Cô y tá giữa cơn mưa đạn
Trong chiến tranh, có những người không trực tiếp cầm súng ngoài chiến hào nhưng mỗi ngày đều đối diện với ranh giới sinh tử. Đó là những y tá, bác sĩ quân y – những con người lặng lẽ giành giật sự sống cho đồng đội giữa bom rơi đạn nổ.
Năm 1972, tôi bị thương trong một trận đánh ở chiến trường Trị Thiên. Sau nhiều giờ vượt rừng, tôi được đưa tới một bệnh xá dã chiến nằm sâu dưới chân núi. Nơi đó chỉ là vài căn hầm lợp lá ngụy trang giữa rừng già, thiếu thốn đủ thứ, nhưng lại là nơi cứu sống biết bao người lính.
Ở bệnh xá ấy có một nữ y tá tên Liên.
Cô còn rất trẻ, gương mặt gầy gò vì thiếu ngủ, đôi tay lúc nào cũng đầy mùi thuốc sát trùng và đất rừng. Nhưng điều khiến mọi người nhớ nhất là ánh mắt rất bình tĩnh của cô giữa những lúc nguy hiểm nhất.
Những ngày ở bệnh xá dã chiến vô cùng khắc nghiệt.
Thương binh được đưa về liên tục sau mỗi trận đánh. Có hôm hầm cứu thương chật kín người bị thương nặng. Thuốc men thiếu thốn, băng gạc phải giặt đi giặt lại nhiều lần để dùng tiếp.
Liên gần như không ngủ.
Ban ngày cô băng bó vết thương, nấu thuốc, chăm sóc thương binh. Ban đêm lại cùng mọi người đào thêm hầm vì sợ máy bay phát hiện.
Có lần tôi tỉnh dậy giữa đêm, thấy Liên vẫn ngồi vá lại từng chiếc võng rách dưới ánh đèn dầu nhỏ xíu.
Tôi hỏi:
“Sao cô không nghỉ một chút?”
Liên cười nhẹ:
“Nếu mình nghỉ, lỡ có người cần cứu thì sao?”
Câu nói ấy khiến tôi không biết trả lời thế nào.
Dù chiến tranh khốc liệt, Liên vẫn luôn cố làm mọi người yên lòng.
Có thương binh đau quá không chịu nổi, cô ngồi bên cạnh kể chuyện quê nhà cho họ nghe đến sáng.
Có người sợ phải cưa chân vì trúng đạn pháo, cô nắm tay động viên:
“Còn sống là còn trở về được.”
Trong mắt chúng tôi, cô y tá nhỏ bé ấy giống như ngọn đèn giữa rừng tối.
Nhưng rồi trận bom định mệnh cũng xảy ra.
Hôm đó trời vừa hửng sáng, bệnh xá đang chuyển thương binh xuống hầm tránh pháo thì tiếng máy bay đột ngột vang lên trên đầu.
Một chiến sĩ hô lớn:
“Máy bay tới!”
Tiếng còi báo động vang dội khắp khu rừng.
Mọi người lập tức dìu thương binh xuống hầm.
Nhưng số người bị thương quá đông, nhiều cáng chưa kịp di chuyển.
Máy bay bắt đầu bổ nhào.
Tiếng bom rít xuống ghê người.
Mặt đất rung chuyển dữ dội.
Đất đá và lá cây đổ xuống kín cả cửa hầm.
Tiếng khóc, tiếng gọi nhau vang lên hỗn loạn.
Trong làn khói bụi dày đặc, Liên vẫn chạy ngược chạy xuôi cứu người.
Một thương binh mắc kẹt dưới xà gỗ sập.
Liên lao tới kéo anh ra mặc cho bom vẫn nổ quanh khu vực.
Tôi hét lên:
“Nguy hiểm lắm!”
Nhưng cô không dừng lại.
Ngay lúc đó, một quả bom khác rơi gần bệnh xá.
Tiếng nổ lớn hất mọi người ngã xuống đất.
Khi khói tan bớt, tôi thấy Liên nằm cạnh cáng thương binh vừa được cứu.
Máu chảy đỏ bên vai cô.
Nhưng điều đầu tiên Liên hỏi không phải vết thương của mình.
Cô nhìn quanh rồi vội nói:
“Mấy anh kia… đưa xuống hầm chưa?”
Chúng tôi dìu cô vào nơi trú ẩn.
Dù đau đến tái mặt, Liên vẫn cố giúp băng bó cho những người bị thương nặng hơn.
Tiếng bom kéo dài suốt gần một giờ.
Cả khu rừng chìm trong khói lửa.
Sau trận ném bom hôm ấy, bệnh xá dã chiến gần như bị phá hủy hoàn toàn.
Nhiều hầm sập, thuốc men cháy hết.
Nhưng phần lớn thương binh đã được cứu sống nhờ sự bình tĩnh và gan dạ của những người quân y.
Liên bị thương khá nặng ở vai và lưng. Đơn vị đề nghị chuyển cô ra tuyến sau điều trị.
Nhưng vừa hồi phục, cô lại xin quay trở về bệnh xá cũ.
Cô chỉ nói đơn giản:
“Ngoài kia còn nhiều người cần chăm sóc.”
Nhiều năm sau chiến tranh, tôi có dịp gặp lại Liên trong một buổi họp mặt cựu chiến binh.
Mái tóc cô đã điểm bạc, đôi tay vẫn còn những vết sẹo cũ.
Nhưng nụ cười thì vẫn như ngày nào giữa bệnh xá rừng năm ấy.
Mỗi lần nhớ lại chiến trường Trị Thiên đầy bom đạn, tôi luôn nhớ đến cô y tá nhỏ bé đã dùng cả tuổi trẻ của mình để giữ sự sống cho đồng đội giữa thời hoa lửa.



