CÔ GÁI “ĐẾM BOM” Ở NGÃ BA ĐỒNG LỘC

Năm 1967, khi vừa tròn 18 tuổi, cô gái trẻ La Thị Tám tình nguyện gia nhập lực lượng Thanh niên xung phong.

Nơi cô được phân công làm nhiệm vụ là Ngã ba Đồng Lộc, một trọng điểm giao thông đặc biệt quan trọng trên tuyến đường chi viện.

Công việc của La Thị Tám không phải là đứng trong một căn hầm an toàn.

Sau mỗi trận máy bay Mỹ ném bom, cô phải lên vị trí quan sát, xác định những quả bom đã phát nổ và những quả còn chưa nổ, sau đó chạy xuống khu vực giao thông để cắm cờ tiêu báo cho lực lượng công binh xử lý.

Đó là một công việc cực kỳ nguy hiểm.

Bởi muốn đánh dấu được vị trí bom chưa nổ, cô phải bước vào chính khu vực vừa bị bom cày xới.

Trong suốt 200 ngày đêm, La Thị Tám đã thực hiện nhiệm vụ trong điều kiện bom đạn liên tục đánh phá.

Con số được ghi lại trong các tư liệu lịch sử khiến người đọc khó quên:

1.205 quả bom được cô đếm và cắm tiêu.

Bàn chân cô đi qua những bãi bom, nhiều lần bỏng rát, nhưng công việc vẫn tiếp tục.

Năm 1969, khi mới 20 tuổi, La Thị Tám được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Câu chuyện của cô sau này còn được lưu lại trong âm nhạc. Hình ảnh người nữ thanh niên xung phong ở Ngã ba Đồng Lộc trở thành nguồn cảm hứng cho ca khúc “Người con gái sông La” của nhạc sĩ Doãn Nho, phổ thơ Nguyễn Phương Thúy.

Nhưng phía sau danh hiệu Anh hùng là hình ảnh một cô gái 18 tuổi bước vào chiến trường.

Cô không biết trước mình sẽ trở thành một biểu tượng.

Cô chỉ biết mỗi khi máy bay rời đi, đường phải được thông.

Và muốn đường thông, phải biết quả bom nào đã nổ, quả nào chưa nổ.

Thế là cô lại bước lên đồi.

Một lần.
Rồi một lần nữa.
Rồi hàng trăm, hàng nghìn lần.

Cho đến khi tuổi thanh xuân của một cô gái 18 tuổi trở thành một phần ký ức không thể phai mờ của Ngã ba Đồng Lộc.

Nguồn tư liệu

• Báo Chính phủ, “Ngã ba Đồng Lộc: Quần thể di tích ý nghĩa, tiêu biểu”.

• Báo Quân đội nhân dân, “Nữ anh hùng trinh sát bom”, 14/6/2026.