Con đường mang tên những người anh hùng bảo vệ biên giới phía Bắc

Anh hùng liệt sĩ Phạm Xuân Huân sinh năm 1948 tại xã Việt Hoà, huyện Cẩm Giàng, nay thuộc phường Cẩm Thượng, thành phố Hải Dương. Tháng 4/1968, ông chia tay bà Đáng vợ ông (khi ấy là người yêu) nhập ngũ lên đường đi B chiến đấu. Ông đã chiến đấu rất dũng cảm trên chiến trường miền Nam và chiến trường Lào trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Bom đạn và gian khổ đã không thể làm gì được anh bộ đội dũng cảm ấy.

Mãi tới năm 1977, ông mới hoàn thành nhiệm vụ ở nước bạn Lào và trở về Việt Nam. Cuộc hội ngộ ngắn ngủi của ông và bà Đáng đã đơm hoa kết trái cho vợ chồng ông bà một người con gái tên là Thu Hà. Thế rồi ông lại tiếp tục cùng đồng đội lên biên giới phía Bắc bảo vệ Tổ quốc. Lần gặp vợ và con gái cuối cùng của ông là khi chị Hà mới có 8 tháng tuổi.Ngày 28/2/1979 tại biên giới phía Bắc, Trung úy Phạm Xuân Huân hy sinh khi anh đang là Đại đội trưởng đại đội 10, tiểu đoàn 6, trung đoàn 148, sư đoàn 316 Quân khu 2. Trải qua những trận chiến đấu ác liệt, Phạm Xuân Huân đã tiêu diệt 45 tên địch và anh dũng hy sinh. Ngày 20/12/1979, anh được Chủ tịch nước Cộng hòa XHCN Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Chồng hy sinh khi mới 25 tuổi, bà Đáng ở vậy cho tới bây giờ để thờ chồng và nuôi con khôn lớn.

Phường Hồng Hà, thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh, có một con đường nhỏ mang tên Đỗ Chu Bỉ. Người anh hùng ấy không sinh ra ở Quảng Ninh, nhưng anh đã hy sinh vào những ngày đầu năm Kỷ Mùi 1979 tại Hoành Mô, Bình Liêu, Quảng Ninh. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Đỗ Chu Bỉ khi đó mới 28 tuổi.

Quê anh ở Nam Sách, tỉnh Hải Dương, gia đình đã có hai người anh trai đi B, nên anh Bỉ không thuộc diện phải nhập ngũ. Thế nhưng năm 1970, anh vẫn viết đơn xin tình nguyện vào Nam chiến đấu. Sau ngày giải phóng, do thành tích chiến đấu xuất sắc tại chiến trường miền Nam, anh được cử đi đào tạo Công an nhân dân vũ trang (nay là Bộ đội Biên phòng) và được điều về Hoành Mô làm Đại đội phó Đại đội 6, Đồn 207 Công an vũ trang Quảng Ninh (nay là Đồn Biên phòng Cửa khẩu Hoành Mô) với quân hàm thiếu úy.Ngày 1/3/1979, Đỗ Chu Bỉ trực tiếp chỉ huy giữ chốt A1, vị trí án ngữ tuyến đầu, cách biên giới 300m, cách đồn biên phòng Hoành Mô 400m. Ở vị trí quan trọng như vậy, để chiếm vị trí chốt A1, địch đã tập trung pháo binh các loại, bắn liên tiếp suốt 1 tiếng đồng hồ. Pháo vừa dứt, 4 tiểu đoàn địch ào ạt xông lên. Đỗ Chu Bỉ vẫn bình tĩnh chỉ huy phân đội dùng lưỡi lê, lựu đạn, báng súng đánh giáp lá cà, đẩy địch ra khỏi chiến hào, khiến cho chúng thiệt hại nặng nề. Bị thương vào tay, vào sườn, anh vẫn không rời trận địa.

Cuộc chiến đấu kéo dài, ngày càng ác liệt, trời lại mưa, chiến hào lầy lội, anh đã chỉ huy đưa thương binh, tử sĩ sang chốt A2, tiếp tục bảo vệ chốt A1. Địch liên tiếp phản công, anh đã kiên cường bám trụ, chiến đấu và hy sinh tại mặt trận. Ngày 19/12/1979, Đỗ Chu Bỉ được Chủ tịch nước Cộng hòa XHCN Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân. Anh hy sinh khi còn chưa kịp lập gia đình…