Cuộc đào thoát vĩ đại của Chúa Nguyễn Hoàng và vùng đất mở cõi

Cuộc đào thoát vĩ đại của Chúa Nguyễn Hoàng và vùng đất mở cõi

Cùng thời điểm Trịnh Kiểm nắm quyền ở vương triều Nam triều, con trai của Nguyễn Kim là Nguyễn Hoàng tỏ ra là một tướng lĩnh vô cùng tài ba, lập nhiều chiến công. Thấy người em vợ ngày càng có uy tín, Trịnh Kiểm sinh lòng đố kỵ và lo sợ Nguyễn Hoàng sẽ cướp lại quyền lực của cha mình, nên đã ngầm sát hại người anh trai của Nguyễn Hoàng là Nguyễn Uông.

Biết mình đang nằm trong tầm ngắm tử thần của anh rể, Nguyễn Hoàng lo sợ cho tính mạng của mình. Ông giả vờ điên dại, ngày ngày ngơ ngác để đánh lạc hướng Trịnh Kiểm. Đồng thời, ông cũng bí mật sai người đến xin lời khuyên cứu mạng từ Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Trạng Trình đứng trước bể cá, nhìn ra xa xăm rồi ngâm một câu thơ lưu danh vạn cổ:

“Hoành sơn nhất đái, vạn đại dung thân.” (Một dải núi Hoành Sơn có thể làm nơi trú ẩn cho muôn đời).

Nguyễn Hoàng hiểu rằng mình phải rời xa kinh thành Kinh Bắc, đi về phía Nam vượt qua dãy Hoành Sơn mới mong giữ được mạng. Ông nhờ chị gái mình (vợ Trịnh Kiểm) nói khéo với anh rể xin vào trấn thủ vùng đất Thuận Hóa (vùng Quảng Bình, Quảng Trị ngày nay) - nơi lúc bấy giờ được coi là vùng biên viễn "ác địa", lam sơn chướng khí và đầy rẫy hiểm nguy.

Trịnh Kiểm nghĩ rằng đưa Nguyễn Hoàng vào nơi rừng thiêng nước độc đó vừa giúp mình rảnh tay, vừa mượn tay tàn dư nhà Mạc giết chết Nguyễn Hoàng nên đã vui vẻ đồng ý. Năm 1558, Nguyễn Hoàng dẫn theo gia quyến và hàng vạn người dân xứ Thanh - Nghệ lên đường vào Nam. Quyết định định mệnh đó không chỉ cứu mạng ông, mà còn đặt viên gạch đầu tiên cho hành trình mở cõi vĩ đại của các Chúa Nguyễn, mở rộng bờ cõi Việt Nam kéo dài thẳng đến tận mũi Cà Mau.