Có một mùa hoa bất tử

Đời sống - Xã hộiCó một mùa hoa bất tửNăm nào cũng vậy, vào đúng khoảnh khắc giao thừa, sau khi lặng lẽ thắp hai nén hương trên bàn viết - tôi lại ngồi bần thần nhớ tới hai người bạn, hai người đồng đội đã cùng với tôi "Xếp bút nghiên lên đường ra trận" năm ấy. Đó là Nguyễn Văn Thạc và Vũ Đình Văn. Nói đúng hơn là tôi nhớ đến những bài thơ của hai anh, những bài thơ đã được viết ra từ giữa lửa khói chiến hào, trong những năm tháng ác liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Đấy là những năm 1971 và 1972, mỗi gia đình Việt Nam chúng ta đều là một gia đình quân nhân. Lúc thì tôi nhớ tới thơ của Vũ Đình Văn, lúc thì tôi nhớ đến thơ của Nguyễn Văn Thạc.Thứ Tư, ngày 11/02/2015 - 08:35Minh họa trong bài | Hoàng Phượng VỹCái không khí sinh viên các trường đại học nô nức khoác ba-lô "Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước", đã được Vũ Đình Văn hát lên bằng những câu thơ với tất cả niềm tự tin của người cầm súng có lý tưởng thật sự và biết mình chiến đấu vì ai:Lại đi gió dọc hàng dươngĐường ra mặt trận là đường trong quêSay sưa chuyện ấy bạn ngheCó xa nhớ lại, có về nhớ sangNhắn người nặng gánh hành trangYên tâm, phía ấy qua làng. Yên tâm...(Cái Nhầm)Đúng là lời thơ mà sao nghe như lời hát, đó là lời hát của những trái tim tuổi thanh xuân, rất tự giác đáp lại tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc. Những dòng chữ mở đầu cuốn nhật ký Mãi mãi tuổi hai mươi của Nguyễn Văn Thạc cũng vậy, Thạc bỗng dưng làm thơ mà không hề biết mình đã làm thơ: "Nhiều lúc mình cũng không ngờ nổi rằng mình đã đến đây. Không ngờ rằng trên mũ là một ngôi sao. Trên cổ áo là quân hàm đỏ. Cuộc đời bộ đội đến với mình tự nhiên quá, bình thản quá và cũng đột ngột quá. 28 ngày trong quân ngũ mình hiểu được nhiều điều có ích. Sống được nhiều ngày có ý nghĩa. Dọc đường hành quân, có dịp xem lại lòng mình, soát lại lòng mình".Sống có ý nghĩa cũng chính là Sống Đẹp! Hầu như các binh nhất, binh nhì 18 tuổi khi bước vào cuộc chiến tranh sinh tử ít có thời gian để do dự và nghĩ nhiều tới cái chết, mà chỉ sợ sống thừa. Trong một Đêm hành quân qua phà Long Đại, Vũ Đình Văn đã ghi hộ tâm trạng của những người lính trẻ chúng tôi bình thản đến lạ kỳ trước sự hù dọa của tử thần:Đêm ấy đêm trăngChúng tôi hành quân qua phà Long ĐạiBom nổ chậm rình ở hai đầu bãiPháo sáng lập lờ vòng quanhMặc quân thù, cứ xuống bến đi anh.Nước Nhật Lệ khuya rồi còn âm ấmTiếng côn trùng không kêu làm đêm đi rất chậmCàng hay, cho nhiều chuyến phà sang.Vượt qua gian lao, vượt qua cái chết - vẫn là một niềm lạc quan trong sáng của tuổi trẻ. Cái chung và cái riêng đã hòa quyện vào nhau làm thành một màu tím thủy chung của người lính. Trong bài Màu tím hoa mua, Nguyễn Văn Thạc đã hóa thành hoa, hay chính hoa đã hóa thành Thạc, tôi cũng không biết nữa:... Những điều lớn lao trên đất nước bao laVẫn không quên niềm riêng nhỏ nhấtChung thủy nhất là tình yêu của đấtMỗi màu hoa đều thấm đượm tình người.Tôi đã đi rất xa em rồiChẳng dễ về thăm em trong phố nhỏE ấp cánh hoa mua vào trong sổTím lòng mình và tím cả lòng em.Còn Vũ Đình Văn chỉ cần qua một Tiếng kẹt cửa - đã làm hiện lên trước mắt chúng ta cả một hậu phương bao la điềm tĩnh và nhân từ - chính hậu phương ấm áp đó đã cho các anh sức mạnh diệu kỳ mà kẻ thù không thể có:... Tiếng kẹt cửa từng bước chân quaMẹ nhẩm đếm nghe chừng thiếu đủCon đường làng đã thành đội ngũĐêm chuẩn bị này mẹ có ngủ đâu.Tiếng kẹt cửa qua đi rất mauChỉ còn lại yêu thương chờ sẵnCó lúc dạy ta bày thế trậnLại là đôi khung cửa khép hờ.Hồn thơ của Vũ Đình Văn cũng chính là hồn người - một hồn thơ tươi mát mà tinh tế, đằm thắm mà ngộ nghĩnh. Đã hơn 40 năm trôi qua, bây giờ nhẩm lại bài thơ Nửa sau khoảng đời của anh, tôi vẫn thấy những câu thơ đó như còn ấm nóng hơi người:Đêm miền Trung là đêm của dừaDừa vỗ lòng anh ngủ như vậy đóÔi cái khoảng đời đêm nay cháy đỏĐợi ngày về anh chia lửa cho em.Vũ Đình Văn không trở về. Anh đã hy sinh anh dũng giữa giờ phút cuối cùng của chiến dịch lịch sử quân và dân Thủ đô đánh thắng chiến lực B52 của giặc Mỹ. Nhói mãi lên trong lòng tôi câu thơ: Dừa vỗ lòng anh ngủ như vậy đó - Dừa vỗ lòng anh ngủ như vậy đó... Đúng! Chỉ có những câu thơ của anh trở về. Những câu thơ không thể chết, những câu thơ như những ngọn lửa - thao thức cùng chúng ta đêm nay. Thật may mắn, hạnh phúc và ý nghĩa, năm 1974, Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân đã tập hợp 20 bài thơ của Vũ Đình Văn và 15 bài thơ của tôi để in chung thành một tập thơ lấy tên là Thơ tuổi hai mươi.Nguyễn Văn Thạc làm thơ không nhiều nhưng anh yêu thơ và mê đắm thơ từ rất sớm, tình yêu ấy giống như một nỗi ám ảnh, một định mệnh. Anh có bốn bài được in chung trong tập thơ Âm vang dòng Thạch Hãn, tập thơ của những người lính đã từng chiến đấu tại mặt trận Quảng Trị năm 1972. Đó là các bài: Lời mẹ dặn, Màu tím hoa mua, Nhớ trường và Đêm trắng. Bài thơ Đêm trắng là bài thơ hay nhất, hứa hẹn nhất một tài năng thi ca và cũng là bài thơ cuối cùng của anh - dưới bài thơ ghi rất rõ ngày tháng sáng tác: 11-7-1972 - sau đó 19 ngày, anh đã hy sinh anh dũng bên Thành cổ Quảng Trị. Nguyễn Văn Thạc ngã xuống, nhưng những câu thơ của anh vẫn bay về phía trước, bay về phía ngày mai:Đêm của anh trong tầm bom rơiKhông thể ngủ nên đêm thành đêm trắngĐêm bão thép chất chứa nhiều sâu lắngBà mẹ sinh con trai trong mờ tối căn hầm.Những ban đêm thành cột mốc tháng nămĐêm xanh vợi cũng trở thành đêm trắngĐêm thao thức đón chờ ánh sángĐêm của chúng ta ấp ủ những mặt trời.Tại sao Thạc lại viết "Bà mẹ sinh con trai...", có lẽ anh linh cảm, anh tin tưởng - nếu cuộc chiến tranh còn kéo dài, chắc chắn sẽ có một thế hệ kế tiếp cầm súng thay cho anh và sẵn sàng xả thân, tận hiến vì nền độc lập dân tộc.Hai que hương trên bàn viết của tôi vẫn âm thầm nhả khói - Hai chấm đỏ rưng rưng nhìn tôi - đó là đôi mắt của Nguyễn Văn Thạc hay là đôi mắt của Vũ Đình Văn. Có ai đó đã từng nói, những người mất chỉ thực sự mất đi khi không còn sống trong lòng người sống - Vậy thì Nguyễn Văn Thạc vẫn còn đó, Vũ Đình Văn vẫn còn đó - với Tổ quốc các anh mãi mãi tuổi hai mươi, với thơ ca các anh mãi mãi xanh tươi, xanh tươi như mầu áo các anh đã từng mặc trong những tháng năm trẻ trung và đẹp đẽ nhất của cuộc đời mình.Để khép lại một chút tâm tình trước thềm Xuân Ất Mùi - tôi xin phép được gửi tới bạn đọc và nhất là các bạn trẻ, bốn câu thơ kết của bài thơ Mùa hoa bất tử - bài thơ này tôi đã viết trong một đêm giao thừa với rất nhiều xúc cảm khi nhớ và nghĩ về đồng đội thương yêu của mình - những xúc cảm không dễ diễn tả hết thành lời, mà chỉ có thể gửi gắm ở trong thơ:Và đó - mùa hoa bất tử,Nở hoài trên mũ quân nhân.Chưa giao thừa nào ta ngủEm còn nhớ không Mùa Xuân...Hoàng Nhuận CầmTin đọc nhiều

Bộ mặt thật của những kẻ xuyên tạc, xúc phạm Nhà nước, kích động chống phá

Thêm cơ sở đại học đào tạo tổng hợp và chuyên sâu về y khoa

Chính thức khai trương Báo Nhân Dân điện tử tiếng Hàn Quốc

Đảng, Nhà nước tặng quà nhân dịp chào mừng Đại hội Đảng XIV và Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026

Giữ vững môi trường hòa bình, củng cố lòng tin, nâng tầm vị thế quốc phòng Việt Nam

Đại tướng Phan Văn Giang dự lễ khởi công Trung tâm Y tế Bảo Lạc

Giá vàng ngày 29/12: Vàng miếng, vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm sau tuần tăng trưởng mạnh mẽ

Về Tây Ninh thăm nhà cổ Đốc Phủ sứ

Thời tiếtTỷ giáHà NộiTP Hồ Chí MinhĐà NẵngAn GiangBà Rịa - Vũng TàuBắc GiangBắc KạnBạc LiêuBắc NinhBến TreBình ĐịnhBình DươngBình PhướcBình ThuậnCà MauCần ThơCao BằngĐắk LắkĐắk NôngĐiện BiênĐồng NaiĐồng ThápGia LaiHà GiangHà NamHà TĩnhHải DươngHải PhòngHậu GiangHoà BìnhHuếHưng YênKhánh HòaKiên GiangKon TumLai ChâuLâm ĐồngLạng SơnLào CaiLong AnNam ĐịnhNghệ AnNinh BìnhNinh ThuậnPhú ThọPhú YênQuảng BìnhQuảng NamQuảng NgãiQuảng NinhQuảng TrịSóc TrăngSơn LaTây NinhThái BìnhThái NguyênThanh HóaTiền GiangTrà VinhTuyên QuangVĩnh LongVĩnh PhúcYên Bái19°C17.9°C - 22.1°Csương mờT518°-23°T617°-21°T715°-19°CN16°-17°Có thể bạn quan tâm

Điểm tựa để nền kinh tế bứt phá

Dùng ghe cắt cỏ cứu 41 người trong lũ dữ

Mở rộng quyền lợi cho bệnh nhân bảo hiểm y tế

AI và bản quyền tác phẩm nghệ thuật

CHUYỆN NÔNG THÔN: TỰ LỰC HAY BỊ BỎ QUÊN?

Người nâng niu từng giọt mắm vàng

PGS, TS Phạm Thế Anh, Trưởng khoa Kinh tế học (Đại học Kinh tế Quốc dân): “Tăng trưởng cao phải đi cùng ổn định vĩ mô”

Phát triển công nghiệp hiện đại trong kỷ nguyên AI

Lớp học “trong mây” & giấc mơ hội nhập

Giải pháp tổng thể nâng cao sức khỏe người Việt

Nghị quyết số 72-nq/tw của Bộ Chính trị: Chính sách đột phá, song cần lộ trình vững chắc

Người phụ nữ Thái và hành trình đưa thổ cẩm ra thế giới

Nhịp sống

Những nẻo đường của “Trái tim nhân ái”

Chí Phèo thời 4.0

1 tỷ bước chân cùng Việt Nam tiến bước

“Làng tôi dáng một câu ca”

Nhịp sống

Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình

Nhịp sống

Bền bỉ góp sức vì một Việt Nam xanh

Bứt phá tiềm năng tại Giải vô địch Bóng bàn quốc gia Báo Nhân Dân lần thứ 43

Sài Gòn nghĩa tình từ những con hẻm nhỏ

NƠI ÁM ẢNH CHIẾN TRANH CHƯA BAO GIỜ KẾT THÚC

Nhịp sống

Người phụ nữ Nùng bán hồng thành tỷ phú

Người Việt trẻ với tham vọng dùng Blockchain đi ra toàn cầu

Kỳ họp bất thường lần thứ 9, Quốc hội khóa XV

“Nghệ thuật xuyên biên giới sẽ là trào lưu tiếp theo”

Cổng thông tin điện tử Đảng Cộng sản Việt NamBáo điện tử Chính phủThông tấn xã Việt NamĐài Tiếng nói Việt NamBáo điện tử Quân đội nhân dânBáo Nhân Dân điện tửTổng Biên tập: Lê Quốc MinhTrụ sở chính: 71 Hàng Trống - Hà Nội.Tel: (84) 24 382 54231/382 54232 Fax: (84) 24 382 55593.E-mail: nhandandientu@nhandan.vn