CUỘC TỔNG TIÊN CÔNG VÀ NỔI DẬY XUÂN MẬU THÂN 1968

Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 là một bước ngoặt lịch sử quan trọng, làm lung lay ý chí xâm lược của đế quốc Mỹ và làm thay đổi cục diện chiến trường miền Nam. Trong chiến dịch này, lực lượng Biệt động thành Sài Gòn - Gia Định được giao nhiệm vụ là mũi nhọn cực kỳ quan trọng: bất ngờ tấn công đồng loạt vào các cơ quan đầu não tối cao của địch nằm ngay trong lòng đô thị. Một trong những mục tiêu có ý nghĩa chiến lược và chính trị lớn nhất chính là Tòa Đại sứ Mỹ tại Sài Gòn – nơi được coi là biểu tượng bất khả xâm phạm cho sự hiện diện của Hoa Kỳ tại Việt Nam.

Người trực tiếp tham gia vào trận đánh nghẹt thở năm ấy là ông Nguyễn Hoàng Sơn (Ba Sơn), chiến sĩ Đội 5 Biệt động Sài Gòn. Ông Sơn kể lại, để chuẩn bị cho trận đánh này, các chiến sĩ đã phải sắm vai những người lao động bình thường, hằng ngày đi qua đi lại khu vực Tòa Đại sứ trên đại lộ Thống Nhất để quan sát quy luật canh gác, vị trí các lô cốt và sơ đồ bố phòng của quân cảnh Mỹ. Tất cả mọi thông tin đều được ghi nhớ nằm lòng, bởi trong sơ đồ tác chiến của biệt động, một khi tiếng súng đã nổ, sẽ không có đường lui, chỉ có tiến công và quyết tử.

Đúng 2 giờ 45 phút sáng mùng 2 Tết Mậu Thân (ngày 31/1/1968), một tiếng nổ lớn xé toạc màn đêm Sài Gòn. Đội 5 Biệt động gồm 17 chiến sĩ dũng cảm do đồng chí Ngô Thành Vân chỉ huy đã dùng bộc phá nổ tung một mảng tường rào bằng bê tông phía đường Thống Nhất, nhanh chóng tràn vào bên trong khuôn viên Tòa Đại sứ Mỹ. Trận chiến nổ ra ngay lập tức với sự ác liệt tột cùng. Lực lượng quân cảnh Mỹ (MP) bảo vệ tòa nhà bị bất ngờ nhưng nhanh chóng sử dụng hỏa lực mạnh bắn trả dữ dội từ các tầng cao và các phòng làm việc.

Ông Ba Sơn nhớ lại, tiếng súng AK, tiếng lựu đạn và tiếng súng chống tăng RPG nổ chát chúa trong không gian chật hẹp của sân tòa đại sứ. 17 chiến sĩ biệt động với vũ khí thô sơ hơn nhiều so với đối phương đã mưu trí lợi dụng các công trình nhỏ, bồn hoa để triển khai đội hình, tiêu diệt các ổ đề kháng của quân cảnh Mỹ và chiếm giữ tầng trệt của tòa nhà chính. Quân Mỹ hoảng loạn, phải điều động máy bay trực thăng chở lực lượng lính thủy đánh bộ đổ bộ xuống nóc tòa nhà để ứng cứu.

Suốt gần 6 giờ đồng hồ chiến đấu kiên cường, trong tình thế hoàn toàn bị cô lập, không có lực lượng tiếp viện, ông Ba Sơn cùng các đồng đội đã đẩy lùi nhiều đợt phản kích điên cuồng của địch. Nhiều chiến sĩ lần lượt ngã xuống, máu nhuộm đỏ thảm cỏ bên trong tòa đại sứ, nhưng những người còn lại vẫn kiên quyết nổ súng đến viên đạn cuối cùng, giữ vững trận địa, bắt buộc quân đội Mỹ phải trải qua những giờ phút kinh hoàng nhất ngay tại sào huyệt của mình.

Mặc dù trận đánh kết thúc với sự hy sinh anh dũng của phần lớn các chiến sĩ Đội 5, và ông Ba Sơn bị thương nặng rồi rơi vào tay giặc, nhưng tổn thất về mặt chiến lược và chính trị mà trận đánh gây ra cho phía Mỹ là không thể đong đếm. Hình ảnh Tòa Đại sứ Mỹ bị tấn công, các nhân viên ngoại giao phải sơ tán trong hoảng loạn được các hãng thông tấn quốc tế truyền đi khắp thế giới, gây nên một làn sóng chấn động sâu sắc ngay tại chính nước Mỹ, làm sụp đổ hoàn toàn luận điệu về một “chiến thắng đang đến gần” của chính quyền Washington.

Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, ông Nguyễn Hoàng Sơn trở về từ các nhà tù kiên giam của địch với những vết sẹo chằng chịt trên cơ thể. Ông sống một cuộc đời khiêm nhường, giản dị giữa lòng Thành phố Hồ Chí Minh. Trận đánh Tòa Đại sứ Mỹ năm 1968 của ông và các đồng đội mãi mãi là một mốc son chói lọi, biểu tượng cao đẹp cho lòng dũng cảm phi thường và khát vọng độc lập, tự do vô bờ bến của dân tộc Việt Nam thời hoa lửa.