Cuốn Sổ Tay Bọc Vải Dù
Giữa những năm tháng khốc liệt của chiến tranh, một cuốn sổ tay bọc bằng mảnh vải dù cũ đã lưu giữ những dòng nhật ký, những bài thơ và cả những lời hẹn ước chưa kịp thực hiện của những người lính trẻ. Hơn nửa thế kỷ sau, cuốn sổ ấy vẫn là chứng nhân cho một thời hoa lửa không thể nào quên.
Ông Hoàng Minh Đức nhớ lại, đầu năm 1973, đơn vị của ông đóng quân trong một khu rừng già thuộc chiến trường Khu 5. Công việc của những chiến sĩ thông tin là bảo đảm liên lạc thông suốt giữa các đơn vị. Dây điện thoại thường xuyên bị bom đạn cắt đứt, nên nhiều khi họ phải băng rừng giữa đêm để nối lại đường dây.
Trong tổ của ông có chiến sĩ trẻ Trịnh Văn Hải, quê ở Thái Bình, mới ngoài hai mươi tuổi. Hải là người ham đọc sách, thích làm thơ và luôn mang theo một cuốn sổ tay nhỏ được bọc cẩn thận bằng mảnh vải dù nhặt từ chiếc dù của máy bay địch.
Trong cuốn sổ ấy, Hải ghi lại từng ngày hành quân, những câu thơ tự sáng tác và cả những điều giản dị mà anh mơ ước:
"Hòa bình rồi, mình sẽ về quê sửa lại mái nhà cho mẹ. Sẽ trồng thêm một hàng cau trước ngõ và đi dạy học như mong muốn của cha."
Mỗi tối, sau giờ trực, Hải thường đọc cho đồng đội nghe những vần thơ mộc mạc. Tiếng cười vang lên giữa núi rừng, xua tan những mệt mỏi của chiến tranh.
Một đêm tháng 8 năm 1974, trong khi đi khắc phục đường dây liên lạc bị đứt do pháo kích, Hải cùng ông Đức bị mắc kẹt giữa trận bom. Khi cả hai tìm được nơi trú ẩn an toàn, Hải vẫn ôm chặt chiếc túi đựng máy thông tin và cuốn sổ tay quen thuộc.
Anh cười nói:
– Mất gì thì mất, cuốn sổ này em không để mất đâu. Sau này còn đọc lại để nhớ tuổi trẻ của mình.
Nhưng chỉ vài tháng sau, trong một trận chiến ác liệt, Trịnh Văn Hải đã anh dũng hy sinh.
Khi thu dọn tư trang của đồng đội, ông Hoàng Minh Đức tìm thấy cuốn sổ tay vẫn còn nguyên vẹn trong túi áo. Ông cẩn thận giữ lại suốt những năm còn lại của cuộc chiến.
Sau ngày đất nước thống nhất, ông tìm về quê Hải, trao lại cuốn sổ cho mẹ anh. Người mẹ già run run lật từng trang giấy đã ngả vàng, lặng lẽ lau nước mắt khi đọc những dòng chữ của con trai:
"Mẹ ơi, con nhớ nhà nhiều lắm. Nhưng con tin ngày hòa bình sẽ đến..."
Ông Đức xúc động kể:
– Bác gái ôm cuốn sổ vào lòng rồi nói: “Mẹ không còn được gặp con, nhưng từng nét chữ này như con vẫn đang ở bên mẹ.”
Hơn năm mươi năm đã trôi qua, mỗi lần nhớ về người đồng đội năm xưa, ông Hoàng Minh Đức vẫn bồi hồi:
“Chiến tranh đã qua, nhưng những ước mơ bình dị, những dòng chữ giản đơn và tình đồng đội của chúng tôi thì không bao giờ mất. Cuốn sổ tay ấy là ký ức của cả một thế hệ đã sống, chiến đấu và hy vọng trong thời hoa lửa.”
