Con Suối Nhỏ Không Còn Chảy Như Xưa

Tựa đề: Con Suối Nhỏ Không Còn Chảy Như Xưa

Năm 1969, sau dãy tre cuối làng có một con suối nhỏ. Nước trong đến mức có thể nhìn thấy từng viên sỏi dưới đáy, từng con cá nhỏ bơi lượn giữa ánh nắng rơi xuống từ tán lá.

Trẻ con trong làng hay ra đó tắm, lấy nước, hoặc chỉ ngồi nhìn dòng chảy trôi qua như một trò chơi không bao giờ chán.

Ông Năm Khê là người hay ngồi bên suối nhất.

Ông không bắt cá, không tắm, chỉ ngồi nhìn nước chảy qua bàn chân.

Người ta hỏi:
“Ông ngồi đó làm gì hoài vậy?”

Ông đáp:
“Để nghe nó đi qua.”

Năm 1970, chiến tranh khiến con suối có lúc bị đất đá trôi xuống, nước đục hơn trước.

Nhưng dòng chảy vẫn còn.

Ông Năm vẫn đến mỗi ngày.

Năm 1971, một đoạn suối bị lấp tạm thời để làm đường đi. Nước phải vòng qua chỗ khác, chảy yếu hơn.

Trẻ con hỏi:

“Suối có chết không ông?”

Ông lắc đầu:

“Nước không chết. Chỉ đổi đường thôi.”

Năm 1972, có những ngày suối gần như cạn nước. Chỉ còn vài vũng nhỏ đọng lại giữa đá.

Người ta lo lắng.

Ông Năm nói:

“Nó đang chờ mưa.”

Năm 1973, nước trở lại chậm rãi. Không còn trong như trước, nhưng vẫn chảy.

Ông ngồi rất lâu bên bờ suối, không nói gì.

Năm 1974, có người đề nghị lấp hẳn con suối để làm ruộng.

Ông Năm im lặng rất lâu.

Rồi nói:

“Ruộng có thể làm lại. Nhưng nước không có đường thì đất sẽ không còn nhớ cách sống.”

Không ai nói thêm.

Năm 1975, chiến tranh kết thúc.

Làng yên hơn, đất đai được khai phá lại, đường đi rộng hơn. Con suối vẫn còn, nhưng không còn nguyên như trước.

Một buổi chiều, con trai ông Năm trở về.

Anh đứng bên bờ nước:

“Giờ còn cần giữ không ba?”

Ông nhìn dòng chảy:

“Cần.”

“Cần gì nữa?”

Ông nói:

“Để nhớ là đã từng có những năm… người ta phải nhìn một dòng nước nhỏ thôi cũng đủ biết rằng đất này vẫn còn sống, và mình vẫn còn chỗ để quay về khi mọi thứ xung quanh thay đổi quá nhiều.”

Anh im lặng.

Nước chảy qua đá, không còn trong vắt như xưa, nhưng vẫn không dừng lại.

Gió thổi qua rặng tre.

Con suối nhỏ tiếp tục đi, như nó đã từng đi qua những năm tháng mà con người chỉ biết bám vào những điều rất đơn giản để tin rằng cuộc sống vẫn còn đường để tiếp tục.