CÔ GIAO LIÊN

Mùa mưa năm ấy, cánh rừng Trường Sơn chìm trong màn sương dày đặc. Những con đường đất đỏ bị bom cày xới nham nhở, cây rừng đổ ngổn ngang như vừa trải qua một cơn bão dữ. Thế nhưng, giữa khung cảnh khốc liệt ấy, những đoàn bộ đội và thanh niên xung phong vẫn ngày đêm bám đường, giữ mạch máu giao thông cho tiền tuyến. Trong đơn vị thanh niên xung phong ở ngầm Ka Tăng, ai cũng biết cô giao liên tên Hòa. Hòa mới ngoài đôi mươi, dáng người nhỏ nhắn, làn da rám nắng và đôi mắt lúc nào cũng ánh lên vẻ cứng cỏi. Cô quê ở Nghệ An, vào chiến trường từ năm mười tám tuổi. Công việc của Hòa là dẫn đường, chuyển công văn, đưa thương binh vượt rừng và nối liên lạc giữa các đơn vị. Người ta thường nói: – Con gái làm giao liên cực lắm, ngày đi đêm chạy, bom đạn lúc nào cũng rình rập. Hòa chỉ cười: – Miễn còn đường cho bộ đội vào Nam thì cực mấy em cũng chịu được. Đơn vị của Hòa đóng gần một trọng điểm bị máy bay địch đánh phá liên tục. Ban ngày, máy bay gầm rú trên đầu, từng loạt bom nổ rung chuyển cả núi rừng. Ban đêm, thanh niên xung phong lại cầm cuốc xẻng ra san lấp hố bom, kéo pháo, sửa cầu và mở đường cho xe vận tải đi qua. Có những hôm trời mưa trắng rừng, nước suối dâng lên cuồn cuộn. Hòa cùng tiểu đội phải ngâm mình dưới dòng nước lạnh để đóng cọc giữ cầu tạm. Bùn đất bám đầy quần áo, tay ai cũng rớm máu vì đá sắc, nhưng không một ai bỏ vị trí. Một đêm cuối tháng tám, đơn vị nhận được lệnh khẩn. Một đoàn xe chở đạn phải vượt qua ngầm trước khi trời sáng. Nếu chậm, máy bay địch phát hiện sẽ đánh phá dữ dội. Tiểu đội trưởng giao nhiệm vụ: – Hòa dẫn đường cho đoàn xe. Đoạn suối hôm qua bị bom đánh sạt mất mốc rồi, chỉ có em thuộc đường nhất. Hòa gật đầu ngay: – Em đi được. Trời tối đen như mực. Tiếng côn trùng hòa cùng tiếng động cơ xe tải tạo thành âm thanh âm u giữa rừng sâu. Hòa cầm chiếc đèn pin bọc vải đen chỉ để lọt một khe sáng nhỏ, chạy trước đầu xe dẫn đường. Con đường đầy hố bom và bùn lầy. Có đoạn bánh xe sa xuống hố, cả tiểu đội thanh niên xung phong phải lao vào chèn đá, lấy dây kéo xe lên. Người nào người nấy lấm lem như tượng đất. Bất ngờ, từ phía xa vang lên tiếng máy bay phản lực. – Máy bay tới! Mọi người lập tức tắt đèn, kéo xe vào mép rừng ngụy trang. Tiếng động cơ gào rú trên đầu khiến mặt đất rung lên bần bật. Một loạt bom thả xuống cách đó không xa, lửa bốc cao đỏ rực cả khoảng trời. Một chiến sĩ trẻ run giọng: – Nếu chúng phát hiện đoàn xe thì nguy mất. Hòa siết chặt chiếc túi công văn trước ngực: – Còn người còn đường. Bom ngớt là đi tiếp. Đợi máy bay rời đi, cả đoàn lại tiếp tục hành quân. Đến gần sáng, đoàn xe cuối cùng cũng vượt qua ngầm an toàn. Người lái xe bắt tay Hòa thật chặt: – Nhờ cô giao liên mà tụi tôi thoát trận này. Hòa chỉ cười nhẹ: – Công của cả đơn vị mà anh. Những ngày sau đó, chiến trường càng ác liệt hơn. Địch đánh phá liên tục vào các tuyến đường vận tải. Thanh niên xung phong phải chia nhau bám từng cung đường. Ban ngày tránh bom, ban đêm sửa đường. Có lần, một quả bom nổ chậm nằm giữa đoạn cua hiểm yếu. Nếu không xử lý kịp, đoàn xe tối hôm đó sẽ không thể đi qua. Đơn vị công binh chưa tới kịp. Tiểu đội trưởng lo lắng: – Phải có người cắm tiêu cảnh giới, không cho ai đi vào khu vực nguy hiểm. Hòa xung phong ngay: – Em đi. Cô cầm lá cờ đỏ chạy ra giữa con đường đầy khói bụi. Mưa rừng xối xả xuống vai áo mỏng. Quả bom nằm im lìm dưới lớp đất đỏ như con thú dữ đang chực chờ. Suốt nhiều giờ liền, Hòa đứng đó cảnh giới cho đến khi đội công binh tới phá bom an toàn. Khi trở về lán, đôi chân cô đã tím tái vì lạnh. Chị nuôi trong đơn vị thương quá, đưa cho cô bát cháo nóng: – Con gái gì mà gan còn hơn đàn ông. Hòa vừa ăn vừa cười: – Ai ở chiến trường cũng gan như vậy thôi chị. Ở đơn vị, Hòa còn nổi tiếng hát hay. Những đêm hiếm hoi yên tiếng bom, cô thường cùng đồng đội ngồi bên bếp lửa hát vang giữa rừng. “Đường Trường Sơn xe anh qua
Xẻ dọc núi rừng theo tiếng gọi quê hương…” Tiếng hát át đi mệt mỏi và nỗi nhớ nhà. Nhiều chiến sĩ trẻ nghe Hòa hát mà rưng rưng nhớ mẹ, nhớ quê. Nhưng chiến tranh không cho ai sống yên bình lâu. Một chiều cuối năm, đơn vị nhận tin có thương binh mắc kẹt ở phía bên kia đèo sau trận bom lớn. Con đường duy nhất đã bị sạt lở. Tiểu đội trưởng hỏi: – Ai dẫn đường sang đó được? Hòa bước lên: – Em biết lối mòn qua suối đá. Ngay trong đêm, Hòa cùng ba thanh niên xung phong mang cáng vượt rừng. Đường trơn trượt, nhiều đoạn phải bò qua vách đá. Đạn pháo từ xa vẫn dội về từng chập. Khi tới nơi, họ thấy ba chiến sĩ bị thương đang nằm trong hầm đất. Một người sốt cao mê man. Không chần chừ, Hòa cùng đồng đội thay nhau cáng thương binh vượt rừng trở lại. Suốt quãng đường dài, cô luôn động viên: – Ráng lên các anh, sắp tới trạm quân y rồi. Gần sáng, cả đội mới đưa được thương binh về an toàn. Ai nấy kiệt sức, quần áo rách tươm, chân tay đầy vết xước. Hôm ấy, đơn vị trưởng xúc động nói: – Các cô, các cậu thanh niên xung phong đúng là những người giữ mạch sống chiến trường. Nhiều năm sau chiến tranh, con đường Trường Sơn đã xanh trở lại. Những hố bom ngày nào phủ kín cỏ cây. Nhưng người dân nơi ấy vẫn còn nhắc về cô giao liên Hòa và những đoàn thanh niên xung phong năm xưa. Họ đã sống giữa bom đạn bằng lòng quả cảm và tuổi trẻ rực lửa. Những cô gái vai mang cuốc xẻng, chân đi dép cao su, ngày đêm mở đường, tải đạn, cứu thương và giữ liên lạc cho chiến trường. Trong ký ức của những người lính từng đi qua Trường Sơn, hình ảnh cô giao liên nhỏ bé cầm chiếc đèn pin dẫn đường giữa mưa bom vẫn mãi không phai mờ.