Cuộc chiến trước cửa ngõ Sài Gòn

Ngồi cạnh tôi là cựu Đại tá, nguyên Phó Chỉ huy trưởng - Tham mưu trưởng Bộ CHQS Hà Tĩnh Trần Hậu Tám. Anh đã có hơn 41 năm quân ngũ, tham gia chiến trường A, B, K, thương tật đến 41%, nay tuổi đã “cuối đầu 6” nhưng vẫn trẻ trung, năng động.

Cuộc chiến lịch sử đã đi qua hơn 4 thập kỷ nhưng anh vẫn nhớ như in khoảnh khắc chiến thắng và giây phút những đồng đội nằm xuống.

Trần Hậu Tám nhập ngũ ngày 5/5/1972. Sau khi bị đại bại ở chiến trường Quảng Trị, không quân và hải quân Mỹ trở lại đánh phá ác liệt miền Bắc nước ta. Trần Hậu Tám được bổ sung vào đơn vị pháo phòng không Tỉnh đội Hà Tĩnh, quần nhau với máy bay Mỹ từ Ngã ba Đồng Lộc đến các tuyến cầu, phà của Hà Tĩnh dọc đường 1A. Cũng từ những trận đánh quả cảm này, anh được vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng khi chưa tròn 19 tuổi.

Ông Trần Hậu Tám (thứ hai từ trái sang) cùng đồng đội ôn lại những ngày tháng chiến đấu anh dũng giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước. (Ảnh tư liệu Nam Giang)

Để tăng cường lực lượng cho chiến trường lớn, cuối năm 1973, đơn vị của Trần Hậu Tám được thành lập phiên hiệu mới, mang tên Trung đoàn 266 của Sư đoàn chủ lực cơ động 341 (biệt danh Sông Lam) đóng quân ở huyện Lệ Thủy (Quảng Bình). Một tháng hành quân ròng rã bằng ô tô trên đường mòn Hồ Chí Minh, tháng 3/1975, đơn vị bí mật cơ động qua một loạt tuyến phòng thủ dày đặc của quân ngụy từ Bù Đăng, Bù Đốp, La Ngà... về trụ lại ở Định Quán (Đồng Nai) chuẩn bị tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.

Trong hàng chục trận đánh mà anh đã trải qua, cuộc chiến 12 ngày đêm ở thị xã Xuân Lộc (thủ phủ của tỉnh Long Khánh cũ) nay là TP Long Khánh (Đồng Nai) là ác liệt, đẫm máu nhất. Đây là cuộc đọ sức gay gắt của hai lực lượng quân sự hùng hậu với hai mục đích khác nhau. Quân địch phải tự thủ cố giữ chặt cánh cửa cuối cùng vào Sài Gòn. Phía ta, kiên quyết bằng mọi giá phải phá toang chốt chặn còn lại trước khi xông vào sào huyệt của ngụy.

Đêm 24 rạng sáng 25/4/1975, Xuân Lộc thất thủ trước sức tấn công như vũ bão của quân ta. Đơn vị tiến vào ngã ba Dầu Giây, đánh chiếm sở chỉ huy tiền phương Quân đoàn 3 ngụy đặt tại Trảng Bom. Cánh cửa thép Xuân Lộc bị mở toang, song một mất mát lớn đến với anh và đơn vị.

Đại tá Trần Hậu Tám - Phó Chủ tịch Hội CCB Hà Tĩnh cùng đồng đội thắp hương cho đồng đội - liệt sỹ Trần Huy Phước ở thôn Liên Nhật, xã Thạch Hạ, thành phố Hà Tĩnh hy sinh ngày 28/4/1975. (Ảnh: Nam Giang)

Không may, một quả pháo địch rơi trúng đội hình một tiểu đội quân ta làm 3 đồng chí hy sinh, 4 người bị thương nặng. Cho đến giờ, đã sau 46 năm, hình ảnh 3 người đồng đội thân yêu, cùng quê Hà Tĩnh ra đi ở tuổi mười tám đôi mươi vẫn ám ảnh anh. Hằng năm, vào những dịp này, anh vẫn thường tìm về nghĩa trang, thắp hương tưởng nhớ đồng đội.