Cuộc chiến biên giới Tây Nam chống lại Khmer Đỏ (Pol Pot).
Thời hoa lửa của biên giới Tây Nam đã lùi xa. Nhưng ký ức về những người lính đã chiến đấu và hy sinh vẫn còn đó – như một lời nhắc rằng mỗi tấc đất bình yên hôm nay đều có dấu chân của những thế hệ đã từng đi qua chiến tranh.
THỜI HOA LỬA – CUỘC CHIẾN BIÊN GIỚI TÂY NAM
Những năm tháng chiến đấu bảo vệ biên giới và giúp nhân dân Campuchia thoát khỏi họa diệt chủng
Sau ngày đất nước thống nhất năm 1975, Việt Nam tưởng như đã bước vào một thời kỳ hòa bình. Nhưng ở phía Tây Nam, những tiếng súng mới lại vang lên dọc biên giới.
Từ năm 1975, lực lượng Khmer Đỏ do Pol Pot lãnh đạo liên tiếp tiến hành các hoạt động quân sự và xâm nhập qua biên giới Việt Nam – Campuchia. Nhiều khu vực thuộc các tỉnh biên giới Tây Nam của Việt Nam trở thành nơi hứng chịu những cuộc tấn công đẫm máu. Người dân ở các vùng biên giới phải đối mặt với cảnh nhà cửa bị tàn phá, người thân bị sát hại, cuộc sống vốn vừa trải qua chiến tranh lại một lần nữa bị đảo lộn.
Những vùng đất như Tây Ninh, An Giang, Kiên Giang, Đồng Tháp… trở thành tuyến đầu bảo vệ Tổ quốc.
Trong những năm ấy, những người lính Việt Nam phải đối mặt với một cuộc chiến vô cùng khốc liệt. Họ chiến đấu không chỉ để bảo vệ từng tấc đất biên cương mà còn để bảo vệ những người dân đang sống ngay sát đường biên.
Có những người lính vừa rời khỏi cuộc chiến tranh chống Mỹ chưa được bao lâu đã phải một lần nữa khoác ba lô lên đường.
Họ còn rất trẻ.
Có người mới mười tám, đôi mươi.
Có người vừa trở về quê, chưa kịp xây dựng cuộc sống gia đình thì nhận lệnh lên biên giới.
Những cánh đồng, con kênh và những phum, sóc vùng biên trở thành nơi họ chiến đấu. Ban ngày là những cuộc hành quân, phục kích, truy quét; ban đêm là những giờ phút căng thẳng giữ chốt, giữ đường biên.
Nhưng cuộc chiến ấy còn mang một ý nghĩa đặc biệt.
Tại Campuchia, Khmer Đỏ dưới chế độ Pol Pot đã thực hiện chính sách cai trị cực kỳ tàn bạo, gây ra cái chết của khoảng 1,5 đến 2 triệu người Campuchia trong giai đoạn 1975–1979. Người dân bị cưỡng bức lao động, đói khát, đàn áp và sát hại hàng loạt.
Khi lực lượng Việt Nam phối hợp với lực lượng Campuchia chống Khmer Đỏ tiến vào Phnom Penh đầu tháng 1 năm 1979, chế độ Khmer Đỏ bị lật đổ. Sau đó, quân tình nguyện Việt Nam tiếp tục ở lại Campuchia trong nhiều năm để hỗ trợ chính quyền và lực lượng Campuchia chống Khmer Đỏ.
Đối với những người lính Việt Nam, đó là một cuộc chiến đầy mất mát. Nhiều người đã hy sinh nơi đất khách, cách quê hương hàng trăm, thậm chí hàng nghìn cây số.
Có những người ra đi mà không kịp trở về.
Có những người trở về với thương tật suốt đời.
Có những người mang theo những ký ức không thể nào quên về đồng đội đã nằm lại trên những vùng đất xa lạ.
NHỮNG NGƯỜI LÍNH TRỞ VỀ
Sau chiến tranh, nhiều cựu chiến binh biên giới Tây Nam trở về quê hương. Họ tiếp tục cuộc sống của những người dân bình thường: làm ruộng, xây dựng gia đình, lao động và chăm sóc con cháu.
Nhưng trong ký ức của họ vẫn còn những đêm hành quân giữa rừng, những trận đánh bên biên giới và hình ảnh những người đồng đội đã không trở về.
Có những câu chuyện họ rất ít khi kể.
Không phải vì họ quên.
Mà bởi có những ký ức quá đau đớn để có thể kể lại thành lời.
MỘT CHƯƠNG LỊCH SỬ KHÔNG THỂ QUÊN
Cuộc chiến biên giới Tây Nam là một phần quan trọng trong lịch sử Việt Nam sau năm 1975. Đó là cuộc chiến bảo vệ chủ quyền và tính mạng nhân dân Việt Nam trước các cuộc tấn công của Khmer Đỏ, đồng thời gắn với quá trình nhân dân Campuchia đấu tranh thoát khỏi chế độ diệt chủng.
Nhìn lại những năm tháng ấy, điều còn lại không chỉ là những trận đánh hay những con số thương vong.
Đó là những tuổi trẻ đã gửi lại nơi biên giới.
Là những người mẹ mòn mỏi chờ con.
Là những người vợ chờ chồng.
Là những đứa trẻ lớn lên khi cha không trở về.
Và là những người lính đã đi qua chiến tranh để rồi mang theo suốt đời hình bóng của đồng đội.
Thời hoa lửa của biên giới Tây Nam đã lùi xa. Nhưng ký ức về những người lính đã chiến đấu và hy sinh vẫn còn đó – như một lời nhắc rằng mỗi tấc đất bình yên hôm nay đều có dấu chân của những thế hệ đã từng đi qua chiến tranh.



