Cuộc chiến đấu tại khu vực Đá Nhảy
Trong những năm chiến tranh chống Mỹ, khu vực Đá Nhảy không chỉ là thắng cảnh ven biển mà còn là điểm trọng yếu trên tuyến vận tải Bắc – Nam. Với địa hình núi đá sát biển, nơi đây vừa thuận lợi cho ẩn náu, vừa trở thành mục tiêu đánh phá ác liệt nhằm cắt đứt đường chi viện. Gắn liền với vùng đất này là câu chuyện của ông Nguyễn Văn Lý, sinh năm 1947 tại huyện Bố Trạch – một cựu thanh niên xung phong từng trực tiếp phục vụ chiến đấu tại khu vực Đá Nhảy.
Ông Lý tham gia lực lượng thanh niên xung phong năm 1966, khi vừa tròn 19 tuổi. Sau thời gian huấn luyện, ông được phân công về đội đảm bảo giao thông trên tuyến đường ven biển qua Đá Nhảy. Nhiệm vụ của ông và đồng đội là san lấp hố bom, sửa chữa mặt đường, dẫn xe vận tải qua khu vực nguy hiểm và hỗ trợ cứu hộ khi có đánh phá.
Theo lời ông kể, thời điểm đó, tuyến đường qua Đá Nhảy thường xuyên bị máy bay Mỹ oanh tạc. Ban ngày, máy bay trinh sát bay thấp để phát hiện mục tiêu; ban đêm, các đoàn xe mới tranh thủ di chuyển. Lực lượng thanh niên xung phong phải làm việc chủ yếu vào ban đêm, dưới ánh đèn mờ hoặc ánh trăng, trong điều kiện luôn có nguy cơ bị tấn công bất cứ lúc nào.
Một kỷ niệm mà ông không thể quên là vào năm 1968, khi đang cùng tổ công tác san lấp một đoạn đường vừa bị đánh phá thì còi báo động vang lên. Máy bay xuất hiện bất ngờ, ném bom xuống khu vực gần đó. Đất đá từ các vách núi đổ xuống, khói bụi mù mịt. Ông và đồng đội phải nhanh chóng tìm nơi trú ẩn giữa các khe đá. Khi tiếng bom vừa dứt, họ lại lập tức quay trở lại, tiếp tục san lấp đường để kịp cho đoàn xe đi qua trong đêm.
Không chỉ sửa đường, ông Lý còn tham gia dẫn xe vượt qua những đoạn cua gấp ven núi, một bên là vách đá, một bên là biển. Trong điều kiện tối, không có đèn, chỉ cần sơ suất là có thể gây tai nạn. Vì vậy, mỗi bước di chuyển đều phải hết sức cẩn trọng.
Cuộc sống của thanh niên xung phong tại Đá Nhảy vô cùng gian khổ. Lương thực chủ yếu là cơm độn khoai sắn, nước uống phải mang theo từ xa. Lán trại dựng tạm dưới chân núi, thường xuyên bị ảnh hưởng bởi bom đạn và thời tiết. Tuy vậy, tinh thần của mọi người luôn vững vàng, bởi họ hiểu rõ tầm quan trọng của việc giữ thông tuyến.
Ông Lý vẫn nhớ về những đồng đội đã ngã xuống ngay trên đoạn đường này. Họ ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại những khoảng trống không gì bù đắp. Chính những mất mát đó càng khiến những người còn lại quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ.
Sau năm 1975, ông trở về quê hương, tiếp tục lao động sản xuất và tham gia công tác địa phương. Những đóng góp của ông trong thời bình được ghi nhận là tấm gương lao động tích cực.
