Cuộc đời huyền thoại của Anh hùng phi công Nguyễn Văn Bảy

“Tao học lớp ba chưa xong, làm bốn phép tính cộng trừ nhân chia chưa rành, nhờ có Đảng, nhờ có cách mạng, nhờ Bác Hồ, mà tao được học hết kiến thức lớp 10, được làm phi công lái máy bay phản lực. Tới ông bà cố nội tao, tía má tao còn không dám nghĩ tới điều ấy. Nếu Nhà nước không tin tưởng tao, không giao máy bay MiG-17 cho tao, làm sao tao trở thành Anh hùng” - Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm vẫn còn nhớ như in từng câu, từng từ trong buổi nói chuyện với Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, Đại tá phi công Nguyễn Văn Bảy, cách đây chưa lâu.

Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm viết: Tôi ngồi ngắm dáng ngồi thẳng lưng của ông Bảy. Tôi ngồi lắng nghe từng câu chuyện của ông Bảy. Đôi mắt đã có dấu hiệu của người cao tuổi, nhưng vẫn còn tinh anh lắm. Giọng nói rổn rảng. Từng mẩu chuyện từ đời năm nảo năm nao ông vẫn còn nhớ vanh vách. Có vẻ như ông Bảy đang sống lại những kỷ niệm của một thời. Ông nói bằng ánh mắt. Ông nói bằng gương mặt. Ông nói bằng hai bàn tay…

Theo lời Đại tá phi công Nguyễn Văn Bảy, khi còn sống, cha mẹ ông ép cưới vợ khi ông vừa tròn 17 tuổi. Nhưng vì không muốn lập gia đình sớm, ông đã trốn cha mẹ để tham gia quân đội. Đây chính là bước ngoặt trong cuộc đời huyền thoại của phi công Nguyễn Văn Bảy.

Năm 1960, tức 6 năm kể từ ngày tập kết ra Bắc, ông là một trong số rất ít người được chuyển từ sư đoàn bộ binh sang không quân, rồi được chọn đi học lái máy bay.

Theo ông Bảy, để được học lái máy bay, tệ nhất cũng phải xong lớp 10/10 (tương đương lớp 12 hiện nay), trong khi ông mới học tới lớp 3. Vậy chỉ trong 1 tuần học văn hóa, theo phương châm “cần gì, học đó”, ông hoàn thành xong 7 lớp.

Xong phần lý thuyết cơ bản lái máy bay ở trong nước, ông được đưa sang Trường hàng không số 3 nằm tại TP Cẩm Châu, tỉnh Liêu Ninh - một nơi đào tào lái máy bay tốt nhất nhì của Trung Quốc bấy giờ. Đoàn học viên của Việt Nam được đào tạo lái máy bay MiG17 lúc đó chỉ có 34 người. Các học viên bắt đầu với máy bay huấn luyện Yak-18, sau đó chuyển sang MiG-15 rồi MiG-17 trong bốn năm với sự hướng dẫn của giảng viên Liên Xô.

Trở về nước, năm 1965, ông Bảy thuộc biên chế Trung đoàn không quân tiêm kích 923 (mật danh đoàn Yên Thế), tham gia tham chiến trận đầu tiên trên vùng trời Bắc Sơn – Chi Lăng. Trước khi xuất kích trận đầu, phi công Nguyễn Văn Bảy mới chỉ có khoảng 100 giờ bay trên MiG-17.

Chiến công đầu tiên của phi công Nguyễn Văn Bảy được xác lập ngày 21/6/1966. Hôm đó biên đội 4 chiếc MiG-17 phát hiện nhiều máy bay Mỹ, trong đó có một máy bay trinh sát RF-8A được hộ tống bởi máy bay F8 Crusader được mệnh danh là “hiệp sĩ thánh chiến” của phi đội 211 Mỹ. Biên đội trưởng Phan Thành Trung đã tiêu diệt chiếc RF-8A; còn phi công Nguyễn Văn Bảy hạ chiếc F-8E do Cole Black điều khiển.

Ngày 21/9/1966, trên bầu trời Chí Linh (Hải Dương), 16 máy bay F-4 và F105 của địch chia thành nhiều tốp, nhiều tầng, nhiều hướng bao vây biên đội 4 máy bay của phi công Nguyễn Văn Bảy. Trận này, biên đội của phi công Nguyễn Văn Bảy hạ 3 chiếc, trong đó phi công Nguyễn Bảy hạ 1 chiếc F-4.

Phi công Nguyễn Văn Bảy cho biết, “trận đánh nhanh nhất” với địch trên bầu trời là ở khu vực cầu Giẽ (Hà Tây) vào ngày 5/9/1966. Chiều đó, phát hiện hai chiếc máy bay địch như hai chấm nhỏ ở phía trái, ông cùng đồng đội xuất kích diệt gọn hai chiếc máy bay chỉ trong 45 giây