Con thuyền ngoài cửa biển

Bối cảnh: Ninh Hải | Thời gian: kháng chiến chống Pháp

Nhắc đến Ninh Hải trong kháng chiến chống Pháp, người già thường nhớ trước hết đến những con đường đất, những mái nhà đơn sơ và những đêm không ngủ. Một chuyến thuyền mang lương thực. Một buổi chiều, nhân vật chính của câu chuyện nhận một việc tưởng nhỏ nhưng chẳng hề dễ dàng. Không có bản đồ hoàn chỉnh, không có đồng hồ chính xác, chỉ có một lời dặn ngắn và con đường quen thuộc. Người ấy đi qua những khoảng rừng, men theo suối, tránh những nơi dễ bị phát hiện. Trên đường, một bữa cơm đạm bạc của người dân trở thành nguồn động viên lớn. Không ai hỏi quá nhiều. Họ chỉ lặng lẽ chỉ đường, chia nước, giấu một gói lương khô hoặc nhắc nhau giữ kín điều cần giữ. Đến điểm hẹn, công việc hoàn thành. Điều còn lại trong lòng người đi là cảm giác mình không đơn độc. Trong những năm tháng ấy, sức mạnh của cuộc sống không chỉ nằm ở những trận đánh mà còn ở sự bền bỉ của từng gia đình, từng xóm nhỏ. Những con người bình thường đã góp phần làm nên một thời kỳ đặc biệt của quê hương. Sau này, mỗi khi nhắc lại, người kể thường nói: điều đáng nhớ nhất không phải là gian khổ, mà là tình người trong gian khổ.