“Cô gái bên chiếc máy bay cháy”
Trong những câu chuyện về chiến tranh, người ta thường nhớ đến những người trực tiếp cầm súng chiến đấu. Nhưng giữa mưa bom, lửa đạn, còn có những con người âm thầm làm một việc giản dị mà vô cùng cao đẹp: cứu đồng đội giữa ranh giới sống – chết. Một trong những câu chuyện ấy là câu chuyện của bà Nguyễn Thị Lạc, người nữ chiến sĩ năm xưa đã góp phần cứu sống một phi công của ta sau khi máy bay bị bắn cháy.
21 tuổi lên đường
Sinh năm 1944 trong một gia đình nghèo ở thị xã Vinh, năm 21 tuổi, cô gái Nguyễn Thị Lạc gia nhập lực lượng thanh niên xung phong. Bà từng công tác tại Đại đội Công binh phà Bến Thủy, sau đó được điều về Đoàn Văn công Tỉnh đội Nghệ An và Xưởng in Quân khu 4 đóng tại Thanh Trường, Thanh Chương.
Cuộc sống nơi hậu phương khi ấy không hề bình yên.
Máy bay địch thường xuyên quần thảo trên bầu trời. Tiếng còi báo động, tiếng bom, tiếng súng đã trở thành một phần của cuộc sống.
Và rồi một ngày tháng 7 năm 1968, một sự việc bất ngờ xảy ra.
Chiếc máy bay bốc cháy trên bầu trời
Hôm ấy, cán bộ, chiến sĩ Xưởng in Quân khu 4 đang ăn cơm thì nghe tiếng máy bay quần thảo.
Mọi người ngước nhìn lên trời.
Một chiếc máy bay đang bốc cháy.
Không ai biết người phi công bên trong còn sống hay đã hy sinh.
Không kịp chờ đợi, bà Nguyễn Thị Lạc cùng một người khác trong đơn vị nhanh chóng mang theo súng K44, băng qua đồng ruộng tìm đến khu vực máy bay rơi.
Đó không chỉ là một cuộc tìm kiếm.
Bởi khi ấy, khu vực máy bay rơi vẫn có thể nằm trong tầm đánh phá của địch. Mỗi bước chân tiến về phía trước đều có thể gặp nguy hiểm.
Nhưng với những người lính trẻ, phía trước không chỉ là bom đạn.
Phía trước có thể là một đồng đội đang cần được cứu.
Người phi công bị thương
Người phi công ấy là Phạm Phú Thái, khi đó còn rất trẻ. Sau khi nhảy dù xuống địa phận Thanh Trường, ông bị thương và kiệt sức.
Trong hoàn cảnh ấy, những người dân và chiến sĩ địa phương đã tìm cách bảo vệ, chăm sóc ông.
Và trong số những người ở bên cạnh người phi công bị thương có cô gái Nguyễn Thị Lạc.
Bà chăm sóc ông trong khoảng thời gian ngắn ngủi nhưng vô cùng quan trọng.
Nhiều năm sau, khi đã trở thành Trung tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phạm Phú Thái vẫn nhớ về những ngày tháng ấy.
Trong hồi ức của mình, ông kể rằng mỗi khi tỉnh lại, ông luôn nhìn thấy một cô gái ở bên cạnh chăm sóc, quạt mát và xua muỗi cho mình. Sau hơn 30 năm, ông không còn nhớ được tên người con gái ấy, nhưng sự tận tình của cô vẫn ở lại trong ký ức.
Người con gái ấy chính là Nguyễn Thị Lạc.
Một việc làm, một đời không quên
Thời gian trôi qua.
Chiến tranh kết thúc.
Những người từng sống trong bom đạn trở về với cuộc sống đời thường.
Câu chuyện về cô gái Nguyễn Thị Lạc cũng dần chìm vào ký ức.
Cho đến nhiều năm sau, khi Trung tướng Phạm Phú Thái trở lại vùng đất Thanh Trường, câu chuyện năm xưa được nhắc lại.
Những ký ức tưởng như đã phủ bụi thời gian lại hiện về.
Năm 2008, Xưởng in Quân khu 4 có tờ trình đề nghị khen thưởng bà Lạc vì hành động cứu sống phi công Phạm Phú Thái. Trước đó, chính quyền địa phương cũng từng xác nhận sự việc.
Nhưng điều đáng quý là khi kể lại câu chuyện, bà Lạc không nói về mình như một người lập công.
Đối với bà, đó chỉ là việc một người lính phải làm khi nhìn thấy đồng đội gặp nạn.
Lời kết
Có những chiến công được ghi bằng những tấm huân chương.
Có những chiến công được ghi trên bia đá.
Nhưng cũng có những việc làm chỉ được lưu giữ trong ký ức của một con người.
Một cô gái 21 tuổi năm ấy đã chạy giữa bom đạn để tìm một người phi công bị thương.
Bà không biết mình sẽ được ai nhớ đến.
Cũng không biết người mình cứu sau này sẽ trở thành một vị tướng.
Bà chỉ biết rằng, giữa chiến tranh, thấy đồng đội gặp nạn thì phải cứu.
Có lẽ chính từ những hành động giản dị như thế mà sức mạnh của con người Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh được tạo nên.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng câu chuyện về Nguyễn Thị Lạc vẫn nhắc chúng ta rằng: trong những thời khắc khắc nghiệt nhất, tình đồng chí, đồng đội và lòng nhân ái chính là ngọn lửa giúp con người vượt qua hiểm nguy.



