CỰU CHIẾN BINH NGUYỄN TIẾN ĐÃI: HƠN 20 NĂM LẶNG LẼ “ĐI TÌM ĐỒNG ĐỘI”
Hơn hai thập kỷ đã trôi qua kể từ ngày rời quân ngũ, cựu chiến binh Nguyễn Tiến Đãi cùng các cộng sự vẫn miệt mài gõ cửa từng cánh rừng, lật mở từng trang hồ sơ cũ. Với ông, khi chiến tranh đã lùi xa, nghĩa tình đồng đội vẫn là "mệnh lệnh từ trái tim" giục giã bước chân chưa bao giờ mệt mỏi.
Từ người lính dạn dày sương gió...
Sinh ra và lớn lên trên vùng đất quan họ Bắc Ninh giàu truyền thống, chàng thanh niên Nguyễn Tiến Đãi năm xưa đã gác lại bút nghiên, xung phong lên đường nhập ngũ. Dấu chân ông từng in đậm khắp chiến trường Khu 5 gian khổ, tham gia trận đánh Nông Sơn - Trung Phước (Quảng Nam) năm 1974, rồi tiếp tục sát cánh cùng đồng đội trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.
(Cựu chiến binh Nguyễn Tiến Đãi. Ảnh do nhân vật cung cấp)
Hòa bình chưa trọn vẹn, người lính ấy lại tiếp tục bước vào cuộc chiến bảo vệ biên giới Tây Nam, biên giới phía Bắc, rồi làm nhiệm vụ quốc tế cao cả tại Campuchia trong đội hình Mặt trận 579 (Quân khu 5). Trải qua bao năm tháng mưa bom bão đạn, từng công tác tại Phòng Tác chiến Quân khu 5, ông tích lũy cho mình hiểu biết sâu sắc về địa hình, bản đồ, ký hiệu đơn vị cũng như thời gian đóng quân của các trung đoàn. Chính nguồn "vốn sống" chiến trường ấy đã trở thành kim chỉ nam cho hành trình tri ân suốt hơn 20 năm sau này.
"Người ta siêu thị, nhà hàng
Còn anh thì cứ nghĩa trang đêm ngày."
(Thơ do thân nhân liệt sĩ tặng CCB Nguyễn Tiến Đãi)
...Đến hành trình trả "món nợ" nghĩa tình
Trở về với đời thường, ông Nguyễn Tiến Đãi luôn đau đáu một niềm tha thiết: "Mình may mắn hơn hàng ngàn đồng đội vì còn sống sót trở về, nên chưa được phép nghỉ ngơi khi bạn bè vẫn còn nằm lại đâu đó giữa đại ngàn".
Với vai trò Trưởng ban liên lạc truyền thống Trung đoàn 31 (Sư đoàn 2, Quân khu 5) tại Đà Nẵng, ông đã đứng ra kết nối những con người cùng chung tấm lòng. Một nhóm tìm kiếm không tên gọi, không quy chế hành chính ra đời, hoạt động dựa trên nguyên tắc "3 Tự": Tự nguyện – Tự trang trải – Tự chịu trách nhiệm.
HÀNH TRÌNH 20 NĂM BẰNG NHỮNG CON SỐ
• > 20 năm miệt mài tìm kiếm, xác minh thông tin liệt sĩ.
• Hàng ngàn bộ hồ sơ liệt sĩ được tiếp nhận và xử lý.
• > 300 hài cốt liệt sĩ được xác minh, đưa vào yên nghỉ tại các nghĩa trang.
• 03 "Nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ" được vận động xây dựng tại Quảng Nam.
Sức mạnh của phương pháp "Thô sơ - Truyền thống - Hiện đại"
Điểm đặc biệt ở CCB Nguyễn Tiến Đãi và các cộng sự là sự nhạy bén và sáng tạo trong cách làm. Không dừng lại ở kinh nghiệm thực địa, ông tự học hỏi công nghệ thông tin, ứng dụng ảnh vệ tinh GIS, kết hợp tư liệu từ các cựu binh Mỹ, Úc và Campuchia.
Sự kết hợp giữa thế hệ cựu binh dạn dày kinh nghiệm và những người trẻ đam mê công nghệ như kiến trúc sư Nguyễn Xuân Thắng (TP.HCM), kỹ sư Lâm Hồng Tiên (Hà Nội)... đã tạo nên một "đội nghiên cứu hồ sơ" vô cùng hiệu quả. Với tiêu chí "Mắt thấy - tay sờ, khoanh vùng - thu hẹp", nhóm đã mở rộng địa bàn tìm kiếm các hố chôn tập thể qua nhiều tỉnh thành như Đồng Nai, Tây Ninh, Bình Phước, Bình Dương, Quảng Nam, Bình Định, Thừa Thiên Huế...
Địa chỉ tin cậy của những niềm tin gửi gắm
Những lá thư cảm ơn từ khắp mọi miền đất nước gửi về là minh chứng rõ nhất cho tấm lòng của người lính Cụ Hồ.
Thân nhân liệt sĩ Trương Minh Hảo (Hà Tĩnh) nghẹn ngào: "Gia đình cháu không bao giờ quên, 50 năm đã tìm thấy mộ bố cháu, như một giấc mơ..."
Chị Lê Thúy (Hà Nội) chia sẻ: "Tấm lòng cao cả của các chú đúng với bản chất Người lính Cụ Hồ."
Không đòi hỏi bổng lộc hay danh tiếng, những phần thưởng lớn nhất đối với CCB Nguyễn Tiến Đãi chính là giọt nước mắt nghẹn ngào của những người mẹ, người vợ, người con khi đón hài cốt người thân trở về quê nhà. Hành trình âm thầm của ông và các đồng đội đã và đang tiếp tục thắp sáng đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", xoa dịu những nỗi đau thời hậu chiến.
