ĐẠI TÁ LA VĂN CẦU

I. THÔNG TIN NHÂN CHỨNG LỊCH SỬ

1. Họ và tên đầy đủ của Nhân chứng: La Văn Cầu ( Tên khai sinh: Sầm Phúc Hướng)

Chân dung Đại Tá La Văn Cầu

II. NỘI DUNG TÁC PHẨM

La Văn Cầu- Nổi tiếng với hành động yêu cầu đồng đội chặt đứt cách tay bị thương của mình để tiếp tục chiến đấu trong chiến dịch Biên giới năm 1950

Trong dòng chảy lịch sử đầy máu và hoa của dân tộc Việt Nam, có những con người mà cuộc đời họ đã trở thành huyền thoại ngay khi họ còn đang hiện hữu giữa chúng ta, và Đại tá La Văn Cầu chính là một minh chứng sống động như thế. Ông sinh năm 1932 tại huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng, trong một gia đình người dân tộc Tày giàu truyền thống yêu nước. Lớn lên giữa cảnh quê hương bị thực dân Pháp giày xéo, cậu bé Sầm Phúc Hướng – tên khai sinh của ông – đã sớm hun đúc một lòng căm thù giặc sâu sắc. Cột mốc đầu tiên trong cuộc đời cách mạng của ông là vào năm 1948, khi mới tròn 16 tuổi, chưa đủ tuổi tòng quân nhưng vì khát khao chiến đấu quá lớn, ông đã quyết định khai tăng thêm tuổi để được nhập ngũ vào Trung đoàn 174 thuộc Đoàn Cao – Bắc – Lạng. Đây chính là bước ngoặt đưa ông từ một chàng trai miền núi trở thành một người chiến sĩ quả cảm của quân đội nhân dân Việt Nam.

Giai đoạn rực rỡ nhất trong cuộc đời binh nghiệp của ông chính là những năm tháng kháng chiến chống Pháp đầy gian khổ, mà đỉnh cao là chiến dịch Biên giới Thu Đông năm 1950. Vào rạng sáng ngày 16 tháng 9 năm 1950, khi trận đánh mở màn tại cứ điểm Đông Khê diễn ra vô cùng ác liệt, La Văn Cầu lúc bấy giờ là tiểu đội phó bộc phá đã nhận nhiệm vụ cảm tử để phá tan lô cốt địch. Trong lúc tiến công, một luồng đạn của quân thù đã bắn nát cánh tay phải và làm nát một bên vai của ông khiến ông ngất đi. Khi tỉnh lại giữa làn đạn, ông nhận ra cánh tay phải của mình chỉ còn dính lủng lẳng một đoạn da, gây vướng víu và đau đớn tột cùng khi ông cố gắng ôm khối bộc phá nặng 12kg để tiếp tục bò về phía trước. Không một chút do dự, ông đã nhờ một đồng đội dùng lưỡi mác chặt đứt lìa cánh tay phải ấy để giải thoát cho cơ thể, rồi dùng cánh tay trái còn lại ôm bộc phá xông lên giật kíp nổ, phá tan hàng rào và lô cốt đầu cầu, mở đường cho đơn vị xông lên tiêu diệt gọn đồn địch. Hành động phi thường này ngay lập tức trở thành một hiện tượng, một biểu tượng của tinh thần "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh". Sau chiến công lẫy lừng đó, vào ngày 19 tháng 5 năm 1952, tại Đại hội Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu toàn quốc lần thứ nhất, La Văn Cầu vinh dự trở thành một trong bảy người đầu tiên được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi ông chỉ mới 20 tuổi. Sau năm 1954, khi miền Bắc hoàn toàn giải phóng, ông không nghỉ ngơi mà tiếp tục con đường học tập và cống hiến cho quân đội. Ông được cử đi học tại các trường quân sự và sau đó đảm nhận nhiều trọng trách trong quân đội, đạt tới cấp bậc Đại tá trước khi nghỉ hưu. Trong suốt những năm tháng thời bình, ông vẫn giữ nguyên vẹn phẩm chất của một người lính Cụ Hồ, sống giản dị và tận tụy giữa lòng Thủ đô Hà Nội. Người dân quận Hoàn Kiếm đã quá quen thuộc với hình ảnh vị anh hùng già dù chỉ còn một cánh tay nhưng vẫn luôn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, từ việc giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ đến việc quét dọn đường phố giữ gìn môi trường.

Cuộc đời của Đại tá La Văn Cầu không chỉ được ghi dấu bằng những chiến công trong quá khứ mà còn bằng sự tri ân đặc biệt của hậu thế. Ông là một trong những vị anh hùng hiếm hoi trong lịch sử Việt Nam được Nhà nước lấy tên đặt cho các con đường tại nhiều thành phố như Vũng Tàu, Cao Bằng hay Quảng Ninh ngay khi ông vẫn còn sống. Hình ảnh ông đứng nghiêm trang dưới lá quốc kỳ, thực hiện nghi lễ chào cờ bằng tay trái do cánh tay phải đã dâng hiến cho sự nghiệp độc lập, luôn là một khoảnh khắc gây xúc động mạnh mẽ, nhắc nhở chúng ta về cái giá của hòa bình. Trải qua hơn chín mươi năm cuộc đời, từ một chiến sĩ nhỏ tuổi trên chiến trường Biên giới đến một vị Đại tá già đáng kính, La Văn Cầu đã viết nên một bản anh hùng ca bất diệt về ý chí, lòng dũng cảm và đức hy sinh, trở thành một tượng đài sống trong lòng mỗi người dân Việt Nam qua nhiều thế hệ.