Cù Chính Lan – Anh hùng "phá tăng" trên Quốc lộ số 6

Cù Chính Lan sinh ra tại huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An. Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, anh là một tiểu đội trưởng dũng cảm, mưu trí, tham gia chiến đấu trên nhiều mặt trận và lập nên chiến công nổi tiếng đã đi vào lịch sử quân đội ta.

Trong Chiến dịch Hòa Bình (1951–1952), trên tuyến Quốc lộ số 6, giữa lúc trận đánh diễn ra vô cùng ác liệt để chặn đoàn xe cơ giới của địch, Cù Chính Lan đã có một hành động táo bạo, phi thường: anh lao qua đường, nhảy bám lên chiếc xe đi đầu của địch, cạy nắp tháp xe, rồi rút chốt an toàn quả lựu đạn và thả thẳng vào trong khoang xe. Lựu đạn phát nổ, tiêu diệt kíp lái và binh lính trên chiếc xe dẫn đầu, khiến cả đoàn xe cơ giới của địch phải khựng lại, tạo điều kiện cho đơn vị ta giành thắng lợi.

Hành động dũng cảm và đầy sáng tạo ấy đã nhanh chóng lan tỏa khắp chiến dịch Hòa Bình, trở thành nguồn cổ vũ to lớn cho quân và dân ta, khơi dậy phong trào thi đua mang tên "Cù Chính Lan" và phong trào "Anh hùng đường số 6" trong toàn quân.

Sau chiến công ấy, anh tiếp tục chiến đấu và anh dũng hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc. Ngày 19/5/1952, Cù Chính Lan là một trong bảy người đầu tiên trên cả nước được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Để tưởng nhớ chiến công của anh, tỉnh Hòa Bình đã cho xây dựng khu di tích và tượng đài Cù Chính Lan tại bản Giang Mỗ, xã Bình Thanh, huyện Cao Phong – nơi năm 1993 được Bộ Văn hóa – Thông tin công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia. Tên tuổi Cù Chính Lan cũng được đặt cho nhiều tuyến phố trên cả nước, mãi mãi là biểu tượng của lòng quả cảm và tinh thần mưu trí, sáng tạo của người chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam.