Cuốn nhật ký trở về sau ba mươi lăm năm
Câu chuyện về cuốn Nhật ký Đặng Thùy Trâm, kỷ vật chiến tranh được một cựu sĩ quan quân báo Hoa Kỳ lưu giữ nhiều năm rồi trao trả cho gia đình liệt sĩ.
Bác sĩ Đặng Thùy Trâm rời Hà Nội vào chiến trường khi tuổi trẻ đang rực rỡ. Giữa thiếu thốn, bom đạn và những ca cấp cứu trong rừng, chị vẫn viết nhật ký. Những trang viết ấy không phải để làm văn chương, mà là lời tự sự của một người trẻ vừa yêu đời, vừa đau đáu trước mất mát của đồng đội và nhân dân.
Sau khi chị hy sinh, cuốn nhật ký rơi vào tay phía bên kia chiến tuyến. Frederic Whitehurst, một sĩ quan quân báo Hoa Kỳ, đã được khuyên không đốt cuốn sổ vì trong đó có “lửa”. Ông giữ lại kỷ vật ấy suốt nhiều thập kỷ, như giữ một phần lương tri trước chiến tranh.
Tháng 4 năm 2005, cuốn nhật ký được trao trả cho gia đình liệt sĩ Đặng Thùy Trâm. Từ một kỷ vật tưởng như thất lạc, nó trở thành nhịp cầu nối những con người từng ở hai phía. Người đọc hôm nay gặp trong đó một nữ bác sĩ trẻ luôn tự nhắc mình phải sống xứng đáng, phải can đảm, phải thương người giữa hoàn cảnh khốc liệt nhất.
Câu chuyện của cuốn nhật ký cho thấy chiến tranh có thể lấy đi sinh mạng, nhưng không thể xóa được nhân cách đẹp. “Lửa” trong những trang viết không phải lửa hận thù, mà là lửa yêu nước, lửa nhân ái và lửa của tuổi trẻ biết sống vì điều lớn lao hơn bản thân.
