CUỘC ĐỜI ĐẸP CỦA ANH HÙNG LLVT KOSTAS SARANTIDIS NGUYỄN VĂN LẬP

"Sinh ra trên bờ biển Địa Trung Hải xa xôi, song cả tuổi thanh xuân chàng trai ấy đã sống, chiến đấu và cống hiến bên những đồng đội, đồng chí tại Việt Nam. Việt Nam trở thành quê hương, tổ quốc với trọn vẹn nghĩa tình nơi ông. Người đó là Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Việt Nam Kostas Sarantidis Nguyễn Văn Lập.

Chàng thanh niên Hy Lạp Kostas Sarantidis đã đến Việt Nam, theo tiếng gọi của lương tri, đã tự nguyện đứng vào hàng ngũ những người Cách mạng đi suốt cuộc trường chinh chống thực dân Pháp và cống hiến cả tuổi trẻ cho sự nghiệp vinh quang ấy đến hơi thở cuối cùng. Người chiến sĩ cộng sản, anh bộ đội Cụ Hồ Kostas Sarantidis Nguyễn Văn Lập đã sống một cuộc đời vẻ vang như thế, trở thành tấm gương sáng ngời cho chính nghĩa và tinh thần vô sản quốc tế cao đẹp.

Từ lính lê dương Pháp đến anh bộ đội Cụ Hồ

Ông Kostas Sarantidis sinh năm 1927 tại thành phố Athens, trong một gia đình công nhân ở miền Bắc Hy Lạp. Năm 1943, khi mới 16 tuổi, ông bị Đức Quốc xã bắt đi lính và đưa sang Đức phục vụ các lực lượng của phát-xít Đức. Ông trốn thoát và sống tạm trên những chuyến tàu qua lại biên giới Nam Tư - Hy Lạp.

Sau khi Chiến tranh Thế giới thứ hai kết thúc năm 1945, ông Kostas Sarantidis không thể trở về quê nhà Hy Lạp vì không có giấy tờ tùy thân. Bị đưa vào trại tập trung tại Italy, sau đó ông gia nhập đội quân lê dương của Pháp và được đưa sang Đông Dương theo sứ mệnh giải phóng các dân tộc tại đây, giải giáp phát xít Nhật.

Tuy nhiên, khi tới Việt Nam tháng 2/1946, ông chứng kiến ngã rẽ quan trọng nhất đời mình. Ông quen một người phụ nữ tên là Ly Ly, là vợ một sĩ quan Việt Nam làm cho chính quyền Pháp. Chính bà đóng vai trò to lớn vào việc giác ngộ chàng lính lê dương 23 tuổi người Hy Lạp, và ông hiểu rằng Việt Minh là những người yêu nước chân chính, khát khao giải phóng quê hương mình, chứ không phải như những gì người Pháp tuyên truyền trước đó. Mãi sau này, ông mới biết bà Ly Ly là một điệp viên của Việt Minh.

Trong một lần trả lời phỏng vấn Đài truyền hình Việt Nam, ông Kostas Sarantidis hồi tưởng: “Có lần trong lúc đi tuần tiêu tại Phan Thiết (tỉnh Bình Thuận), tôi vào nhà thì thấy chúng nó hiếp từng người một. Đứa bé khóc lóc. Đó chính là giọt nước tràn ly. Tôi quyết định lựa chọn tự do và chính nghĩa. Cần hy sinh, tôi hy sinh, chứ nhất quyết không đi con đường tội ác”.

Một lần khác, ông thấy lá cờ Pháp treo trên một chòi canh. Trên hàng rào tháp canh có rất nhiều chiếc đầu người bị chặt cắm lên các cây cọc. Sarantidis ngạc nhiên đến sững sờ. Toàn thân ông run lên, nước mắt giàn giụa, tim đập loạn xạ. Ông tự hỏi tại sao người Pháp đã chịu nhiều đau khổ dưới gót giày phát-xít Đức lại có hành động không khác gì bọn lính Hitler?

Việc tận mắt chứng kiến những hành động tàn phá, đàn áp, giết người hết sức dã man của quân đội xâm lược đối với những người dân Việt Nam vô tội, nhận thức được rõ bản chất chính nghĩa của cuộc kháng chiến của nhân dân Việt Nam, đã giúp Kostas Sarantidis sớm giác ngộ Cách mạng.

Ông Kostas Sarantidis tìm cách bắt liên lạc với Mặt trận Việt Minh và xin gia nhập hàng ngũ những người Việt Nam kháng chiến chống Pháp. Kostas Sarantidis trốn khỏi đội quân lê dương Pháp để tới vùng tự do ở Bình Thuận, rủ thêm một lính lê dương khác có tên là Merinos cùng đi. Đó là đêm mùng 3 rạng ngày 4/6/1946, tức là chỉ bốn tháng sau khi ông tới Sài Gòn. ""Món quà"" ông mang theo là một khẩu súng trường và một khẩu súng máy. Sau khi tham gia lực lượng Việt Minh, mọi người gọi ông với cái tên Việt Nam là Nguyễn Văn Lập.

Chiến công và sự nghiệp cách mạng tại Việt Nam

Chín năm kháng chiến chống Pháp, ông Nguyễn Văn Lập được giao nhiều nhiệm vụ trong các đơn vị quân chính quy Liên khu 5, có mặt trong nhiều trận chiến đấu ác liệt ở “khúc ruột miền Trung”.

• Công tác địch vận: Thời kỳ đầu làm công tác địch vận ở chiến trường Quảng Nam - Đà Nẵng, ông đã lập công xuất sắc, thực hiện chương trình phát thanh vào đồn địch, cảm hóa được nhiều lính lê dương. 40 lính đã bỏ Pháp mang theo súng đạn gia nhập lực lượng kháng chiến, cứu sống 120 người bị địch bắt.

• Xạ thủ trung liên: Ông đã cùng đồng đội bắn rơi tại chỗ chiếc máy bay Morane ở gần ga Phú Cang (Quảng Nam), bắt sống ba tên giặc lái Pháp. Trong trận chống địch đi càn quét ở Hương An - Bà Rén ngày 13/4/1948, ông cùng đồng đội diệt gọn 200 lính địch, bẻ gãy cuộc càn quét.

• Tổng giám thị Trại tù binh: Khi làm Tổng giám thị Trại tù binh Âu-Phi số 3 ở Quảng Ngãi, ông đã hoàn thành tốt công tác giáo dục, làm cho tù binh hiểu rõ tính chính nghĩa của cuộc kháng chiến và chính sách nhân đạo của Chính phủ Việt Nam.

Với hàng loạt chiến công xuất sắc, năm 1949, ông Kostas Sarantidis Nguyễn Văn Lập được vinh dự kết nạp vào Đảng Lao động Việt Nam. Cấp bậc cao nhất của ông Nguyễn Văn Lập là Đại úy.

Sau Hiệp nghị Geneva năm 1954, ông Nguyễn Văn Lập tập kết ra miền Bắc và tiếp tục đóng góp cho sự nghiệp xây dựng Chủ nghĩa Xã hội ở Việt Nam:

• Tham gia phong trào phản đối, chống địch cưỡng ép đồng bào miền Bắc di cư vào Nam.

• Làm Trung đội trưởng đội cung tiêu ở sân bay Gia Lâm.

• Làm lái xe tải ở mỏ than Na Dương, mỏ thiếc Cao Bằng.

• Làm phiên dịch cho chuyên gia Cộng hòa Dân chủ Đức ở Nhà máy in Tiến Bộ.

• Tham gia đóng các vai người Pháp, Mỹ trong một số bộ phim truyện Việt Nam.

Năm 1958, ông Nguyễn Văn Lập thành thân với một cô gái Hà Nội, hai vợ chồng có 4 người con (1 trai, 3 gái) và tất cả đều được đặt tên Việt Nam.

Tấm lòng luôn hướng về quê hương thứ hai - Việt Nam

Năm 1965, ông Nguyễn Văn Lập cùng gia đình xin phép trở về Hy Lạp sau khi biết tin người mẹ già đang sống mòn mỏi chờ tin con tại quê nhà.

Trở về Hy Lạp, ông vẫn luôn hướng về Việt Nam với nhiều việc làm thiết thực:

• Gia nhập Đảng Cộng sản Hy Lạp, làm đầu mối giữa hai Đảng, hai Chính phủ và các đoàn thể, vun đắp mối quan hệ Việt Nam - Hy Lạp.

• Đứng ra vận động thành lập Hội Việt kiều ở Hy Lạp và đảm nhiệm vị trí Chủ tịch danh dự Hội Hữu nghị Việt Nam - Hy Lạp.

• Vận động quyên góp kinh phí gửi sang Việt Nam ủng hộ nạn nhân chất độc da cam và người nghèo.

• Đặt tên Việt Nam cho các con và các cháu (Nguyễn Phục Sinh, Nguyễn Hồ Minh...). Trên hòm thư báo trước cổng nhà tại thủ đô Athens, ông ghi cả 2 cái tên: Kostas Sarantidis Nguyễn Văn Lập.

Những danh hiệu cao quý và sự tri ân

• Các Huân chương: Huân chương Chiến thắng hạng Ba, Huân chương Kháng chiến hạng Nhì, Huân chương Chiến công hạng Nhất, Huân chương Hữu nghị.

• Năm 2011: Được Nhà nước chính thức trao Quốc tịch Việt Nam.

• Năm 2013: Được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Việt Nam. Ông là người nước ngoài đầu tiên và duy nhất trong lịch sử nhận danh hiệu cao quý này.

Chặng đường cuối cùng

Tối 25/6/2021 (theo giờ Việt Nam), Anh hùng LLVTND Kostas Sarantidis Nguyễn Văn Lập trút hơi thở cuối cùng tại thủ đô Athens, Hy Lạp, hưởng thọ 94 tuổi.

Nhận tin ông từ trần, các lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng, Bộ Ngoại giao Việt Nam cùng các tổ chức hữu nghị đã gửi điện, thư chia buồn sâu sắc tới gia đình người chiến sĩ cộng sản kiên trung.

"