“Công tác Đảng và công tác chính trị đã là linh hồn và mạch sống của Quân đội ta”

Nói về đóng góp của những cá nhân vào quá trình xây dựng và trưởng thành của quân đội ta không thể không nhắc đến Đại tướng Nguyễn Chí Thanh, vị tướng nổi tiếng gắn với công tác đảng, công tác chính trị của Quân đội nhân dân Việt Nam

Vị tướng trưởng thành trong tiến trình đấu tranh giải phóng dân tộc

Đại tướng Nguyễn Chí Thanh tên thật là Nguyễn Vịnh, sinh ngày 01/01/ 1914, tại thôn Niêm Phò, xã Quảng Thọ, huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế.

Năm 1937, Nguyễn Vịnh được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương, sau đó giữ nhiều chức vụ quan trọng ở địa phương, trong đó có chức Bí thư Tỉnh ủy Thừa Thiên.

Nguyễn Vịnh từng bị thực dân Pháp bắt giam tại các nhà lao Thừa Phủ, Lao Bảo, Buôn Ma Thuột.

Sau khi Nhật đảo chính Pháp (09/3/1945), Nguyễn Vịnh được ra tù và tiếp tục hoạt động cách mạng.

Ngày 14/8/1945, tại Hội nghị toàn quốc của Đảng ở Tân Trào, Nguyễn Vịnh được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương[1]¹ với tên mới là Nguyễn Chí Thanh.

Sau Cách mạng Tháng Tám, Nguyễn Chí Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng được bầu Bí thư Xứ ủy Trung Kỳ[2]; sau đó, được cử làm Bí thư Phân khu ủy Bình-Trị-Thiên[3].

Tại Đại hội lần thứ nhất Đảng bộ Liên Khu IV (tháng 5-1948), Nguyễn Chí Thanh được bầu làm Bí thư Liên Khu ủy IV. Tháng 7-1950, đồng chí được Trung ương điều động bổ nhiệm giữ chức Phó Bí thư Tổng Quân ủy, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam. Tại Đại hội lần thứ II (1951) và Đại hội lần thứ III (1960) của Đảng, đồng chí tiếp tục được bầu làm Ủy viên Trung ương Đảng và được Trung ương Đảng bầu làm Ủy viên Bộ Chính trị. Năm 1959, Nguyễn Chí Thanh được phong quân hàm Đại tướng. Năm 1961, đồng chí Nguyễn Chí Thanh được giao nhiệm vụ Phụ trách Ban Nông nghiệp của Đảng.

Đến tháng 9/1964, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh được Trung ương điều động trở lại quân đội, được phân công giữ chức Bí thư Trung ương Cục miền Nam, kiêm Chính ủy Quân Giải phóng miền Nam[4].

Đại tướng Nguyễn Chí Thanh mất ngày 06/7/1967, do bị nhồi máu cơ tim khi ra Hà Nội để báo cáo với Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh về tình hình cách mạng miền Nam.

Như vậy, kể từ năm 1950 đến năm 1967 (trừ 3 năm 1961-1964), Nguyễn Chí Thanh có 11 năm phục vụ trong quân đội, giữ chức Phó Bí thư Tổng Quân ủy, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam, sau đó làm Bí thư Trung ương Cục miền Nam; Chính ủy Quân Giải phóng miền Nam[5]. Đại tướng Nguyễn Chí Thanh đã có nhiều đóng góp quan trọng đối với việc xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam.

Vị tướng gắn liền với công tác đảng, công tác chính trị trong quân đội

Trong cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của mình, đồng chí Nguyễn Chí Thanh đã có nhiều đóng góp to lớn đối sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo, trong đó nổi bật nhất là những đóng góp trong công tác Đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam.

Trên cương vị Phó Bí thư Tổng Quân ủy, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam và Bí thư Trung ương Cục miền Nam, Chính ủy Quân Giải phóng miền Nam, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh đã cùng với các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Quân ủy và Quân ủy Miền trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, trọng tâm là công tác đảng, công tác chính trị nhằm xây dựng và phát triển Quân đội nhân dân Việt Nam ngày càng lớn mạnh về mọi mặt, trong đó trọng tâm là sự vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, thường xuyên bồi dưỡng và phát huy bản chất cách mạng của quân đội nhằm không ngừng nâng cao sức mạnh chiến đấu của lực lượng vũ trang nhân dân.

Quá triệt đường lối xây dựng Quân đội của Đảng, đồng chí Nguyễn Chí Thanh khẳng định “công tác Đảng và công tác chính trị đã là linh hồn và mạch sống của Quân đội ta, làm cho Quân đội ta thực sự trở thành một đội quân của dân tộc, của giai cấp, một đội quân tất thắng”[6]. Đồng chí chỉ rõ: Công tác đảng, công tác chính trị có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong xây dựng Quân đội tiến lên chính quy, hiện đại. Nhiệm vụ của công tác đảng, công tác chính trị là quán triệt sâu sắc sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp, toàn diện của Đảng đối với Quân đội, tập trung giáo dục Chủ nghĩa Mác-Lênin và đường lối, nhiệm vụ cách mạng của Đảng cho Quân đội, củng cố lập trường giai cấp công nhân, nâng cao giác ngộ xã hội chủ nghĩa, tăng cường củng cố đoàn kết, ý chí chiến đấu của Quân đội. Sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp, toàn diện của Đảng đối với Quân đội biểu hiện ở sự đề cao vai trò của đảng ủy và chi bộ, kiện toàn chế độ lãnh đạo của Đảng đối với Quân đội, giữ vững và tăng cường công tác chính trị.

Kế thừa và phát triển lý luận chính trị quân sự trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh cùng tập thể lãnh đạo Tổng cục Chính trị tham mưu, đề xuất, tổ chức biên soạn Điều lệ Công tác chính trị của Quân đội nhân dân Việt Nam (1958), trong đó quy định: Tính chất, nhiệm vụ, nội dung, tác dụng của công tác chính trị; thành tích, truyền thống và nhiệm vụ trước mắt của Quân đội; chế độ lãnh đạo của Đảng đối với Quân đội, hình thức tổ chức và hoạt động của Đảng trong Quân đội; hình thức tổ chức công tác chính trị, cơ quan công tác chính trị, được cụ thể hóa thành từng điều, phản ánh đầy đủ tổ chức và cơ chế hoạt động công tác đảng, công tác chính trị trong quân đội.

Điều lệ Công tác chính trị của Quân đội nhân dân Việt Nam có ý nghĩa quan trọng, có giá trị lý luận, thực tiễn sâu sắc, là kim chỉ nam định hướng công tác đảng, công tác chính trị trong toàn quân. Bên cạnh đó, đồng chí Nguyễn Chí Thanh còn chỉ đạo các hoạt động tổng kết công tác đảng, công tác chính trị để làm cơ sở khái quát thành những vấn đề lý luận, những vấn đề có tính nguyên tắc của công tác đảng, công tác chính trị, tiêu biểu như: Tổng kết công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam thời kỳ chống Pháp (tháng 11/1958); Những kinh nghiệm lớn của công tác chính trị trong 15 năm xây dựng Quân đội (tháng 12/1959)...

Cùng với sự chỉ đạo xây dựng, hoàn thiện và vận dụng sáng tạo lý luận chính trị quân sự, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh đặc biệt quan tâm đến công tác giáo dục lý luận, truyền bá Chủ nghĩa Mác - Lênin. Đồng chí khẳng định: “tác dụng quan trọng của việc học tập lý luận Mác - Lênin hiện nay là nhằm cho Đảng ta luôn luôn có đường lối chiến lược, sách lược đúng đắn, phù hợp với thực tiễn quy luật phát triển cách mạng ở nước ta, làm cho Đảng ta luôn luôn có tính nguyên tắc cao là nắm vững được nguyên lý phổ biến của Chủ nghĩa Mác-Lênin, đồng thời có tinh thần sáng tạo sinh động, tức đặt vấn đề và giải quyết vấn đề sát hợp với tình hình thực tiễn cách mạng của nước ta”[7].