CÙ CHÍNH LAN – BIỂU TƯỢNG TUỔI TRẺ ANH HÙNG TRÊN CHIẾN TRƯỜNG ĐƯỜNG SỐ 6
Cù Chính Lan sinh năm 1930 tại xã Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An. Xuất thân trong một gia đình nông dân nghèo, sớm thiếu vắng tình thương của mẹ, ông lớn lên giữa gian khó nhưng lại sớm hình thành ý chí kiên cường, tinh thần chịu đựng bền bỉ và lòng yêu nước sâu sắc. Năm 1946, khi tuổi đời còn rất trẻ, ông tình nguyện nhập ngũ, bắt đầu hành trình trở thành người chiến sĩ cách mạng tiêu biểu của Quân đội nhân dân Việt Nam.
Trong quá trình chiến đấu, Cù Chính Lan luôn thể hiện tinh thần quả cảm, mưu trí và gắn bó với đồng đội. Tên tuổi ông gắn liền với những chiến công đặc biệt trong Chiến dịch Hòa Bình – một trong những chiến dịch quan trọng của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Tại trận Giang Mỗ lần thứ nhất (ngày 7/12/1951), khi đơn vị thực hiện rút lui chiến thuật, ông được phân công ở lại phía sau để chặn địch. Trong tình huống nguy hiểm, Cù Chính Lan đã bình tĩnh chiến đấu, vừa bắn kiềm chế đối phương vừa quay lại hỗ trợ đưa thương binh ra khỏi vòng vây, góp phần bảo đảm an toàn cho đồng đội.
Đến trận Giang Mỗ lần thứ hai (ngày 13/12/1951), giữa tình huống chiến đấu ác liệt khi xe tăng địch xuất hiện chặn đường rút, ông đã thể hiện tinh thần chiến đấu đặc biệt dũng cảm. Không lùi bước trước hỏa lực mạnh, ông lao lên xe tăng đối phương, sử dụng lựu đạn tiêu diệt kíp lái, khiến phương tiện bị vô hiệu hóa ngay tại chỗ. Chiến công này nhanh chóng trở thành hình tượng tiêu biểu, cổ vũ mạnh mẽ phong trào đánh xe cơ giới của toàn quân trong giai đoạn kháng chiến.
Ngày 29/12/1951, trong trận đánh đồn Cô Tô, dù bị thương nặng nhiều lần, Cù Chính Lan vẫn không rời vị trí chiến đấu. Ông nằm tại chỗ chỉ huy và động viên đồng đội tiến công cho đến khi hy sinh ở tuổi 21, để lại niềm tiếc thương sâu sắc và tấm gương bất khuất về tinh thần chiến đấu đến hơi thở cuối cùng.
Ngày 19/5/1952, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân – một trong những anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Hình ảnh Cù Chính Lan trở thành biểu tượng của tuổi trẻ Việt Nam thời kháng chiến: dũng cảm, kiên cường và sẵn sàng hy sinh vì độc lập dân tộc. Hiện nay, tượng đài tưởng niệm ông được xây dựng trang trọng tại khu vực dốc Giang Mỗ, tỉnh Hòa Bình (nay thuộc tỉnh Phú Thọ sau điều chỉnh địa giới hành chính), như một dấu ấn lịch sử nhắc nhớ về người chiến sĩ trẻ tuổi anh hùng.
Nguyên Khải (tổng hợp)
