CUỘC ĐỜI VÀ SỰ NGHIỆP CỦA ĐẠI TƯỚNG VÕ NGUYÊN GIÁP

Trong lịch sử đấu tranh giành độc lập và bảo vệ Tổ quốc của dân tộc Việt Nam ở thế kỷ XX, Đại tướng Võ Nguyên Giáp là một trong những nhân vật có nhiều đóng góp quan trọng. Cuộc đời ông gắn liền với quá trình hình thành, xây dựng và trưởng thành của Quân đội nhân dân Việt Nam, với Cách mạng Tháng Tám, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và cuộc kháng chiến chống Mỹ. Ông từng giữ các cương vị Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Tổng Tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam, Bí thư Quân ủy Trung ương, Phó Thủ tướng Chính phủ và là Đại biểu Quốc hội từ khóa I đến khóa VII.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp, tên khai sinh là Võ Giáp, bí danh Văn, sinh ngày 25 tháng 8 năm 1911 tại xã Lộc Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình. Ông sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước. Từ khi còn trẻ, Võ Nguyên Giáp đã sớm tham gia các hoạt động yêu nước và cách mạng. Những năm 1925–1926, ông tham gia phong trào học sinh tại Huế; năm 1927 tham gia Tân Việt Cách mạng Đảng. Năm 1930, ông bị chính quyền thực dân bắt và kết án tù. Sau khi ra tù, ông tiếp tục hoạt động cách mạng, tuyên truyền và gây dựng cơ sở trong thanh niên, học sinh.

Không chỉ hoạt động cách mạng, Võ Nguyên Giáp còn là một trí thức có vốn hiểu biết sâu rộng. Ông từng học tại Trường Luật thuộc Đại học Đông Dương và có thời gian làm giáo viên dạy lịch sử. Những kiến thức về lịch sử, chính trị và xã hội, cùng với quá trình tự học, nghiên cứu và hoạt động thực tiễn đã góp phần hình thành tư duy chiến lược của ông sau này.

Bước ngoặt lớn trong cuộc đời Võ Nguyên Giáp đến khi ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh giao những nhiệm vụ quan trọng trong việc xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng. Từ những đội quân cách mạng ban đầu, lực lượng vũ trang Việt Nam từng bước phát triển thành một quân đội chính quy. Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945 và khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bước vào giai đoạn quyết liệt, Võ Nguyên Giáp đảm nhiệm trọng trách Bộ trưởng Bộ Quốc phòng và Tổng Chỉ huy quân đội.

Năm 1948, Chủ tịch Hồ Chí Minh phong quân hàm Đại tướng cho Võ Nguyên Giáp. Khi đó ông mới 37 tuổi và trở thành vị Đại tướng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Từ đây, tên tuổi của Đại tướng gắn với nhiều chiến dịch quân sự quan trọng trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Một trong những dấu ấn nổi bật trong sự nghiệp quân sự của Đại tướng là Chiến dịch Biên giới năm 1950. Thắng lợi của chiến dịch góp phần mở rộng căn cứ địa, khai thông tuyến liên lạc quốc tế và tạo điều kiện để cuộc kháng chiến chuyển sang thế chủ động hơn.

Đỉnh cao trong quá trình chỉ huy quân sự của Đại tướng Võ Nguyên Giáp trong kháng chiến chống Pháp là Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954. Ông được giao trực tiếp chỉ huy chiến dịch. Trong quá trình chuẩn bị, trước tình hình thực tế trên chiến trường, Bộ Chỉ huy chiến dịch đã chuyển phương châm tác chiến sang cách đánh chắc chắn hơn. Sau 56 ngày đêm chiến đấu, ngày 7 tháng 5 năm 1954, quân đội Việt Nam giành thắng lợi tại Điện Biên Phủ. Chiến thắng này góp phần quan trọng dẫn tới việc ký Hiệp định Genève năm 1954 về Đông Dương và kết thúc cuộc chiến tranh của Pháp tại Đông Dương.

Sau năm 1954, Đại tướng Võ Nguyên Giáp tiếp tục giữ nhiều trọng trách trong Đảng, Nhà nước và quân đội. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, với các cương vị lãnh đạo quân sự và quốc phòng, ông cùng tập thể lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Quân đội tham gia hoạch định, chỉ đạo nhiều chủ trương chiến lược, góp phần vào cuộc đấu tranh thống nhất đất nước. Ông giữ chức Bộ trưởng Bộ Quốc phòng trong nhiều năm và giữ cương vị Tổng Tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam đến năm 1975.

Sau khi đất nước thống nhất, Đại tướng tiếp tục đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ của Đảng và Nhà nước. Ông từng là Phó Thủ tướng Chính phủ, sau đó là Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng. Không chỉ quan tâm đến lĩnh vực quốc phòng, Đại tướng còn dành nhiều tâm huyết cho giáo dục, khoa học, lịch sử, văn hóa và việc bồi dưỡng thế hệ trẻ. Ông cũng để lại nhiều tác phẩm, hồi ký và công trình viết về lịch sử đấu tranh cách mạng, chiến tranh nhân dân và nghệ thuật quân sự Việt Nam.

Điều đặc biệt ở Võ Nguyên Giáp là ông xuất thân không phải từ một trường đào tạo quân sự chuyên nghiệp nhưng đã trưởng thành qua thực tiễn cách mạng và chiến tranh. Tư tưởng quân sự của ông luôn chú trọng phát huy sức mạnh của toàn dân, kết hợp giữa lực lượng vũ trang với sức mạnh nhân dân và đặt con người vào vị trí quan trọng trong chiến tranh. Những quyết định quân sự của ông thường gắn với yêu cầu bảo toàn lực lượng và tạo thế chủ động lâu dài.

Trong cuộc sống đời thường, hình ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp được nhiều thế hệ người Việt Nam nhớ đến với phong thái giản dị, gần gũi. Sau khi thôi giữ các chức vụ lãnh đạo, ông vẫn dành sự quan tâm đến nhiều vấn đề của đất nước, lịch sử dân tộc và thế hệ trẻ.

Ngày 4 tháng 10 năm 2013, Đại tướng Võ Nguyên Giáp từ trần tại Hà Nội, hưởng thọ 103 tuổi theo cách tính tuổi truyền thống của Việt Nam. Tang lễ của ông được tổ chức theo nghi thức Quốc tang.

Hơn tám mươi năm hoạt động cách mạng, cuộc đời Đại tướng Võ Nguyên Giáp gắn với nhiều bước ngoặt lớn của lịch sử Việt Nam hiện đại. Từ một người thanh niên yêu nước, một nhà giáo, nhà báo, ông trở thành Đại tướng, Tổng Tư lệnh của Quân đội nhân dân Việt Nam và đảm nhiệm nhiều trọng trách của đất nước. Những đóng góp của ông trong xây dựng lực lượng vũ trang, chỉ huy chiến tranh và bảo vệ nền độc lập dân tộc đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử.

Đối với thế hệ hôm nay, cuộc đời của Đại tướng Võ Nguyên Giáp còn gợi lên những bài học về lòng yêu nước, tinh thần tự học, ý chí vượt khó, trách nhiệm đối với Tổ quốc và sự gắn bó với Nhân dân. Hình ảnh người Đại tướng dành cả cuộc đời cho sự nghiệp cách mạng vẫn là một phần đáng nhớ trong lịch sử dân tộc Việt Nam thế kỷ XX.