CỤ MA ĐÌNH QUẾ: "BỨC TƯỜNG THÀNH" THẦM LẶNG GIỮA ĐẠI NGÀN ATK

1. Người mở đường cho "Thủ đô kháng chiến"

Danh hiệu "Người có công giúp đỡ cách mạng" dùng để tôn vinh những cá nhân đã dùng tài sản, tính mạng và cả sự an nguy của gia đình để che chở cho cán bộ. Cụ Ma Đình Quế (thôn Khuôn Tát, xã Phú Đình, huyện Định Hóa) là một điển hình như thế.

Vào những năm 1947, khi Trung ương Đảng và Bác Hồ quyết định chọn Định Hóa làm An toàn khu (ATK), cụ Quế khi đó là Chủ nhiệm Việt Minh xã Phú Đình. Cụ chính là người đã trực tiếp tổ chức lực lượng, huy động nhân dân địa phương bảo vệ và phục vụ các cơ quan Trung ương về ở và làm việc.

2. Sự hy sinh trong tĩnh lặng

Giúp đỡ cách mạng thời bấy giờ không chỉ là cho mượn cái nhà hay bát cơm, mà là một cuộc đấu trí nghẹt thở với kẻ thù.

● Bảo mật tuyệt đối: Khi Bác Hồ về ở tại đồi Khuôn Tát, cụ Quế là người nắm giữ bí mật về "vị khách đặc biệt". Cụ đã chỉ đạo dân quân canh gác cẩn mật, đảm bảo không một người lạ mặt nào có thể xâm nhập.

● Chắt chiu từng hạt gạo: Giữa lúc kinh tế vùng cao còn muôn vàn khó khăn, gia đình cụ Quế và bà con dân bản đã chắt chiu từng thúng gạo, nải chuối để tiếp tế cho bộ đội và cán bộ.

● "Giúp cách mạng là từ cái tâm. Lúc đó chẳng ai nghĩ đến bằng khen hay huân chương, chỉ biết rằng bảo vệ được cán bộ là bảo vệ được ngày độc lập," bà con vùng Định Hóa vẫn thường kể lại về tinh thần của cụ Quế như vậy.

3. "Căn hầm" kiên cố nhất là lòng dân

Dù quân Pháp thường xuyên càn quét, dùng máy bay thám thính và mật thám trà trộn, nhưng chúng không bao giờ phá vỡ được sự đoàn kết của đồng bào dưới sự dẫn dắt của những người như cụ Quế. Cụ đã xây dựng được một "thế trận lòng dân" vững chắc, nơi mà mỗi người dân đều là một tai mắt, mỗi ngôi nhà đều là một trạm liên lạc.

Nhờ sự tận tâm của cụ và gia đình, Bác Hồ và các nhà lãnh đạo cấp cao đã được bảo vệ tuyệt đối an toàn trong suốt những năm tháng ở ATK Định Hóa, từ đó đưa ra những quyết sách lịch sử làm nên chiến thắng Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu".