Cuộc đấu tranh chống “truất hữu hóa ruộng đất” của nhân dân Hưng Phong
Từ năm 1955, khi chính quyền Mỹ – Diệm từng bước phá hoại Hiệp định Giơ-ne-vơ, nhân dân Thạnh Phú Đông và Hưng Phong đã kiên cường đấu tranh chính trị, đòi hiệp thương tổng tuyển cử, thống nhất đất nước. Dưới sự lãnh đạo của chi bộ, quần chúng nhân dân tổ chức viết kiến nghị, tẩy chay bầu cử và phản đối các chính sách phản động về ruộng đất của chính quyền Ngô Đình Diệm.
Lợi dụng lúc địch đang xây dựng bộ máy ngụy quân, ngụy quyên xã, ta đã đưa đông chí Phạm Văn Cơ (đảng viên) vào làm đại diện, một số nòng cốt vào lực lượng dân vệ của xã Thạnh Phú Đông. Từ năm 1955 trở đi, địch bắt đầu triển khai các hoạt động khống chế, kìm kẹp nhân dân, và từng bước phá hoại Hiệp định Giơ-ne-vơ.
Khi bộ máy ngụy quyền, ngụy quân được hình thành, chinh quyền Ngô Đình Diệm tuyên bố phủ nhận Hiệp định Giơ-ne-vơ, cũng là lúc phong trào đấu tranh chính trị của quần chúng đòi địch thi hành Hiệp định, đòi hiệp thương tổng tuyển cử dâng lên mạnh mẽ.
Từ tháng 5 - 1955 đến tháng 7 - 1955, cùng với nhân dân Thạnh Phú Đông, nhân dân Hưng Phong viết hàng trăm đơn từ, kiến nghị gửi đến chính quyền xã và Ủy hội quốc tế nêu nguyện vọng đòi lập lại quan hệ hai miền Nam Bắc, đòi hiệp thương tổng tuyển cử thống nhất đất nước.
Ngày 23 tháng 10-1955, Mỹ - Diệm tổ chức "trưng cầu dân ý", truất phế Bảo Đại, suy tôn Ngô Đình Diệm làm Tổng thống Việt Nam Cộng hòa. Tiếp đó, ngày 4-3-1955, chúng tổ chức bầu cử Quốc hội riêng lẻ (Quốc hội bù nhìn) để nhằm hợp thức hóa nền đệ nhất cộng hòa. Chi bộ đã vận động quần chúng tẩy chay, chống phá bằng nhiều hình thức như không tham dự các buổi họp vận động bầu cử, tránh nế đi bỏ thăm, nếu ép buộc hoặc địch lùa đi bỏ phiếu thì bấm thủng lá phiếu để làm mất hiệu lực cuộc bầu cử Quốc hội riêng lẻ của địch.
Chúng đặt 01 thùng phiếu tại chợ Cái Mít (Thạnh Phú Đông), quy định cho người dân trong xã kể cả nhân dân Hưng Phong đi bầu trong thời gian từ 7 giờ sáng đến 12 giờ trưa cùng ngày, nhưng bị quần chúng trì hoãn, cuộc bầu cử kéo dài cho đến 17 giờ cùng ngày mới kết thúc.
Ngược lại với chủ trương giảm tô, giảm tức và chia cấp ruộng đất của ta trong kháng chiến, đầu năm 1955, Tổng thống ngụy quyền Ngô Đình Diệm ra liên tiếp Dụ số 2 (ngày 08- 01-1955) và Dụ số 7 (05-02-1955) quy định chính sách tô thuế mới và khế ước tá điền. Ngày 22-10-1956, Diệm cho ra tiếp Dụ số 57 với khẩu hiệu lừa bịp "hữu sản hóa nông dân".
. Theo qui định của Dụ số 57, bọn địa chủ ở miền Nam được phép giữ lại 100 ha ruộng đất (ngoài ra còn nhiều khoản phụ khác) số còn lại chính quyền Diệm "truất hữu" bằng cách mua lại để bán cho nhân dân. Đối với nông dân, vì không có tiền mua lại số ruộng đất "truất hữu" đó nên hầu hết số ruộng đất này lại rơi vào tay bọn địa chủ, bọn quan chức địa phương. Được chính quyền Diệm bảo hộ khuyến khích, những tên địa chủ, Việt gian bỏ chạy trong kháng chiến đã quay trở lại, bắt nông dân làm khế ước, nộp tô.
Các cuộc đấu tranh của nhân dân Hưng Phong chống Dụ số 2, số 7 và số 57 của Diệm diễn ra hết sức gay go quyết liệt với nhiều hình thức và liên tục. Cuộc đấu tranh "chống truất hữu hóa ruộng đất" đã bị địch dàn áp và giải tán.
