Cuộc Đời Và Sự Nghiệp Lừng Lẫy Của Vị Tướng Tham Mưu Lão Luyện

Cuộc Đời Và Sự Nghiệp Lừng Lẫy Của Vị Tướng Tham Mưu Lão Luyện

Đại tướng Hoàng Văn Thái (tên thật là Hoàng Văn Xiêm) là một trong những vị tướng có ảnh hưởng quan trọng nhất trong việc hình thành và phát triển của Quân đội nhân dân Việt Nam. Sinh ra trong một gia đình yêu nước, ông sớm giác ngộ và tham gia hoạt động cách mạng từ năm 1936, trở thành Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam năm 23 tuổi và từng bị thực dân Pháp bắt giam vào năm 1940. Trong giai đoạn từ năm 1941 đến 1945, ông kinh qua nhiều cương vị quan trọng như chỉ huy Đội cứu quốc quân Bắc Sơn, Trưởng đoàn học viên Việt Nam tại Trường quân sự Liễu Châu (Trung Quốc), và là một trong 34 đội viên đầu tiên của Đội Việt Nam Tuyên truyền giải phóng quân với nhiệm vụ phụ trách tình báo và kế hoạch tác chiến. Với năng lực tổ chức và trí sáng tạo dồi dào, ông luôn hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao.

Sau thành công của Cách mạng Tháng Tám, ngày 7-9-1945, ở tuổi 30, ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh giao trọng trách thành lập Bộ Tổng Tham mưu và trở thành Tổng Tham mưu trưởng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Trên cương vị này, ông có công lao to lớn trong việc xây dựng cơ quan tham mưu chiến lược và chỉ đạo tác chiến, góp phần vào chiến thắng Hà Nội “60 ngày đêm khói lửa”. Đầu năm 1948, ông nhận quân hàm Thiếu tướng trong đợt phong tướng đầu tiên và liên tục đảm nhiệm vai trò Tham mưu trưởng kiêm Đảng ủy viên trong nhiều chiến dịch lịch sử quan trọng như Biên giới (1950), Trung du, Hòa Bình, Tây Bắc, Thượng Lào. Đặc biệt, trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, ông sát cánh bên Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp với vai trò Tham mưu trưởng chiến dịch, trực tiếp chỉ huy công tác tham mưu - tác chiến tại mặt trận, đóng góp trực tiếp vào chiến thắng lẫy lừng của dân tộc. Sau đó, ông tiếp tục giữ chức Chủ nhiệm Tổng cục Quân huấn, Chủ nhiệm Ủy ban Thể dục Thể thao nhà nước, được phong hàm Trung tướng năm 1959 và tham gia học tập tại Học viện Quân sự Cấp cao Bắc Kinh từ năm 1961 đến 1963.

Bước sang cuộc kháng chiến chống Mỹ, trung tuần năm 1966, ông được giao nhiệm vụ truyền đạt Nghị quyết 12 của Trung ương Đảng vào miền Nam, rồi giữ chức quyền Bí thư Khu ủy 5 kiêm Tư lệnh và Chính ủy Quân khu 5. Ông đã cùng các đồng chí lãnh đạo chỉ đạo nhiều chiến dịch lớn như Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, đánh bại cuộc Hành quân Toàn thắng (1971), các cuộc hành quân Chenla I, Chenla II, Nguyễn Huệ và chiến dịch tiến công tổng hợp 1972. Sau Hiệp định Paris năm 1973, với cương vị Phó tổng Tham mưu trưởng thứ nhất, ông cùng tướng Lê Trọng Tấn xây dựng kế hoạch chiến lược giải phóng miền Nam. Ông được phong hàm Thượng tướng vào năm 1974. Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử năm 1975, ông đảm nhiệm vai trò Phó chủ tịch Thứ nhất Hội đồng chi viện cho chiến trường, đồng thời thực tế đóng vai trò Tổng Tham mưu trưởng lần thứ ba để thay thế đồng chí Văn Tiến Dũng mật tài vào Nam chỉ huy mặt trận.

Từ năm 1974 đến 1986, ông tiếp tục cống hiến trên cương vị Thứ trưởng Bộ Quốc phòng kiêm Phó tổng Tham mưu trưởng (đến năm 1981) và là Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương. Năm 1980, ông chính thức được phong quân hàm Đại tướng. Bên cạnh các chức vụ quân sự, ông còn là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng các khóa III, IV, V và đại biểu Quốc hội khóa VII. Đại tướng Hoàng Văn Thái qua đời ngày 2-7-1986, được người thầy Võ Nguyên Giáp ngợi ca là một vị tướng trận mạc, sống nhân hậu, tình nghĩa, xứng đáng là “người học trò ưu tú của Chủ tịch Hồ Chí Minh”. Với những cống hiến vĩ đại, ông đã được Nhà nước truy tặng và trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, bao gồm Huân chương Sao vàng, Huân chương Hồ Chí Minh và nhiều huân, huy chương quân sự khác.