Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thiện Tỉnh

Trong lịch sử đấu tranh giữ nước dân tộc Việt Nam, có biết bao tấm gương anh hùng đã ngã xuống, máu xương họ hòa vào đất mẹ để đổi lấy độc lập, tự do. Nhưng cũng có những người anh hùng, dù chiến tranh đã lùi xa, vẫn lặng lẽ viết tiếp bản anh hùng ca về tình đồng chí, nghĩa đồng đội bằng chính cuộc đời mình. Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (LLVTND) Nguyễn Thiện Tỉnh chính là một người như thế. Ông một biểu tượng cao đẹp của "Bộ đội Cụ Hồ", người không chỉ lập nên những chiến công hiển hách trong chiến tranh mà cuộc đời ông là một câu chuyện huyền thoại về lòng trung kiên và hành trình 20 năm bền bỉ, thầm lặng đi tìm hài cốt đồng đội, thực hiện trọn vẹn lời thề thiêng liêng nơi chiến trường xưa.

Anh hùng Nguyễn Thiện Tỉnh sinh năm 1944 và mất ngày 15 tháng 3 năm 2023 Quê quán của ông ở xã Phù Vân, thành phố Phủ Lý, tỉnh Hà Nam . Chức vụ Trung tá, Phó Hiệu trưởng Trường Quân sự Quân đoàn 2. Ông vinh dự được Đảng, Nhà nước, Quân đội hai lần phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

I. Quá trình chiến đấu của anh hùng Nguyễn Thiện Tỉnh và đồng đội trên chiến trường:

Năm 1966, nghe theo tiếng gọi của Tổ quốc, chàng thanh niên Nguyễn Thiện Tỉnh, khi ấy vừa tròn 17 tuổi đã xung phong lên đường nhập ngũ. Sau thời gian huấn luyện, từ năm 1968 đến 1972, ông là chiến sĩ trinh sát thuộc Trung đoàn 9, Sư đoàn 304, trực tiếp chiến đấu trên chiến trường Quảng Trị - nơi được xem là một trong những “tuyến lửa” khốc liệt nhất trong kháng chiến chống Mỹ. Những năm tháng ấy, đồng chí đã cùng đồng đội sống và chiến đấu quả cảm, xây dựng Trung đoàn 9, Sư đoàn đoàn 304 trở thành đơn vị Anh hùng LLVTND trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Tại đây, đồng chí cùng đồng đội đã trải qua những năm tháng gian khổ, đối mặt với mưa bom bão đạn, giành giật từng tấc đất, từng căn hầm tại các cao điểm.

II. Những chiến công của anh hùng Nguyễn Thiện Tỉnh

Từ năm 1969 đến năm 1972, Nguyễn Thiện Tỉnh chiến đấu ở mặt trận Trị - Thiên. Khi phụ trách khẩu đội cối 82 mi-li-mét, lúc chỉ huy trung đội, đại đội hoặc tiếu đoàn, đồng chí luôn luôn dũng cảm chiến đấu, dẫn đầu đơn vị xông lên giành thắng lợi cho trận đánh. Đồng chí Nguyễn Thiện Tỉnh đã cùng các chiến sĩ của mình diệt gọn 2 đại đội địch. Riêng đồng chí diệt được 29 , tên, bắn cháy 1 xe tăng.

Ngày 20 tháng 8 năm 1970, Nguyễn Thiện Tỉnh cùng khẩu đội chốt giữ điểm cao 680 (tây Đá Bàn, Quàng Trị), địch phản kích, xông vào gần trận địa ta, đồng chí bị thương nhưng vẫn đứng ôm nòng súng cối (không lắp bàn đế) bắn 20 quả đạn vào đội hình địch, loại khỏi vòng chiến hơn 30 tên, góp phần bẻ gãy mũi tiến công của 1 đại đội Mỹ, ngụy, giữ vững trận địa.

Trận đánh ở An Đôn (tây nam thành Quảng Trị) ngày 24 tháng 4 năm 1972, địch ngoan cố chống cự quyết liệt, Nguyễn Thiện Tỉnh đã thay thế cán bộ đại đội hy sinh, nhanh chóng củng cố lại đội hình, dẫn đầu đơn vị, xung phong dũng mãnh đánh vào giữa vị trí địch. Đơn vị diệt gọn 1 đại đội Mỹ, ngụy, bắn cháy 1 xe tăng. Riêng đồng chí loại khỏi vòng chiến được 15 tên.

Ngày 29 và 30 thảng 4 năm 1975, Nguyễn Thiện Tình phụ trách một mũi đánh địch ở khu rừng cao su (Biên Hòa và đường số 15), loại khỏi vòng chiến gần 100 tên địch, phá hủy 5 xe tăng và thiết giáp. Riêng bản thân diệt 7 tên, phá hủy 1 xe tăng.

Đồng chí Nguyễn Thiện Tỉnh hết lòng thương yêu đồng đội, đã 5 lần cõng thương binh, tử sĩ vượt qua bom đạn địch về phía sau an toàn. Có lần địch gài mìn vào xác chiến sĩ ta và bố trí phục kích nhưng Nguyễn Thiện Tỉnh vẫn dũng cảm bí mật bò đến gỡ mìn và lấy được tử sĩ đưa về đơn vị.

Đồng chí được tặng thưởng 1 Huân chương Chiến công giải phóng hạng nhì, 2 Huân chương Chiến công giải phóng hạng ba, 2 lần được bầu là Chiến sĩ Quyết thắng, Chiến sĩ thi đua, 3 lần là Dũng sĩ.

III. Ký ức đau xót và lời thề dưới mưa bom

Đồng chí đã trực tiếp tham gia vào nhiều trận đánh lớn nhỏ, chứng kiến biết bao đồng đội ngã xuống khi tuổi đời mới đôi mươi. Những ký ức về chiến tranh không chỉ có vinh quang chiến thắng mà còn đầy ắp những nỗi đau thương, mất mát. Nơi mà như đồng chí thường trăn trở: “Tôi được sống và được Đảng, Nhà nước, Quân đội hai lần vinh danh Anh hùng LLVTND, nhưng còn nhiều lắm đồng đội tôi nằm lại mảnh đất này, thân xác họ đã hòa vào đất. Tìm hài cốt đồng đội là bổn phận của tôi…”. Hồi tưởng lại những năm tháng chiến tranh, Anh hùng LLVTND Nguyễn Thiện Tỉnh chia sẻ: “Những năm ấy, chiến trường vô cùng ác liệt, đồng đội hy sinh nhiều lắm. Có những người anh em, chính tay tôi chôn cất ngay tại chiến trường, đánh dấu địa điểm và tự hứa với lòng mình rằng, nếu còn sống, khi hòa bình nhất định sẽ quay lại đưa đồng đội về quê hương”.

Sau ngày đất nước thống nhất, từ năm 1976 - 1978, đồng chí tham gia cùng đội quy tập hài cốt liệt sĩ của Sư đoàn 304 tìm kiếm, cất bốc, quy tập hơn 300 hài cốt liệt sĩ về các nghĩa trang trên địa bàn tỉnh Quảng Trị. Khi cuộc sống dần ổn định, đồng chí mới chính thức bắt đầu hành trình tìm kiếm hài cốt đồng đội. Tham gia Ban liên lạc nghĩa tình đồng đội Sư đoàn 304 Hà Nam, đồng chí đã động viên các đồng đội đi tìm lại những người đồng chí, đồng đội đã nằm lại chiến trường năm xưa và được mọi người ủng hộ. Đồng chí liên hệ Phòng Chính sách Sư đoàn 304 xin danh sách liệt sĩ Trung đoàn 9 và các bản đồ tác chiến cũ. Từng cái tên, từng địa điểm được rà soát, đối chiếu với ký ức chiến trường, rồi lần theo dấu vết trở lại những cao điểm, căn cứ từng chiến đấu, từng chôn cất đồng đội năm xưa.Cứ thế hành trình thầm lặng kéo dài suốt 20 năm. Dù gia đình không mấy dư dả, đồng chí vẫn tự bỏ kinh phí, lặng lẽ một mình trở lại chiến trường Quảng Trị xưa – từ Đường 9, Khe Sanh đến Thành cổ, Lao Bảo... Chiến công thỏa nguyện nhất của ông là vào năm 2007, ông đã tìm được và đưa được 3 người đồng đội hy sinh cùng ca gác năm xưa (thực hiện đúng lời hứa dưới mưa bom năm 1970) về quê hương Thái Bình và Thanh Hóa. Hành trình đó đã lập nên chiến công: Ông cùng nhóm đồng đội của mình đã tìm kiếm và cất bốc được hơn 20 hài cốt liệt sĩ đưa các anh về an táng tại các nghĩa trang liệt sĩ hoặc bàn giao cho gia đình.