CÙ CHÍNH LAN – NGỌN LỬA KHÔNG TẮT GIỮA THỜI HOA LỬA
Có những con người đi qua chiến tranh bằng tuổi trẻ, nhưng khi chiến tranh đã lùi xa, tên tuổi của họ vẫn ở lại. Không phải bởi họ mong muốn được nhớ đến, mà bởi cách họ đã sống khiến lịch sử không thể lãng quên.
Trong những trang sử hào hùng của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, có biết bao người lính đã gửi lại tuổi xuân nơi chiến trường. Họ đến từ những miền quê khác nhau, mang theo những câu chuyện khác nhau, nhưng gặp nhau ở một điểm chung: lòng yêu nước và ý chí bảo vệ Tổ quốc. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Cù Chính Lan là một trong những con người như thế.
Mỗi khi nhắc đến anh, tôi thường nghĩ đến hình ảnh một người chiến sĩ trẻ đứng trước chiếc xe tăng của quân Pháp giữa chiến trường Hòa Bình. Một con người rất đỗi bình thường về hình hài nhưng lại mang trong mình một ý chí phi thường. Câu chuyện về anh khiến tôi hiểu rằng: có những khoảnh khắc chỉ kéo dài trong vài giây, nhưng đủ để làm nên một đời người bất tử.
Cù Chính Lan sinh ra tại Nghệ An – mảnh đất giàu truyền thống yêu nước và cách mạng. Khi đất nước bước vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, cũng như bao thanh niên Việt Nam lúc bấy giờ, anh đã lựa chọn lên đường.
Anh trở thành một người lính.
Tuổi đời còn trẻ, nhưng trong anh đã sớm hình thành một tình yêu lớn dành cho quê hương, đất nước.
Tôi thường tự hỏi, những người trẻ của thế hệ ấy đã nghĩ gì khi rời gia đình?
Có lẽ họ cũng nhớ mẹ, nhớ cha.
Có lẽ họ cũng có những ước mơ riêng.
Có lẽ họ cũng từng mong một ngày được trở về quê hương sau chiến tranh.
Nhưng khi Tổ quốc gọi tên, họ đã đặt những ước mơ riêng sang một bên.
Họ đi.
Và họ chiến đấu.
Cù Chính Lan cũng vậy.
Năm 1951, trong một trận chiến đấu trên chiến trường Hòa Bình, quân Pháp sử dụng xe tăng để chống lại lực lượng của ta. Trước tình thế nguy hiểm, Cù Chính Lan đã dũng cảm tiếp cận và tìm cách tiêu diệt chiếc xe tăng địch.
Đó là một hành động đòi hỏi lòng dũng cảm phi thường.
Bởi trước mặt người chiến sĩ trẻ không chỉ là một cỗ máy chiến tranh nặng nề, mà còn là hiểm nguy cận kề.
Nhưng Cù Chính Lan không lùi bước.
Anh tiến về phía trước.
Và bằng lòng dũng cảm cùng sự mưu trí, anh đã phá hủy chiếc xe tăng của địch.
Chiến công ấy đã trở thành một trong những biểu tượng đẹp của người chiến sĩ Việt Nam trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp.
Điều làm tôi xúc động không chỉ nằm ở chiến công.
Mà nằm ở sự lựa chọn của một người trẻ trong khoảnh khắc hiểm nguy.
Anh có thể lùi lại.
Anh có thể chờ một phương án khác.
Nhưng anh đã lựa chọn hành động.
Không phải vì anh không biết sợ, mà vì anh hiểu rằng phía sau mình là đồng đội, là nhiệm vụ, là Tổ quốc.
Có lẽ, lòng dũng cảm thực sự không phải là không biết sợ.
Lòng dũng cảm là biết sợ nhưng vẫn bước lên phía trước khi trách nhiệm gọi tên.
Càng tìm hiểu về Cù Chính Lan, tôi càng bị ám ảnh bởi hai chữ “tuổi trẻ”.
Anh hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ.
Một tuổi trẻ mà nếu được sống trong thời bình, có lẽ sẽ còn biết bao điều để trải nghiệm.
Nhưng chiến tranh đã khiến tuổi trẻ của anh trở thành một phần của lịch sử.
Và tôi chợt nhận ra rằng thế hệ chúng tôi đang sống một cuộc đời quá khác.
Chúng tôi được đến trường trong hòa bình.
Được ngồi dưới mái lớp học, nghe tiếng thầy cô giảng bài.
Được lựa chọn nghề nghiệp mình yêu thích.
Được ước mơ về tương lai.
Những điều ấy tưởng như bình thường, nhưng nếu nhìn từ câu chuyện của Cù Chính Lan, tôi hiểu rằng sự bình thường hôm nay được xây dựng từ những điều phi thường của ngày hôm qua.
Có những người đã không có cơ hội sống đến tuổi trưởng thành trọn vẹn.
Có những người đã không kịp thực hiện những ước mơ riêng.
Có những người đã gửi lại tuổi xuân nơi chiến trường để chúng tôi được có một ngày mai bình yên.
Cù Chính Lan là một trong những người như thế.
Tôi nghĩ, điều đáng quý nhất ở những người lính của “thời hoa lửa” không phải là họ đã trở thành những tượng đài.
Bởi khi bước vào chiến trường, họ đâu biết mình sẽ trở thành anh hùng.
Họ chỉ biết rằng mình cần phải làm điều gì đó cho đất nước.
Cù Chính Lan cũng vậy.
Anh không chiến đấu để tìm kiếm vinh quang.
Anh chiến đấu bởi trong trái tim người lính trẻ ấy có một niềm tin giản dị mà lớn lao: đất nước phải được độc lập, nhân dân phải được sống trong tự do.
Chính niềm tin ấy đã biến một con người bình thường thành một con người phi thường.
Và cũng chính niềm tin ấy làm nên sức mạnh của cả một thế hệ.
Ngày nay, chiến tranh đã lùi xa.
Những con đường từng in dấu chân người lính giờ đây đã trở thành những con đường của cuộc sống mới.
Những tiếng súng năm xưa đã nhường chỗ cho tiếng học bài, tiếng máy móc, tiếng cười của trẻ thơ.
Nhưng những câu chuyện như câu chuyện về Cù Chính Lan vẫn cần được kể lại.
Bởi lịch sử không chỉ để chúng ta nhớ.
Lịch sử còn để chúng ta biết mình phải sống như thế nào.
Chúng tôi không cần phải cầm súng như thế hệ cha anh.
“Chiến trường” của chúng tôi hôm nay có thể là trường học, là công việc, là hành trình chinh phục tri thức, là cuộc đấu tranh với sự lười biếng, ích kỷ và những giới hạn của chính mình.
Nếu Cù Chính Lan đã dùng tuổi trẻ để bảo vệ đất nước, thì chúng tôi phải biết dùng tuổi trẻ để xây dựng đất nước.
Nếu thế hệ anh đã dám hy sinh, thì thế hệ chúng tôi càng phải biết sống có trách nhiệm.
Nếu anh đã không để tuổi trẻ của mình trôi qua vô nghĩa, thì chúng tôi cũng không có quyền sống một tuổi trẻ chỉ biết hưởng thụ và thờ ơ.
Đó có lẽ là cách thiết thực nhất để tri ân những người đã nằm lại giữa “thời hoa lửa”.
Tôi chưa từng gặp Cù Chính Lan.
Tôi chỉ biết đến anh qua những trang sách, những câu chuyện lịch sử và ký ức của dân tộc.
Nhưng đôi khi, có những người ta chưa từng gặp lại khiến ta thay đổi cách nhìn về cuộc sống.
Cù Chính Lan là một người như thế.
Anh giúp tôi hiểu rằng tuổi trẻ không chỉ là những tháng năm đẹp nhất của đời người.
Tuổi trẻ còn là quãng thời gian con người có thể sống hết mình cho một điều mà mình tin là đúng.
Anh đã sống như thế.
Và anh đã ra đi khi ngọn lửa tuổi xuân vẫn còn đang cháy.
Nhưng thật kỳ lạ, một ngọn lửa đã được thắp lên bằng lòng yêu nước thì không dễ gì tắt.
Nó tiếp tục cháy trong ký ức của nhân dân.
Cháy trong những trang sử.
Và cháy trong trái tim của những thế hệ trẻ hôm nay.
Hơn bảy mươi năm đã trôi qua.
Chiến tranh chỉ còn lại trong ký ức, trong những di tích, những trang sách và những câu chuyện được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Nhưng tôi tin rằng, ở đâu đó giữa những con đường bình yên của hôm nay, vẫn có bóng dáng những người lính trẻ năm nào.
Cù Chính Lan – người thanh niên xứ Nghệ đã gửi lại tuổi xuân cho Tổ quốc.
Anh không còn nữa, nhưng câu chuyện của anh vẫn còn.
Và mỗi lần nghe tên anh, tôi lại nghĩ về một câu hỏi dành cho chính mình:
Nếu cha anh đã dùng tuổi trẻ để giành lấy hòa bình, chúng ta sẽ dùng tuổi trẻ của mình để làm gì?
Tôi chưa thể trả lời bằng những điều thật lớn lao.
Nhưng tôi biết mình cần học tập nghiêm túc hơn, sống tử tế hơn, có trách nhiệm hơn và biết trân trọng những gì mình đang có.
Bởi phía sau mỗi ngày bình yên hôm nay là biết bao ngày tháng không bình yên của cha anh.
Phía sau tuổi trẻ của chúng tôi là tuổi trẻ của những người đã nằm lại.
Và phía sau một đất nước hòa bình là bóng dáng của những con người như Cù Chính Lan.
Anh đã đi qua thời hoa lửa bằng một tuổi trẻ rực cháy.
Còn chúng tôi – những người được sống trong hòa bình – xin tiếp nối ngọn lửa ấy bằng tri thức, trách nhiệm và một tình yêu Tổ quốc không bao giờ nguôi.



