Con đường máu Trường Sơn và dải bêtông nối những bờ vui

"Đường ra trận ngày xưa lát bằng xương máu, mở đến đâu là bom đạn cày xới đến đó. Người ta phá núi mở đường không phải để đi, mà để tiếp máu cho tiền tuyến."

Cháu có biết con đường mòn Hồ Chí Minh huyền thoại không? Gọi là "đường", nhưng nhiều đoạn chỉ là một vệt mòn nhỏ bằng bàn chân trâu, vắt vẻo qua những vách đá dựng đứng.

Tiểu đoàn công binh của ông từng bám trụ ở ngầm Ta Lê. Cứ chập tối, xe vận tải lầm lụi bò qua ngầm thì máy bay địch thả pháo sáng, rồi B52 rải thảm. Đường đứt. Bom chưa kịp tản khói, anh em công binh đã ào lên, người vác đá, người ôm thân cây để vá đường. Có đồng chí bị bom bi găm thủng ruột, vẫn cố cào xẻng đất lấp cho xong cái hố bom trước khi gục xuống. Đường phải thông, vì đằng trước là anh em đang đợi gạo, đợi đạn. Con đường ấy sống bằng máu của những người mở nó.

Nhiều thập kỷ sau, đứng nhìn buổi lễ phát động phong trào làm đường giao thông nông thôn tại Km10, tuyến Tả Thàng đi Nậm Phảng hôm 4/4, ông thấy một cảnh tượng huy hoàng của thời bình. Không có tiếng máy bay gầm rít, không có khói bom mịt mù, chỉ có tiếng cười nói rộn rã của bà con, tiếng máy xúc trộn bê tông ầm ầm.

Nhìn cháu mồ hôi ướt đẫm lưng áo, lăn xả cùng các cán bộ và nhân dân xẻ đồi, san nền, ông hiểu rằng cái khao khát "mở đường" của dân tộc này chưa bao giờ tắt. Chỉ khác là, tụi ông mở đường để giành lại sự sống, còn các cháu hôm nay đổ mồ hôi để mở ra con đường no ấm, để những chuyến xe chở nông sản từ bản làng chạy thẳng tắp xuống chợ huyện, để những đứa trẻ vùng cao đến trường không còn dính bùn đất đỏ quạch. Con đường mồ hôi của các cháu hôm nay chính là sự đền đáp xứng đáng nhất cho con đường máu của thế hệ tụi ông ngày trước.