Cù Chính Lan – Người anh hùng với ngọn lửa Giang Mỗ
Trong cuốn nhật ký bằng vàng của Quân đội Nhân dân Việt Nam, có những chiến công đã đi vào huyền thoại như những nốt nhạc kiêu hãnh nhất. Chiến công "tay không diệt xe tăng" của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Cù Chính Lan chính là một nốt trầm hùng như thế – biểu tượng trọn vẹn cho tinh thần "Cảm tử cho Tổ quốc quyết sinh" của một thế hệ thanh niên Việt Nam thời kỳ kháng chiến chống Pháp.
Cù Chính Lan sinh năm 1928 tại làng Phong Niên, xã Quỳnh Lộc, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An. Sinh ra trong một gia đình bần nông nghèo khó, mẹ mất sớm từ khi anh còn nhỏ, tuổi thơ của Cù Chính Lan là những tháng ngày mưu sinh vất vả, đi làm thuê làm mướn để trang trải cuộc sống. Sự nhọc nhằn, chịu thương chịu khó ấy đã rèn giũa nên ở anh một ý chí kiên cường và lòng yêu thương sâu sắc đối với quê hương, đất nước. Năm 1946, hưởng ứng Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh, người thanh niên xứ Nghệ đã gạt bỏ nỗi niềm riêng, hăng hái nhập ngũ, trở thành chiến sĩ thuộc Đại đoàn 304.
Lịch sử quân sự Việt Nam sẽ mãi khắc ghi tên anh gắn liền với trận đánh dốc Giang Mỗ (Hòa Bình) ngày 13 tháng 12 năm 1951. Trong trận chiến ấy, quân Pháp cậy thế hỏa lực mạnh đã tung lực lượng xe tăng M24 Chaffee dẫn đầu càn quét, chia cắt đội hình của ta. Trước sức mạnh áp đảo của sắt thép và đạn dược, bộ đội ta gặp muôn vàn khó khăn, không ít chiến sĩ có tâm lý hoang mang trước "quái vật sắt".
Giữa thời khắc sinh tử ấy, hành động quả cảm của Cù Chính Lan đã làm thay đổi cục diện trận đánh. Bất chấp hiểm nguy, anh một mình lợi dụng địa hình, âm thầm bám theo chiếc xe tăng đang gầm rú xả đạn. Khi chiếc xe vừa trườn qua mặt, anh bất ngờ vọt lên, đu bám vào nắp capo rồi giật chốt lựu đạn thả thẳng vào khe hở của tháp pháo. Một tiếng nổ dữ dội vang lên, chiếc xe tăng bốc cháy ngùn ngút, toàn bộ kíp lái bị tiêu diệt. Hành động dũng cảm ấy không chỉ đập tan "huyền thoại bất khả xâm phạm" của xe tăng địch mà còn truyền một luồng sinh khí, xóc lại tinh thần cho toàn đơn vị xông lên quét sạch quân thù.
Không dừng lại ở chiến công Giang Mỗ, một tháng sau, trong trận đánh đồn Cô Tô ngày 29 tháng 1 năm 1952, Cù Chính Lan tiếp tục thể hiện khí tiết của một người chiến sĩ cộng sản kiên trung. Dù bị thương rất nặng ở chân, máu chảy đầm đìa, anh nhất quyết không rời vị trí, tiếp tục bò gạt lô lô, chỉ chỉ huy tiểu đội và dùng lựu đạn dập tắt các hỏa điểm nguy hiểm của địch. Trận đánh hoàn toàn thắng lợi, nhưng do mất máu quá nhiều, Thượng sĩ Cù Chính Lan đã trút hơi thở cuối cùng ngay trên chiến trường khi vừa tròn 24 tuổi.
Tháng 5 năm 1952, tại Đại hội Anh hùng và Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ nhất, Cù Chính Lan trở thành một trong những người đầu tiên được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và Huân chương Quân công hạng Nhì.
Sự hy sinh của Cù Chính Lan ở tuổi đôi mươi đã trở thành bất tử. Tên của anh hôm nay được trang trọng đặt cho những con đường, những mái trường ngợp bóng cây xanh trên khắp mọi miền Tổ quốc. Hình ảnh người chiến sĩ trẻ hiên ngang đứng trên tháp pháo xe tăng địch vẫn mãi là ngọn lửa thắp sáng lòng tự hào và tinh thần sẵn sàng cống hiến cho thế hệ trẻ Việt Nam hôm nay và mai sau.
