Con người phía sau khẩu súng

Điểm nổi bật trong "Những ngọn khói bên đường" là cách tác giả khắc họa những chi tiết nhỏ của đời lính: Những bữa cơm dã chiến, tiếng cười trong hầm pháo, trò đùa tinh nghịch giữa giờ nghỉ, một đoạn tình cảm chớm nở với cô gái Khmer, hay một vật kỷ niệm bình thường nhưng trở thành kỷ vật chiến trường. Những câu chuyện ấy cho thấy, người lính không chỉ là biểu tượng anh hùng mà trước hết là những con người bằng xương bằng thịt, với ước mơ giản dị về hòa bình, tình yêu và cuộc sống.

Trong những trang viết của tác giả Đoàn Tuấn, cái khốc liệt của chiến trường hiện diện rõ rệt: Pháo giội liên hồi, mìn gài dày đặc, những mất mát bất ngờ chỉ trong khoảnh khắc. Nhưng song song với đó, ông luôn nhấn mạnh sức mạnh tinh thần, sự lạc quan và tình cảm nhân văn mà người lính dành cho nhau cũng như cho nhân dân Campuchia. Đó là cách họ giữ cho mình niềm tin và nghị lực vượt qua.