Cuộc hội ngộ sau nửa thế kỷ
Tháng Tư về, những tia nắng đầu hè trải vàng trên sân Nghĩa trang Liệt sĩ. Hàng ngàn bông hoa cúc vàng rung nhẹ trong gió, hương trầm quyện vào không gian tĩnh lặng. Hôm nay là ngày gặp mặt truyền thống của những cựu chiến binh từng chiến đấu cùng một trung đoàn cách đây đúng nửa thế kỷ.
Ở tuổi ngoài bảy mươi, ông Phạm Văn Lâm (Sinh năm 1949, nhập ngũ năm 1963, hiện nay là CCB thôn Tân An, xã Hùng An)chống gậy bước chậm qua từng hàng bia mộ. Mỗi tấm bia là một cái tên quen thuộc, là một người đồng đội từng cùng ông hành quân, chia nhau từng ngụm nước, từng nắm cơm giữa chiến trường.
Ông dừng lại rất lâu trước một ngôi mộ vô danh.
Khẽ đặt bó hoa xuống, ông thì thầm:
"Anh em ơi... chúng tôi về thăm các anh đây."
Phía sau, một bàn tay run run đặt lên vai ông.
"Lâm... có phải Lâm 'pháo thủ' không?"
Ông quay lại.
Người đứng trước mặt gầy hơn trong ký ức, mái tóc bạc trắng, khuôn mặt hằn sâu những nếp nhăn của thời gian. Nhưng ánh mắt ấy thì không thể nhầm lẫn.
"Lộc..."
Hai người đứng lặng vài giây.
Rồi họ ôm chầm lấy nhau.
Năm mươi năm trước, trong trận đánh cuối cùng của đơn vị, cả hai bị bom pháo chia cắt. Lâm bị thương, được đưa về tuyến sau điều trị. Còn Lộc mất liên lạc giữa khói lửa. Suốt nhiều năm, Lâm luôn tin rằng người bạn thân nhất của mình đã hy sinh.
Về phần Lộc, ông cũng chỉ nghe tin Lâm không qua khỏi sau trận đánh.
Thế rồi chiến tranh kết thúc. Cuộc sống cuốn mỗi người về một miền quê khác nhau. Họ lập gia đình, nuôi con khôn lớn, mang theo trong tim nỗi day dứt vì không biết số phận của người đồng đội năm xưa.
Chỉ đến khi Ban liên lạc cựu chiến binh tìm lại được danh sách đơn vị cũ, hai người mới biết người kia vẫn còn sống.
Trong buổi gặp mặt, những mái đầu bạc ngồi quây quần bên nhau như trở lại tuổi đôi mươi.
Họ chuyền tay nhau cuốn sổ ghi chép đã úa màu, tấm bản đồ chiến trường cũ và những bức ảnh đen trắng còn sót lại.
Mỗi kỷ vật là một câu chuyện.
Có người kể về đêm vượt sông dưới làn đạn.
Có người nhắc đến những ngày sốt rét rừng tưởng không thể qua khỏi.
Có người lặng lẽ lấy trong túi áo ra chiếc bật lửa đã theo mình suốt những năm tháng chiến tranh.
Tiếng cười xen lẫn nước mắt.
Có lúc cả hội trường rộn rã khi nhớ về những trò đùa của tuổi trẻ.
Có lúc tất cả cùng im lặng khi tên những đồng đội đã nằm lại được xướng lên.
Buổi chiều, đoàn cựu chiến binh trở về ngọn đồi từng là trận địa cũ.
Nơi từng đầy hố bom nay phủ kín màu xanh của keo và thông.
Tiếng chim hót vang lên giữa bầu trời trong xanh.
Không ai nghĩ nơi bình yên ấy đã từng là chiến trường khốc liệt.
Lộc cúi xuống nhặt một mảnh kim loại nhỏ đã gỉ sét.
Ông mỉm cười:
"Có lẽ là mảnh đạn năm nào."
Lâm nhẹ nhàng cầm lấy rồi đặt nó dưới gốc cây.
"Chiến tranh nên ở lại với đất."
Cả nhóm cùng gật đầu.
Trước khi chia tay, họ nắm chặt tay nhau thành một vòng tròn.
Không còn những chàng trai đôi mươi với ba lô trên vai và ánh mắt rực lửa.
Trước mặt chỉ là những ông lão tóc bạc, bước đi chậm chạp vì những vết thương cũ.
Nhưng tình đồng đội vẫn vẹn nguyên như ngày đầu nhập ngũ.
Ông Lộc nhìn mọi người rồi chậm rãi nói:
"Chúng ta may mắn được trở về. Hãy sống thật tốt để xứng đáng với những người đã nằm lại."
Mọi người lặng lẽ gật đầu.
Khi chiếc xe cuối cùng rời bánh, ai cũng ngoái nhìn theo.
Họ hiểu rằng thời gian còn lại không nhiều.
Có thể sẽ không còn nhiều lần gặp mặt nữa.
Nhưng cuộc hội ngộ sau nửa thế kỷ đã giúp họ khép lại những khoảng trống của quá khứ, nối lại những sợi dây đồng đội chưa bao giờ đứt và cùng nhau tri ân những người đã hy sinh cho hòa bình hôm nay.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng ký ức về tình đồng đội, về lòng dũng cảm và sự hy sinh vẫn sẽ được truyền lại cho các thế hệ mai sau như một ngọn lửa không bao giờ tắt.



