Cuộc chiến không quên (1)

Chiều xuống chậm trên con đường làng, ánh nắng cuối ngày nhuộm vàng những mái nhà yên bình. Ông Năm ngồi lặng trước hiên, đôi mắt hướng về phía xa xăm, nơi cánh đồng đang vào vụ. Người ta nói ông đã đi qua chiến tranh.
Còn ông thì bảo: “Chiến tranh chưa bao giờ rời khỏi tôi.” “Năm đó, tôi hai mươi tuổi…” Ông nhập ngũ khi còn rất trẻ. Ba lô nhẹ tênh, chỉ có vài bộ quần áo và một niềm tin giản dị:
đi để bảo vệ quê hương. Những ngày đầu trên chiến trường, ông mới hiểu hết sự khốc liệt của chiến tranh. “Không phải chỉ là súng đạn… mà là thiếu ăn, thiếu ngủ, là những đêm nằm giữa rừng mà không biết sáng mai còn thức dậy không.” Nhưng điều giữ ông đứng vững… là đồng đội. Trong đơn vị, ông thân nhất với Lâm – người bạn cùng tuổi, cùng quê miền Trung. “Hai đứa hay nói chuyện về nhà… về mẹ, về ruộng lúa, về những ngày chưa có chiến tranh.” Giữa bom đạn, những câu chuyện ấy trở thành chỗ dựa. “Chỉ cần còn nói chuyện với nhau… là còn thấy mình đang sống.” Một trận đánh lớn xảy ra vào đầu mùa mưa. “Trời đen kịt, mưa như trút. Địch tấn công dữ dội.” Tiếng súng vang dội cả khu rừng. Đất dưới chân rung lên từng hồi. Ông và đồng đội bám trụ từng mét đất. “Lúc đó, không còn nghĩ gì ngoài việc giữ vị trí.” Trong lúc ác liệt nhất, Lâm bị thương. Ông lao đến kéo bạn vào phía sau. “Lâm nắm tay tôi, nói nhỏ:
‘Nếu tao không về… mày thay tao chăm sóc má…’” Ông gằn giọng: “Im đi! Mày phải về với tao!” Nhưng chiến tranh không có chỗ cho lời hứa. Một loạt đạn quét qua. Lâm nằm lại. Ông Năm im lặng. Gió chiều thổi qua làm mái tóc bạc rung nhẹ. “Đến bây giờ… tôi vẫn nhớ ánh mắt của nó lúc đó.” Trận đánh kết thúc. Đơn vị giữ được trận địa. Nhưng ông mất đi một người bạn. Sau chiến tranh, ông trở về. Quê hương đổi khác, yên bình hơn. Nhưng trong lòng ông… vẫn còn đó những khoảng trống. “Có những người đã đi mãi mãi… để mình được sống.” Ông giữ lại một kỷ vật – chiếc bật lửa của Lâm. “Nó đưa tôi giữ, nói khi nào về sẽ lấy lại.” Ông khẽ cười buồn: “Nhưng nó không về.” Những năm tháng sau này, ông sống giản dị, ít nói về quá khứ. Nhưng mỗi khi tháng Bảy về… ông lại thắp hương cho đồng đội. “Không phải để nhớ… mà là để không quên.” Tôi hỏi ông: “Ông có muốn quên đi chiến tranh không?” Ông lắc đầu: “Không. Vì nếu quên… thì những người đã nằm xuống sẽ bị lãng quên.” Trời đã tối. Ánh đèn trong nhà bật lên, ấm áp và yên bình. Tôi chợt hiểu… Có những cuộc chiến đã qua. Nhưng ký ức của nó vẫn còn sống trong lòng những người ở lại. “Cuộc chiến không quên” Không phải để giữ lại nỗi đau… Mà để nhắc chúng ta rằng: Hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng những năm tháng mà cả một thế hệ đã gửi lại nơi chiến trường.