con đường dưới lòng đất
Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, để tránh sự đánh phá ác liệt của địch, quân và dân ta đã xây dựng nhiều hệ thống địa đạo, hầm bí mật ngay dưới lòng đất. Những “con đường dưới lòng đất” ấy không chỉ là nơi trú ẩn mà còn là căn cứ chiến đấu, nơi nuôi giấu cán bộ và bảo vệ lực lượng cách mạng giữa vùng địch kiểm soát. Giữa thời hoa lửa ấy, biết bao con người đã âm thầm sống và chiến đấu trong bóng tối với lòng kiên cường và tinh thần bất khuất. Câu chuyện về cậu bé liên lạc Nguyễn Văn Bình tại vùng địa đạo Củ Chi là một câu chuyện xúc động như thế.
Nguyễn Văn Bình sinh ra trong một gia đình nông dân ở Củ Chi. Tuổi thơ của Bình không có những ngày tháng yên bình như bao đứa trẻ khác.
Bom đạn và những cuộc càn quét của địch đã trở thành điều quen thuộc với người dân nơi đây.
Cha Bình là du kích địa phương và đã hy sinh trong một trận càn khi cậu còn rất nhỏ. Mẹ cậu tiếp tục tham gia nuôi giấu cán bộ cách mạng ngay trong vùng địch kiểm soát.
Từ nhỏ, Bình đã quen với những căn hầm bí mật dưới nền nhà và những đường địa đạo ngoằn ngoèo dưới lòng đất.
Dù tuổi còn nhỏ, cậu rất nhanh nhẹn và thông minh nên thường được giao nhiệm vụ liên lạc cho du kích trong vùng.
Ban ngày, Bình giả vờ đi chăn trâu hoặc hái rau ngoài đồng để dò la tình hình. Ban đêm, cậu men theo các đường hầm bí mật chuyển thư và dẫn đường cho cán bộ.
Các chú du kích rất quý cậu bé gầy nhỏ nhưng gan dạ ấy.
Mọi người thường gọi Bình là:
“Chú bé con của địa đạo.”
Những năm ấy, địa đạo Củ Chi liên tục bị địch tìm cách phát hiện và phá hủy.
Máy bay ném bom, xe tăng và lính càn quét xuất hiện gần như mỗi ngày.
Nhưng quân và dân nơi đây vẫn kiên cường bám trụ dưới lòng đất.
Một buổi chiều năm 1970, đơn vị du kích trong vùng nhận được tin địch sắp mở một cuộc càn lớn vào khu vực địa đạo.
Một số cán bộ quan trọng cần nhanh chóng rút sang khu căn cứ khác qua hệ thống đường hầm bí mật.
Bình được giao nhiệm vụ dẫn đường vì cậu thuộc từng ngách địa đạo như lòng bàn tay.
Đêm hôm ấy, tiếng xe cơ giới và tiếng chó sủa vọng lại từ phía xa khiến không khí trong địa đạo vô cùng căng thẳng.
Dưới ánh đèn dầu leo lét, Bình dẫn đoàn cán bộ lặng lẽ di chuyển qua những đường hầm chật hẹp dưới lòng đất.
Nhiều đoạn địa đạo thấp đến mức mọi người phải bò sát đất mới đi qua được.
Không khí dưới hầm nóng và ngột ngạt khiến ai cũng mệt mỏi.
Khi đoàn người vừa đi gần tới cửa hầm phía ngoài rừng tre thì bất ngờ nghe tiếng nổ lớn phía sau.
Địch đã phát hiện một đoạn địa đạo và bắt đầu cho nổ phá hủy.
Đất đá rung chuyển dữ dội. Nhiều đoạn hầm có nguy cơ sập xuống bất cứ lúc nào.
Trong lúc hỗn loạn, Bình phát hiện một nhánh địa đạo phía trước đã bị đất đá chặn kín sau trận nổ.
Nếu không tìm được lối khác, cả đoàn có thể mắc kẹt dưới lòng đất.
Không chút hoảng sợ, cậu bé nhanh chóng nhớ lại một đường hầm phụ ít người biết tới nằm sâu phía bên trái.
Bình lập tức dẫn mọi người chuyển hướng.
Con đường hầm phụ rất nhỏ và tối. Có đoạn ngập nước đến ngang ngực.
Tiếng bom và tiếng đào bới của địch vọng xuống ngày càng gần.
Dù rất mệt, Bình vẫn liên tục động viên mọi người:
“Sắp ra được rồi các chú ơi!”
Sau gần một giờ men theo đường hầm phụ, cả đoàn cuối cùng cũng tới được cửa thoát phía bìa rừng.
Các cán bộ nhanh chóng rút vào căn cứ an toàn.
Nhưng đúng lúc mọi người chuẩn bị rời đi thì Bình nhớ ra còn một túi tài liệu quan trọng bị bỏ lại ở đoạn hầm phía sau.
Không chần chừ, cậu quay ngược trở lại địa đạo dù đồng đội cố ngăn lại.
Khói bụi và đất đá vẫn tiếp tục rơi xuống từ những đoạn hầm bị sập.
Bình cố bò thật nhanh qua những lối hầm chật hẹp để lấy lại túi tài liệu.
Khi cậu vừa tìm thấy chiếc túi thì một tiếng nổ lớn vang lên.
Một đoạn hầm phía trên sập xuống dữ dội.
Đồng đội phía ngoài chỉ còn nghe tiếng đất đá đổ ầm trong lòng địa đạo.
Người ta đã tìm thấy túi tài liệu còn được Bình ôm chặt trong tay.
Cậu bé liên lạc nhỏ tuổi năm ấy đã mãi mãi nằm lại trong con đường dưới lòng đất mà mình từng gắn bó suốt tuổi thơ.
Sau ngày đất nước thống nhất, địa đạo Củ Chi trở thành biểu tượng cho ý chí kiên cường của quân và dân miền Nam trong kháng chiến.
Những người từng sống và chiến đấu nơi đây vẫn nhớ mãi cậu bé liên lạc gan dạ đã hy sinh để bảo vệ tài liệu và đồng đội.
Câu chuyện về Nguyễn Văn Bình là hình ảnh đẹp của thiếu niên Việt Nam trong thời hoa lửa – những con người tuy tuổi còn nhỏ nhưng mang trong tim lòng yêu nước lớn lao và tinh thần dũng cảm phi thường.
Ngày nay, khi đất nước hòa bình và những đường địa đạo đã trở thành di tích lịch sử, thế hệ trẻ càng phải biết trân trọng hơn sự hy sinh của cha anh đi trước. Những câu chuyện lịch sử ấy sẽ mãi là ngọn lửa nhắc nhở mỗi người Việt Nam phải biết yêu Tổ quốc, sống trách nhiệm và không bao giờ quên những năm tháng hào hùng của dân tộc Việt Nam.



