Cụ bà Thạch Thị Phinh

THẠCH THỊ PHINH

Bà Thạch Thị Phinh sinh năm 1932, tại ấp Thốt Lốt, xã Ngũ Lạc, huyện Duyên Hải, tỉnh Trà Vinh. Cha bà, là ông Kiên Phụm, mẹ là Thạch Thị Hy.

Cả ba chị em đều tham gia trung đội nữ Isarăk và đều trực tiếp tham trận công đồn La Bang (1947). Chồng bà là cán bộ kháng chiến chống Pháp. Ông được kết nạp vào

Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1947. Năm 1952, cha bà bệnh chết tại Cồn Cù. Sau Hiệp định Gionevo (1954), bà Thạch Thị Hy cùng cả gia đình trở về quê Thốt Lốt, được bà con phum làng đùm bọc.

Bấy giờ, địch công khai phản bội Hiệp định Giơnevơ, với luật 10/59, chính quyền Ngô Đình Diệm lê máy chém khắp nơi, tìm diệt tận gốc những người kháng chiến, ở ấp Thốt Lốt, địch gắn bảng tố cộng những gia đình có dính líu với cách mạng và kháng chiến. Chính trong thời kỳ khó khăn này, bà Phinh đã tự nguyện làm hầm bí mật ở trong nhà nuôi chứa, bảo vệ cán bộ cách mạng. Trong nhà bà lúc nào cũng có từ hai đến ba, bốn cán bộ bám trụ, hoạt động.

Rồi sau Đồng Khởi năm 1960, địch lập ấp chiến lược tại Thốt Lốt. Chúng củng cố bộ máy tề ấp, phụ quân ác ôn. Thực hiện âm mưu "tát nước bắt cá", thời gian này bọn chúng ra sức tìm mọi cách tách Chi bộ, cán bộ bám trụ ra khỏi dân để tiêu diệt. Lúc này, bà Phinh vẫn nuôi chứa cán bộ trong nhà, trong đó có các đồng chí Lâm Nhung - Huyện ủy viên (Bí thư Đảng ủy xã Ngũ Lạc), đồng chí Thạch Sane, Thường vụ xã ủy, rồi lần lượt các đồng chí Tà Long, Bảy Biến, Ba Tưa, Năm Minh, Ba Cần v.v... là những cán bộ của huyện, tỉnh đến bám trụ công tác trong một thời gian dài.

Một ngày tháng 8 năm 1962, do bọn gián điệp chỉ điểm, khoảng 4 giờ rưỡi sáng, một trung đội lính dân vệ xã do tên xã trưởng trực tiếp chỉ huy bí mật bao vây xóm nhà bà Phinh, địch phát hiện nhà bà Thạch Thị Sân (cách nhà bà Phinh 150m) có đồng chí Thạch Sane đang bí mật ở trong nhà. Địch kêu cửa xét nhà, bà Sân chậm chạp mở cửa; khi cánh cửa vừa hé thì Thạch Sane từ phía sau lưng bà Sân nhanh như cắt dùng chiếc mác đâm chết tên Lợi ngay tại cửa. Đồng chí Thạch Sane chạy ra ngoài, bọn địch bắn theo, đồng chí bị thương ở chân. Đồng chí Thạch Sane cố chạy đến nhà bà Phinh được bà đưa vào nhà.

Lúc này đồng chí Lâm Nhung đang ở trong nhà. Cả hai đồng chí vào vách đôi để ẩn nấp. Bà Phinh nhanh trí dùng chối quét dấu máu của đồng chí Thạch Sane thấm trên cát trước sân nhà mình. Nhưng đến rạng sáng bọn địch tiếp tục truy theo dấu máu dọc đường, đến nhà bà Phinh thì mất dấu.

Bọn địch nghi bao nhà và xông vào bắt bà Phinh. Chúng dùng dây trói bà vô gốc cây quách trước cửa nhà và dùng báng súng đánh đập tàn nhẫn để khai thác. Dã man hơn, chúng treo ngược hai chân bà lên cành cây quách, trút đầu xuống đất và tiếp tục tra tấn, dùng lưỡi lê cắt cổ, bẻ gãy một chân bà cũng không khai một lời.

Mặt trời đã lên cao, bọn địch vẫn không dám vào nhà. Bấy giờ chúng gom dân lại, khống chế buộc dở nhà. Trước sự rùng ép của giặc, bà con chỉ làm chiếu lệ. Không thấy động tĩnh gì, bọn địch kéo vào. Giữa lúc ấy đồng chí Thạch Sane và đồng chí Lâm Nhung đạp vách nhảy ra tung lựu đạn cùng một lúc. Địch chết một, bị thương sáu, trong đó có tên xã Trưởng và tên xếp Chốc. Đồng chí Thạch Sane và đồng chí Lâm Nhung hy sinh.

Máu hung tàn của địch vẫn chưa chấm dứt, chúng lại tiếp tục tra tấn bà Phinh chết đi sống lại đến bốn lần vẫn không khai thác bà được lời nào. Cuối cùng, bọn giặc đã đánh bà đến chết tại gốc cây quách trước sân, rồi chúng châm lửa đốt nhà và quăng xác bà vào lửa không cho dân sóc đến lấy xác bà đi an táng.

Bà Thạch Thị Phinh, người phụ nữ trung kiên bất khuất đã dũng cảm hy sinh ở độ tuổi 30 với lòng xót thương vô hạn của cách mạng và bà con phum sóc.

Bà là một trong nhiều tấm gương anh hùng trung liệt của phụ nữ Việt Nam, đã được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân trong dịp 30/4/2000./.