cuộc đấu trí cứu kho hàng cứu trợ giữa mùa lũ năm 1973

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, thế hệ thanh niên thời ấy lên đường với một tâm thế sẵn sàng hy sinh tất cả cho khát vọng hòa bình. Chàng thanh niên Mai Xuân Khang (sinh năm 1948) cũng mang theo tinh thần ấy, lên đường nhập ngũ vào năm 1967 khi vừa tròn 19 tuổi. Suốt 8 năm ròng rã trong quân ngũ (1967 – 1975), ông đã trải qua bao gian khổ, từ những đêm dài hành quân xẻ dọc Trường Sơn cho đến những trận đánh ác liệt. Thế nhưng, câu chuyện đáng nhớ nhất và hoàn toàn khác biệt trong cuộc đời binh nghiệp của ông không phải là một trận đấu súng giáp lá cà, mà là một cuộc đấu trí cứu kho hàng cứu trợ giữa mùa lũ năm 1973 tại vùng chảo lửa vĩ tuyến 17.

Năm 1973, sau khi Hiệp định Paris được ký kết, miền Bắc ra sức chi viện cho miền Nam ruột thịt để phục hồi sau chiến tranh và chuẩn bị cho các bước ngoặt mới. Lúc bấy giờ, ông Mai Xuân Khang đang là một tiểu đội trưởng thuộc đơn vị vận tải, hậu cần chốt giữ tại một căn cứ hậu phương chiến lược nằm sát bờ sông Thạch Hãn, Quảng Trị. Nhiệm vụ của tiểu đội ông là bảo vệ một tổng kho nửa nổi nửa chìm, nơi đang tập kết hàng trăm tấn gạo, muối và thuốc men y tế vừa được chuyển từ hậu phương ra để chuẩn bị chuyển tiếp vào sâu trong Nam.

Vào khoảng tháng 10 năm ấy, một trận lũ lịch sử bất ngờ ập đến. Mưa tầm tã thối đất thối cát suốt ba ngày đêm khiến nước sông dâng cao đột ngột, chảy xiết và đục ngầu, tràn qua các con đê phụ rồi nhanh chóng bủa vây lấy khu vực kho hàng. Tình thế vô cùng hiểm nghèo khi phần lớn thanh niên, lực lượng chủ lực của đơn vị đã đi làm nhiệm vụ vận chuyển ở các tuyến chốt xa, tại căn cứ lúc này chỉ còn ông Khang và bốn chiến sĩ trẻ cùng một vài đồng chí thương bệnh binh đang dưỡng thương.

Nước dâng lên mấp mé cửa kho, nếu không hành động ngay, toàn bộ số lương thực, thuốc men – vốn là mồ hôi nước mắt của đồng bào miền Bắc và là nguồn sống của chiến sĩ miền Nam – sẽ bị bão lũ nhấn chìm và thối rữa. Giữa dòng nước lũ cuồn cuộn và trời mưa như trút nước, ông Mai Xuân Khang liền đưa ra một quyết định táo bạo nhưng đầy mưu trí. Ông không chọn cách di chuyển hàng lên cao theo lối mòn thông thường vì quân số quá mỏng không thể khuân vác kịp, mà chủ động tận dụng ngay những chiếc săm ô tô vận tải cỡ lớn và những bè tre, gỗ ngụy trang có sẵn trong căn cứ.

Ông hướng dẫn anh em khéo léo thổi phồng các săm ô tô, kết hợp với các thanh tre để tạo thành những chiếc phao tự chế khổng lồ ngay trong lòng kho. Sau đó, họ chuyển từng thùng thuốc y tế và các bao gạo đặt lên trên bè phao, dùng dây thừng đại lực cột chặt các bè lại với nhau và neo giữ cố định vào các hàng cột trụ kiên cố của mái kho. Bằng cách này, nước dâng đến đâu, bè hàng sẽ tự động nổi lên đến đó, không sợ bị ngập úng.

Suốt một ngày một đêm ròng rã ngâm mình trong dòng nước lũ lạnh ngắt, đói và mệt, ông Khang cùng đồng đội đã kiên cường bám trụ. Có những lúc dòng nước chảy quá xiết suýt chút nữa đánh bật một góc neo bè, ông đã dũng cảm dùng cả thân mình làm điểm tựa, giữ chặt dây thừng cho đồng đội kịp gia cố lại mối buộc.

Đến khi nước lũ bắt đầu rút, toàn bộ hàng trăm tấn lương thực, thuốc men quý giá tại tổng kho vẫn được bảo vệ nguyên vẹn, không bị hư hỏng một chút nào. Khi ban chỉ huy trung đoàn trở về và chứng kiến sự sáng tạo, quyết đoán của tiểu đội ông Khang, ai nấy đều xúc động ôm chầm lấy những người lính trẻ áo quần còn sũng nước lũ.

Mùa xuân năm 1975, sau khi cùng đơn vị đi đến tận cùng chiến dịch, chứng kiến ngày đất nước hoàn toàn đại thắng, cựu chiến binh Mai Xuân Khang chính thức xuất ngũ trở về quê hương. Ông mang theo về cuộc sống đời thường một tinh thần mưu trí, sáng tạo và ý chí không lùi bước trước khó khăn của người lính hậu cần năm xưa. Đối với ông, ký ức về đêm chạy đua với tử thần giữa dòng nước lũ năm 1973 luôn là một kỷ niệm thanh xuân kiêu hãnh – một minh chứng cho thấy người lính không chỉ anh dũng trên trận địa súng đạn, mà còn vô cùng mưu trí, kiên cường để bảo vệ từng mạch máu chi viện của Tổ quốc