Cuộc hội ngộ với Đại tướng Võ Nguyên Giáp qua từng dòng sử liệu
Trong lịch sử hào hùng của dân tộc Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp nổi lên như một ngôi sao sáng chói, một thiên tài quân sự lỗi lạc, người học trò xuất sắc và gần gũi của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Cuộc đời và sự nghiệp của ông gắn liền với những mốc son chói lọi nhất của cách mạng Việt Nam, từ những ngày đầu gian khó dựng xây lực lượng đến những chiến công vang dội năm châu, chấn động địa cầu. Không chỉ là một nhà chiến lược quân sự vĩ đại, ông còn là một nhà chính trị tầm cỡ, một nhà văn hóa lớn và là biểu tượng tinh thần của lòng yêu nước, ý chí bất khuất và trí tuệ Việt Nam.
Sinh ra trong một gia đình nhà nho giàu lòng yêu nước tại làng An Xá, xã Lộc Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình, Võ Nguyên Giáp từ thuở thiếu niên đã sớm tiếp thu những tư tưởng tiến bộ và truyền thống bất khuất của quê hương. Sớm giác ngộ cách mạng qua các phong trào yêu nước những năm đầu thế kỷ hai mươi, ông đã hăng hái tham gia các hoạt động bãi khóa, viết báo tuyên truyền cách mạng và nhanh chóng khẳng định được tài năng, uy tín của mình trong hàng ngũ những người cộng sản tiền bối. Gặp gỡ Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Trung Quốc là bước ngoặt quyết định cuộc đời ông, gắn kết số phận của một trí thức yêu nước với vận mệnh của toàn dân tộc dưới lá cờ vẻ vang của Đảng Cộng sản Việt Nam.
Khi phong trào giải phóng dân tộc bước vào giai đoạn quyết định, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã giao phó cho ông trọng trách vô cùng lớn lao là xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng. Ngày hai mươi mươi hai tháng mười hai năm một nghìn chín trăm bốn mươi bốn, theo chỉ thị của lãnh tụ Hồ Chí Minh, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân, tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam, được thành lập tại khu rừng Trần Hưng Đạo thuộc tỉnh Cao Bằng, và Võ Nguyên Giáp được trao trọng trách trực tiếp lãnh đạo đội quân chủ lực đầu tiên này. Chỉ ít ngày sau khi thành lập, dưới sự chỉ huy mưu trí của ông, đội quân trẻ tuổi với trang bị thô sơ đã lập chiến công vang dội đầu tiên trong hai trận đánh Phai Khắt và Nà Ngần, mở đầu cho truyền thống bách chiến bách thắng của quân đội ta.
Trong cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp xâm lược, trên cương vị là Tổng tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam kiêm Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã thể hiện tư duy quân sự thiên tài với học thuyết chiến tranh nhân dân độc đáo. Đỉnh cao trong nghệ thuật quân sự của ông được thể hiện rõ nét qua Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử năm một nghìn chín trăm năm mươi bốn. Từ quyết định thay đổi phương châm tác chiến từ đánh nhanh thắng nhanh sang đánh chắc tiến chắc đầy táo bạo nhưng vô cùng chính xác, ông đã biến một chiến dịch có nguy cơ thất bại thành chiến thắng lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu, buộc thực dân Pháp phải ký Hiệp định Genève, chấm dứt ách thống trị thực dân kéo dài gần một thế kỷ trên đất nước ta.
Bước sang cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Đại tướng Võ Nguyên Giáp tiếp tục là bộ óc chỉ huy thiên tài, hoạch định những chiến lược quân sự tầm vóc để đánh bại đế quốc Mỹ hùng mạnh. Ông đã cùng Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương chỉ đạo sát sao các chiến dịch lớn, từ cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân năm một nghìn chín trăm sáu mươi tám đến chiến dịch Đường chín Nam Lào, chiến dịch phòng không bảo vệ miền Bắc đánh bại cuộc tập kích chiến lược bằng B năm mươi của Mỹ, và đỉnh cao là Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử mùa xuân năm một nghìn chín trăm bảy mươi lăm. Những quyết sách mang tầm chiến lược của ông đã góp phần quan trọng vào việc hiện thực hóa khát vọng hòa bình, độc lập, thống nhất non sông liền một dải của dân tộc Việt Nam.
Bên cạnh thiên tài quân sự, Đại tướng Võ Nguyên Giáp còn là một nhà lý luận quân sự xuất sắc với những trước tác có giá trị to lớn, đúc kết từ thực tiễn đấu tranh phong phú của cách mạng Việt Nam. Ông là người phát triển và hoàn thiện tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh, khẳng định sức mạnh của chiến tranh nhân dân toàn dân, toàn diện, dựa vào sức mình là chính, kết hợp chặt chẽ giữa đấu tranh vũ trang với đấu tranh chính trị và ngoại giao. Những quan điểm của ông về chiến lược quân sự, về nghệ thuật lấy ít địch nhiều, lấy yếu thắng mạnh đã trở thành tài sản quý giá không chỉ của riêng quân đội ta mà còn thu hút sự quan tâm nghiên cứu sâu sắc của các học giả, tướng lĩnh quân sự trên toàn thế giới.
Sau khi đất nước hòa bình và thống nhất, Đại tướng tiếp tục cống hiến tâm sức cho sự nghiệp xây dựng đất nước trên nhiều cương vị lãnh đạo quan trọng của Đảng và Nhà nước, đặc biệt trong lĩnh vực khoa học kỹ thuật và giáo dục đào tạo. Dù ở bất kỳ trọng trách nào, ông luôn giữ gìn và phát huy phẩm chất cao đẹp của anh Bộ đội Cụ Hồ, sống giản dị, liêm khiết, gần gũi với nhân dân và luôn dành trọn tình cảm quan tâm sâu sắc đến các thế hệ cựu chiến binh, thương bệnh binh và gia đình liệt sĩ. Hình ảnh vị Tổng tư lệnh kính yêu với mái tóc bạc phơ, nụ cười hiền hậu và ánh mắt tinh anh đã khắc sâu vào tâm trí của hàng triệu người con đất Việt như một biểu tượng sống động của lòng nhân ái và trí tuệ.
Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã đi vào cõi vĩnh hằng, để lại niềm tiếc thương vô hạn cho nhân dân Việt Nam và bạn bè quốc tế, nhưng tên tuổi và sự nghiệp của ông sẽ trường tồn mãi mãi cùng non sông đất nước. Ông mãi mãi là vị tướng của nhân dân, là Anh Cả của Quân đội nhân dân Việt Nam, người đã hiến dâng trọn vẹn cuộc đời mình cho sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và dân tộc. Cuộc đời và những chiến công hiển hách của Đại tướng không chỉ là niềm tự hào vô bờ bến của các thế hệ hôm nay và mai sau, mà còn là bài học lớn lao về lòng yêu nước, tinh thần tận tụy phục vụ nhân dân và tài năng quân sự xuất chúng trong lịch sử nhân loại thế kỷ hai mươi.
