Đã tròn một thế kỷ Bác đến Hoa Kỳ

Bác Hồ sống và làm việc tại Hoa Kỳ từ năm 1912 đến 1913. Trong thời gian này Bác đã 3 lần tiếp xúc và nói chuyện trực tiếp với nhà văn Mỹ Anne Louis Strong. Những câu chuyện thường xoay quanh chủ đề liên quan đến vấn đề giải phóng dân tộc khỏi nô lệ áp bức. Bác nói với nhà văn Mỹ rằng : "Nhân dân Việt Nam ... lúc này thường tự hỏi: Ai là người sẽ giúp mình thoát khỏi ách thống trị của Pháp? Người này chỉ là Nhật, người khác chỉ là Anh, có người lại cho là Mỹ. Tôi thấy phải đi ra nước ngoài xem cho rõ. Sau khi xem xét họ làm ăn ra sao, tôi sẽ trở về giúp đồng bào tôi".

Tại New York , Bác vừa đi làm thuê để kiếm sống vừa nghiên cứu lịch sử - xã hội của nước Mỹ. Một thời gian sau, Bác đến thành phố Boston , vùng hải cảng thuộc bang Massachuseffs. Đây là chiếc nôi của nền văn hóa Mỹ, nơi nổ ra cuộc kháng chiến đầu tiên của nhân dân Mỹ chống ách đô hộ thực dân Anh, giành lại độc lập cho nước nhà. Cũng tại nơi khởi đầu cuộc chiến tranh vệ quốc ở thành phố Boston, lãnh tụ Hồ Chí Minh đã đọc và nghiền ngẫm Bản tuyên ngôn độc lập năm 1776 của nước Mỹ. Có thể coi đó là một sự kiện rất quan trọng bởi vì bản tuyên ngôn này đã gây cảm hứng cho người thanh niên Việt Nam trên hành trình đi tìm đường cứu nước. Trong bản tuyên ngôn độc lập của nước Mỹ thời ấy, Bác thích nhất câu: "Thượng đế sinh ra con người, ai cũng có quyền tự do bình đẳng...".

Trong chuyến đi của lãnh tụ Hồ Chí Minh sang Mỹ, Người đã không ngừng học hỏi và tiếp thu những giá trị về tư tưởng văn hóa, nền văn minh của dân tộc này với hy vọng sẽ mang những tinh hoa ấy về cho đồng bào mình. Trong giai đoạn đổi mới và cải cách bộ máy hành chính - nhà nước ở Việt Nam , hiện nay tư tưởng chỉ đạo của Đảng ta vẫn là xây dựng một nền pháp quyền XHCN, mọi người dân Việt Nam đều sống và làm việc theo pháp luật.

Tư tưởng pháp quyền của lãnh tụ Hồ Chí Minh được thể hiện khá rõ nét trong bản hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa (VNDCCH) vào năm 1946. Từ bản hiến pháp này, Hồ Chủ tịch đã thể hiện bản chất của nhà nước Việt Nam là nhà nước của dân, do dân và vì dân. Điều lý thú nhất chính là ở chỗ người thanh niên ái quốc Nguyễn Tất Thành đã tiếp thu một cách sáng tạo tư tưởng nhà nước pháp quyền từ tổng thống Abraham Lincoln - vị tổng thống có uy tín bậc nhất trong lịch sử nước Mỹ từ những năm 1861. Thời kỳ này, ông Lincoln là người đã phát động cuộc đấu tranh nhằm xóa bỏ chế độ nô lệ ở Hoa Kỳ. Vị tổng thống này đã từng tuyên bố : "Chế độ dân chủ là chính quyền của dân, do dân và vì dân".

Có thể thấy rằng, Bác Hồ sang Mỹ là một sự xuất dương có chọn lọc. Người đã ngưỡng mộ tên tuổi của G. Washington; Th. Jeffeson; Abraham Lincoln ... những nhân vật đại diện cho sự công bằng, dân chủ và bình đẳng của người lao động. Nước Mỹ là quốc gia đầu tiên trong cuộc hành trình đi tìm đường cứu nước của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Tiếp sau đó Người sang vương quốc Anh, rồi đến Pháp và Nga. Người đã bôn ba khắp thế giới, đi nhiều và quan sát cũng nhiều. Có lẽ đó chính là điều kiện để vị lãnh tụ vĩ đại của Việt Nam hoàn thiện kiến thức và nhân cách của mình từ tinh hoa của nhân loại.