CỦ LANG SƯỢNG TRÊN ĐƯỜNG TRƯỜNG SƠN
“Trên đường về Tây Ninh năm 1969, giữa rừng Trường Sơn, một củ lang sượng được chia đôi. Người lính có củ ngon nhường phần mình cho đồng đội. Câu chuyện nhỏ ấy không có tiếng súng, nhưng lại kể rất rõ về tình đồng chí của những người đã đi qua chiến tranh.”
Năm 1969.
Chiến tranh vẫn còn rất ác liệt.
Trên những tuyến đường Trường Sơn, từng đoàn người nối nhau đi giữa núi rừng. Họ mang theo lương thực, tài liệu, vũ khí và cả những câu chuyện từ chiến trường.
Trong số những người tham gia đoàn Chiến sĩ thi đua miền Nam năm ấy có Đinh Tía, người con Hrê quê Sơn Hà.
Theo một bài viết của Báo Văn Hóa năm 2026, Đinh Tía cùng các chiến sĩ thi đua quê Quảng Ngãi, Quảng Nam, Đà Nẵng đã đi bộ suốt 3 tháng 16 ngày để vào Tây Ninh dự Đại hội Chiến sĩ thi đua miền Nam.
Đó không phải một chuyến đi bình thường.
Ba tháng mười sáu ngày.
Đi bộ xuyên núi.
Mang theo gạo.
Đi qua những trạm giao liên.
Có những ngày lương thực khan hiếm.
Bài viết kể lại một chi tiết rất giản dị: những củ lang được nướng bên bếp lửa nhỏ. Củ ngon, củ sượng. Anh em trong đoàn chia nhau.
Một củ lang sượng không phải là chuyện lớn.
Nhưng trong hoàn cảnh thiếu thốn, nó trở thành phép thử của tình đồng đội.
Đinh Tía khi ấy ngồi cạnh ông Đặng Văn Lái. Khi biết đồng đội gặp phải củ lang sượng, ông bẻ phần lang của mình chia cho người bên cạnh, còn nhận phần sượng về mình.
Không ai ghi lại đó là một “chiến công”.
Không có huân chương nào dành riêng cho một củ lang.
Nhưng những câu chuyện như thế lại thường sống rất lâu trong ký ức người lính.
Bởi chiến tranh không chỉ có những trận đánh.
Có những ngày người lính phải đi hàng chục cây số.
Có những đêm ngủ bên một bếp lửa nhỏ.
Có những bữa ăn chỉ có vài củ lang.
Có những lúc người ta chia nhau từng chút lương thực để cùng vượt qua chặng đường phía trước.
Đinh Tía đã từng chuyển hàng nghìn công văn và tìm hàng trăm con đường mới. Đó là những chiến công được ghi bằng con số. Nhưng hành động nhường phần lang ngon cho đồng đội lại cho thấy một điều khác: phẩm chất của người lính không chỉ nằm ở việc hoàn thành nhiệm vụ mà còn ở cách họ sống với nhau giữa gian khổ.
Hơn nửa thế kỷ sau, chiến tranh đã lùi xa.
Bếp lửa năm nào chỉ còn trong ký ức.
Những người lính đã già.
Những con đường Trường Sơn xưa đã thay đổi.
Nhưng một củ lang được chia đôi vẫn có thể kể cho thế hệ hôm nay nghe về một thời mà con người sống với nhau bằng tình đồng chí.
Và có lẽ, đó là một trong những điều đẹp nhất của “thời hoa lửa”.
