Cuộc đời của Thiếu tướng Trần Đại Nghĩa
Thiếu tướng, Giáo sư, Viện sĩ, Anh hùng Lao động Trần Đại Nghĩa (tên thật là Phạm Quang Lễ, 1913–1997) là "cha đẻ" của ngành công nghiệp quốc phòng Việt Nam hiện đại.
Thông tin cơ bản
Sinh ngày: 13 tháng 9 năm 1913.
Quê quán: Xã Chánh Hiệp (nay là Hòa Hiệp), huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long.
Mất ngày: 9 tháng 8 năm 1997 tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Tên thật: Phạm Quang Lễ (được Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt tên mới là Trần Đại Nghĩa vào năm 1946).
Quá trình học tập và trở về nước
Du học tại Pháp (1935): Tốt nghiệp kỹ sư và cử nhân toán tại nhiều trường danh tiếng (Bách khoa Paris, Mỏ, Điện, Cầu đường, Sorbonne).
Làm việc tại Đức (1942): Làm việc tại xưởng chế tạo máy bay và viện nghiên cứu vũ khí, đồng thời tích lũy hơn 30.000 trang tài liệu kỹ thuật.
Trở về nước (1946): Theo lời mời của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ông từ bỏ cuộc sống giàu sang tại châu Âu để về nước tham gia kháng chiến.
Sự nghiệp và đóng góp lớn
Cục trưởng Cục Quân giới (1946): Được giao lãnh đạo ngành quân giới ngay khi kháng chiến toàn quốc bùng nổ.
Chế tạo vũ khí: Trực tiếp nghiên cứu và sản xuất thành công các loại vũ khí quan trọng như súng bazooka, súng không giật (SKZ), lựu đạn, cối và cải tiến vũ khí giúp thay đổi cục diện chiến trường.
Chức vụ quan trọng:
Hiệu trưởng đầu tiên của Trường Đại học Bách khoa Hà Nội.
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước (1965–1977).
Viện trưởng đầu tiên của Viện Khoa học Việt Nam.
Quân hàm và danh hiệu:
Được phong quân hàm Thiếu tướng đợt đầu tiên năm 1948 (khi mới 35 tuổi).
Được phong danh hiệu Anh hùng Lao động (1952).
Được bầu làm Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Liên Xô (1966).
Được trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh (1996) và Huân chương Hồ Chí Minh.
