CÔNG SỰ TRONG LÒNG NÚI SƠN TRÀ: CUỘC ĐẤU TRÍ CỦA CÁC CHIÊN SĨ TRINH SÁT KỸ THUẬT ĐÀ NẴNG

Bán đảo Sơn Trà (Đà Nẵng) trong những năm chiến tranh được quân đội Mỹ biến thành một căn cứ quân sự chiến lược vô cùng quan trọng. Trên đỉnh núi cao nhất, Mỹ cho xây dựng cụm radar đối không và đối hải hiện đại bậc nhất Đông Nam Á, được mệnh danh là “Mắt thần Đông Dương”, có nhiệm vụ kiểm soát toàn bộ bầu trời miền Trung và vịnh Bắc Bộ, dẫn đường cho các phi đội tiêm kích đánh phá. Để bảo vệ “mắt thần”, toàn bộ bán đảo Sơn Trà được phong tỏa nghiêm ngặt, lính thủy đánh bộ Mỹ dựng đồn bốt dày đặc xung quanh chân núi.

Thế nhưng, ngay dưới tầm quét của hệ thống radar tối tân ấy, một phân đội trinh sát kỹ thuật mật thuộc Mặt trận 4 Quảng Đà vẫn bí mật thiết lập công sự trong các hang đá tự nhiên ở lưng chừng núi. Ông Phan Văn Định, khi ấy là một trắc thủ kỹ thuật trẻ, có nhiệm vụ sử dụng các thiết bị thu vô tuyến điện cải tiến để dò sóng, câu trộm đường dây thông tin và giải mã các mệnh lệnh hành quân của bộ chỉ huy Mỹ tại Đà Nẵng.

Lối làm việc của người chiến sĩ trinh sát kỹ thuật trong lòng núi đòi hỏi sự kiên nhẫn tột cùng và một thần kinh thép. Công sự trong hang đá luôn ẩm ướt, thiếu ánh sáng, các anh phải dùng ắc-quy kéo sạc bằng tay để duy trì nguồn điện cho các thiết bị thu phát sóng. Mỗi khi tiếng rít của sóng vô tuyến vang lên trong tai nghe, ông Định phải tập trung cao độ, ghi chép nhanh chóng từng ký hiệu, từng đoạn hội thoại bằng tiếng Anh của phi công và lính gác Mỹ.

Bà Phan Văn Định nhớ lại mùa hè năm 1971, khi quân đội Mỹ mở cuộc càn quét lớn vào vùng ven Hòa Vang. Một toán lính Mỹ tổ chức lùng sục ngay tại khu vực hang đá nơi phân đội của ông đóng quân. Tiếng giày đinh nện trên đá hộc và tiếng chó nghiệp vụ sủa vang lên ngay trên nóc hang. Trong lòng hang chật hẹp, ông Định cùng đồng đội ôm chặt khẩu súng ngắn và các tập tài liệu mật, nín thở chờ đợi. Sự sống và cái chết chỉ cách nhau một vách đá mỏng.

Nhờ ngụy trang khéo léo bằng củi khô và lá cây rừng, toán lính Mỹ đã bỏ qua cửa hang. Ngay sau khi địch rút lui, ông Định lại đeo tai nghe, tiếp tục công việc. Chính đêm hôm đó, ông đã dò được tần số sóng ngắn, nghe được lệnh điều động máy bay oanh tạc của địch hướng vào một vị trí đóng quân của bộ đội chủ lực ta. Thông tin dự báo quý giá ấy được phân đội chuyển ngay về Bộ chỉ huy mặt trận bằng đài vô tuyến, giúp đơn vị kịp thời chuyển quân, tránh được một trận thương vong lớn.

Cuộc chiến thầm lặng của những chiến sĩ trinh sát kỹ thuật như ông Phan Văn Định trên bán đảo Sơn Trà đã cung cấp hàng trăm tin tức tình báo chiến thuật chính xác, góp phần bẻ gãy nhiều cuộc hành quân càn quét của địch, bảo vệ các cơ sở cách mạng trong nội đô Đà Nẵng cho đến ngày toàn thắng năm 1975.

Hòa bình lập lại, ông Định tiếp tục công tác trong ngành an ninh rồi nghỉ hưu với cuộc sống giản dị tại thành phố biển Đà Nẵng. Những đóng góp của ông và phân đội trinh sát năm xưa tuy ít được nhắc đến trên các phương tiện truyền thông vì tính chất bảo mật, nhưng mãi là một phần không thể thiếu trong trang sử vàng của lực lượng tình báo quân sự Việt Nam.