Cùng đồng đội chống hình phạt giam hầm

Tháng 5/1941, Đồng chí Lê Đức Thọ cùng tù chính trị Nhà tù Sơn La tham gia cuộc đấu tranh phản đối Công sứ Cútxô. Những người kéo xe nước bị đánh đập và phạt giam hầm đã làm sự bất bình trong tập thể bùng lên thành hành động. Phan Đình Khải có mặt trong lực lượng tổ chức đấu tranh, cùng những cán bộ như Trần Huy Liệu, Nguyễn Lương Bằng và Nguyễn Trọng Nhâm. Tập thể tuyệt thực, ngừng lao động để yêu cầu thay đổi chế độ đối xử. Cai ngục tiếp tục đàn áp khiến điều kiện sống của người tham gia trở nên nguy hiểm. Trong thời điểm ấy, việc giữ thống nhất và che chở người yếu là yêu cầu trực tiếp. Phan Đình Khải đã trải qua tù đày ở Côn Đảo, rồi lại bị bắt và đưa lên Sơn La. Kinh nghiệm sống trong những nhà ngục được ông tiếp tục sử dụng giữa cuộc đấu tranh mới. Những người lãnh đạo cần cùng nhau giữ liên hệ và thực hiện sự phân công đã thống nhất. Tô Hiệu đang bệnh nặng vẫn nhận phần việc liên lạc và vận động binh lính. Sự phối hợp giúp cả người khỏe lẫn người ốm có thể góp sức. Với Phan Đình Khải, cuộc đấu tranh tháng Năm thuộc những thử thách trong quãng công tác chi ủy tại Sơn La. Ông cùng đồng đội đứng trước một yêu cầu cụ thể về sự sống của bạn tù, từ những người bị giam hầm tới cả tập thể đang chịu đói khát và sự cưỡng bức của bộ máy cai tù.