Cù Chính Lan -Người anh hùng trên đường số 6

Những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp, đường số 6 qua Hòa Bình là một trong những địa bàn chiến đấu ác liệt. Giữa núi rừng Tây Bắc, những người lính Việt Minh với vũ khí còn nhiều thiếu thốn phải đối đầu với một đội quân được trang bị hiện đại hơn. Nhưng chính trong hoàn cảnh khắc nghiệt ấy, những con người bình dị đã làm nên những chiến công khiến cả quân đội phải nhắc nhớ.

Trong số đó có Cù Chính Lan.

Sinh năm 1930 trong một gia đình nông dân nghèo ở làng Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, Nghệ An, Cù Chính Lan sớm phải đối mặt với cuộc sống cơ cực. Mẹ mất khi ông mới 4 tuổi, tuổi thơ gắn với những công việc nặng nhọc để cùng gia đình vượt qua những ngày đói nghèo. Khi Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, chàng trai trẻ Cù Chính Lan đã tham gia hoạt động cách mạng. Năm 1946, ông nhập ngũ và bắt đầu cuộc đời người lính.

Trong quân ngũ, Cù Chính Lan được đồng đội biết đến là người gan dạ, mưu trí và luôn hoàn thành nhiệm vụ. Có lần làm nhiệm vụ liên lạc, ông đã dùng một lưỡi dao bắt một lính Pháp và lấy được khẩu tiểu liên. Những hành động táo bạo ấy dần làm nên hình ảnh một người lính trẻ không ngại hiểm nguy.

Nhưng chiến công khiến tên tuổi Cù Chính Lan được biết đến rộng rãi lại diễn ra tại Giang Mỗ, Hòa Bình, trong tháng 12 năm 1951.

Ngày 13/12/1951, đơn vị của Cù Chính Lan phục kích quân Pháp. Trận đánh diễn ra quyết liệt. Khi quân ta chuẩn bị rút khỏi trận địa, một chiếc xe tăng Pháp xuất hiện, liên tục bắn vào đội hình, chặn đường rút và gây thương vong cho bộ đội.

Trước tình thế hiểm nghèo ấy, Cù Chính Lan không lùi bước.

Ông lao về phía chiếc xe tăng.

Người chiến sĩ trẻ nhảy lên xe, dùng tiểu liên tìm cách tiêu diệt kíp xe. Nhưng khẩu súng bất ngờ bị hóc. Chiếc xe tăng vẫn tiếp tục di chuyển và bắn dữ dội.

Trong khoảnh khắc ấy, Cù Chính Lan yêu cầu đồng đội đưa lựu đạn cho mình.

Ông lại lao lên xe tăng.

Quả lựu đạn đầu tiên bị quân địch ném trả. Chiếc xe tăng chuyển hướng, tìm cách thoát khỏi trận địa. Nhưng người chiến sĩ trẻ không bỏ cuộc. Ông mở chốt một quả lựu đạn khác, chờ một khoảng thời gian rồi ném vào buồng lái. Quả lựu đạn phát nổ. Chiếc xe tăng dừng lại, tạo điều kiện cho đồng đội tiếp tục hoàn thành nhiệm vụ.

Chiến công ấy gây tiếng vang lớn trong toàn quân. Cù Chính Lan được tuyên dương với danh hiệu “Anh hùng đánh xe tăng”, và tấm gương của ông trở thành nguồn cổ vũ cho phong trào dùng vũ khí thông thường đánh xe tăng, xe cơ giới của địch.

Nhưng phía sau chiến công vang dội ấy vẫn là một người lính trẻ với tuổi đời còn rất ngắn.

Cù Chính Lan chưa có cơ hội sống một cuộc đời bình thường.

Ông chưa kịp chứng kiến ngày đất nước hòa bình. Chưa kịp trở về quê hương sau những năm tháng chiến đấu. Chưa kịp có một gia đình nhỏ của riêng mình.

Chỉ ít ngày sau chiến công ở Giang Mỗ, ngày 29/12/1951, Cù Chính Lan tiếp tục tham gia trận đánh đồn Cô Tô.

Trong trận đánh này, ông nhiều lần bị thương nhưng vẫn bám trụ trận địa, tiếp tục chỉ huy đồng đội phá hàng rào dây thép gai, mở đường cho bộ đội tiến vào đồn địch. Khi trận đánh kết thúc thắng lợi, người tiểu đội trưởng trẻ tuổi cũng trút hơi thở cuối cùng. Khi ấy, Cù Chính Lan mới 21 tuổi.

Hai mươi mốt tuổi.

Một tuổi đời mà hôm nay, nhiều người vẫn đang ngồi trên giảng đường, bắt đầu sự nghiệp hoặc ấp ủ những ước mơ đầu tiên của cuộc đời.

Còn Cù Chính Lan đã gửi lại tuổi thanh xuân nơi chiến trường.

Điều làm nên sự xúc động trong câu chuyện của ông không chỉ là hành động lao lên đánh chiếc xe tăng trong một trận chiến. Đằng sau khoảnh khắc ấy là cả một quá trình trưởng thành của một người thanh niên từ quê nghèo Nghệ An, sớm bước vào cách mạng, trở thành người lính và nhiều lần đối mặt với hiểm nguy.

Ông chiến đấu không phải vì bản thân mình.

Phía sau ông là đồng đội.

Phía sau đồng đội là quê hương.

Và phía trước là khát vọng về một ngày đất nước được độc lập, nhân dân được sống trong hòa bình.

Ngày nay, những con đường từng in dấu chân người lính năm xưa đã đổi thay. Những chiến trường ác liệt năm nào dần trở thành những miền quê bình yên. Nhưng câu chuyện về Cù Chính Lan vẫn được nhắc lại như một biểu tượng của lòng dũng cảm và tinh thần sẵn sàng hy sinh vì đồng đội, vì nhiệm vụ.

Người anh hùng ấy đã nằm lại khi tuổi đời còn rất trẻ.

Nhưng tuổi trẻ của ông không mất đi.

Nó ở lại trong lịch sử.

Ở lại trong ký ức của đồng đội.

Ở lại trên những trang sách kể về một thế hệ đã sống giữa chiến tranh bằng tất cả lòng can đảm và niềm tin.

Và mỗi khi nhắc đến Cù Chính Lan, người ta không chỉ nhớ đến một người lính đã tiêu diệt xe tăng địch trên đường số 6.

Người ta nhớ đến một chàng trai 21 tuổi đã gửi lại tuổi xuân cho Tổ quốc.

Đó chính là một câu chuyện của một thời hoa lửa – nơi những con người bình dị đã làm nên những điều phi thường, để hôm nay đất nước được sống trong những mùa xuân không còn tiếng súng.