Cơn Bão Tóc Dài Trên Sông Ba Lai

Những năm cuối thập niên 1950, miền Nam Việt Nam chìm trong bầu không khí đen tối của luật 10/59. Máy chém của chính quyền Ngô Đình Diệm kéo đi khắp các tỉnh miền Tây Nam Bộ, máu của các chiến sĩ cách mạng và đồng bào đổ xuống ruộng đồng. Trước sự tàn bạo ấy, một làn sóng căm hờn đã tích tụ và bùng nổ thành phong trào Đồng Khởi năm 1960 tại Bến Tre. Người đứng sau, nhen nhóm và thổi bùng ngọn lửa ấy chính là bà Nguyễn Thị Định — người phụ nữ có gương mặt phúc hậu, đôi mắt cương nghị và giọng nói rành rọt, ấm áp của người dân xứ dừa.

Tháng 3 năm 1960, sau thắng lợi bước đầu của phong trào Đồng Khởi, Ngụy quyền Sài Gòn điên cuồng điều động hơn một tiểu đoàn lính thủy đánh bộ và bảo an có pháo binh yểm trợ, mở cuộc hành quân bủa vây hòng san phẳng các xã vùng lướt của huyện Mỏ Cày. Lực lượng du kích của ta lúc bấy giờ còn quá non trẻ, vũ khí chỉ có vài khẩu súng thô sơ và tầm vông vạt nhọn, nguy cơ bị tiêu diệt hoàn toàn đang cận kề.

"Nếu đánh giáp lá cà, ta sẽ thua vì hỏa lực địch quá mạnh. Phải dùng đội quân không súng để chặn súng!" — Bà Nguyễn Thị Định đứng giữa căn hầm bí mật bên dòng sông Ba Lai, dứt khoát ra lệnh.

Chỉ trong một đêm, dưới sự vạch kế hoạch tài tình của bà Út Định, một "đội quân" đặc biệt chưa từng có trong lịch sử quân sự thế giới được thành lập: Hàng nghìn bà mẹ, người chị, cô gái quần xòe, áo bà ba đen, đầu quấn khăn rằn từ khắp các ngả đường xuồng ghe đổ về nghẽn cả khúc sông. Đó chính là "Đội quân tóc dài".

Sáng hôm sau, khi đoàn xe lội nước và lính bảo an Ngụy lăm lăm súng tiến vào rìa làng, chúng bất ngờ khựng lại. Trước mặt chúng không phải là công sự chiến hào, mà là một biển người phụ nữ sừng sỹ, tay bồng con dại, tay mang rổ sọt, nét mặt ai nấy đều hừng hực phẫn nộ. Bà Nguyễn Thị Định cải trang thành một người nông dân, bình thản đứng ở hàng đầu, trực tiếp chỉ huy cuộc đối đầu sinh tử.

"Dừng lại! Mấy ông định bắn vào ai? Bắn vào vợ, vào con, vào mẹ của mấy ông sao?" — Tiếng bà Út Định vang lên, lảnh lót nhưng đanh thép.

Tên quận trưởng Ngụy cưỡi trên xe bọc thép gầm lên: "Giải tán ngay! Đây là vùng cấm, ai chống cự sẽ bị bắn bỏ!"

Hắn vừa dứt lời, một loạt đạn đại liên từ trên xe bắn chỉ thiên xé toạc bầu trời. Tiếng nổ chát chúa khiến lũ trẻ con khóc thét. Đoàn người có chút xao động. Nhưng ngay lập tức, bà Nguyễn Thị Định bước lên một bước, giang hai tay che chở cho những người phía sau, đôi mắt nhìn thẳng vào nòng súng của tên quận trưởng.

"Mấy ông bắn đi! Bắn chết chúng tôi thì lấy ai đóng thuế, lấy ai cày ruộng nuôi các ông? Các ông đi càn quét, bắn phá xóm làng, đốt nhà cửa, làm sao chúng tôi sống nổi? Hôm nay các ông phải bồi thường thiệt hại và rút quân, bằng không chúng tôi sẽ ôm con lên thẳng dinh quận đòi công lý!" — Bà Định lập luận sắc bén, vừa đánh vào lý lẽ, vừa đánh vào tâm lý gia đình của binh lính địch.

Sự kiên cường của người nữ chỉ huy như một thỏi nam châm tiếp thêm sức mạnh cho hàng nghìn phụ nữ. Họ đồng loạt tiến lên, vây chặt lấy xe bọc thép, la hét gieo hò vang trời. Những người mẹ khóc lóc kể khổ, những cô gái trẻ nhìn thẳng vào mắt những người lính Ngụy vốn cũng là con em miền Tây bị bắt lính. Trước áp lực tâm lý quá khủng khiếp từ "biển người tóc dài", họng súng của lính địch từ từ hạ xuống. Nhiều tên lính cúi mặt quay đi, không dám nhìn vào mắt các bà mẹ.

Cuộc đấu tranh giằng co nghẹt thở kéo dài suốt ba ngày đêm ngay bên bờ sông Ba Lai dưới cái nắng chói chang. Đội quân tóc dài kiên quyết không lùi bước, vừa bao vây vừa tiếp tế cơm đùm, nước uống cho nhau. Cuối cùng, trước sự kiên quyết của bà Nguyễn Thị Định và áp lực từ dư luận quần chúng, tên quận trưởng Ngụy buộc phải ký vào biên bản cam kết ngừng bắn phá vào xóm làng, ra lệnh thu quân tháo chạy.

Cuộc hành quân quy mô lớn của địch bị bẻ gãy hoàn toàn mà không cần một tiếng súng từ phía ta. Lực lượng vũ trang và căn cứ cách mạng của Bến Tre được bảo vệ vẹn toàn trong đường tơ kẽ tóc.

Chiến công thần kỳ ấy đã đưa danh tiếng của bà Nguyễn Thị Định vang xa, và "Đội quân tóc dài" trở thành một binh chủng độc nhất vô nhị, một nỗi khiếp đảm của quân thù suốt cuộc chiến tranh Việt Nam.

Bà Nguyễn Thị Định đã bước qua thời hoa lửa bằng sự mưu trí, nhân văn và lòng dũng cảm vô song của người phụ nữ Việt Nam. Từ người con gái bến dừa, bà đã trở thành vị nữ tướng huyền thoại, chứng minh cho thế giới thấy rằng: Sức mạnh của chính nghĩa và lòng yêu nước, khi được dẫn dắt bởi một trí tuệ thiên tài, có thể khuất phục cả những dàn vũ khí bọc thép tối tân nhất, viết nên trang sử oanh liệt của thời đại Hồ Chí Minh.