“Cứu Quốc” – tờ báo được làm giữa những ngày hoạt động bí mật

Sau khi ra tù, Xuân Thủy được giao phụ trách báo Cứu Quốc từ năm 1944. Đây là cơ quan cổ động, tuyên truyền của Việt Nam Độc lập Đồng minh.

Điều kiện làm báo khi ấy đặc biệt nguy hiểm. Phát xít Nhật và chính quyền thuộc địa tăng cường truy lùng các cơ sở cách mạng. Tòa soạn Cứu Quốc không có một địa điểm cố định mà phải dựa vào những cơ sở cách mạng, thường xuyên di chuyển khi có nguy cơ bị phát hiện.

Xuân Thủy vừa phụ trách nội dung, vừa tổ chức sản xuất. Sau khi thống nhất nội dung, những người trong tòa soạn tỏa đi các địa bàn viết bài. Một điểm đặc biệt trong cách làm của ông là bài viết không chỉ được sửa tại tòa soạn mà còn được đưa về cơ sở đọc cho quần chúng nghe, tiếp nhận ý kiến rồi mới hoàn chỉnh.

Nhờ vậy, nội dung báo gần với ngôn ngữ và nhu cầu của người dân.

Trong giai đoạn tiền khởi nghĩa, Cứu Quốc liên tục cập nhật tình hình, tuyên truyền đường lối của Việt Minh và cổ vũ phong trào đấu tranh.

Đến tháng 8/1945, báo trở thành một phương tiện quan trọng để truyền đạt các thông tin về thời cơ cách mạng và hướng dẫn quần chúng.

Đây là câu chuyện về nghệ thuật tổ chức một tòa soạn trong điều kiện hoạt động bí mật.