ĐẠI TÁ NGUYỄN VĂN BẢY (1936 – 2019) – HUYỀN THOẠI MIG-17 VÀ CÁNH CHIM BẤT TỬ CỦA BẦU TRỜI VIỆT NAM
Trong lịch sử Không quân nhân dân Việt Nam, Đại tá Nguyễn Văn Bảy là một trong những huyền thoại tiêu biểu nhất, người đã làm nên những chiến công khiến bạn bè quốc tế khâm phục và đối phương phải kính nể. Sinh năm 1936 tại xã Tân Dương, quận Lấp Vò, tỉnh Sa Đéc (nay thuộc xã Tân Dương, tỉnh Đồng Tháp), ông xuất thân từ một gia đình nông dân Nam Bộ bình dị. Cuộc đời của người anh hùng ấy gắn liền với những câu chuyện đặc biệt về nghị lực, lòng yêu nước và khát vọng chinh phục bầu trời.
Năm 1953, khi mới 17 tuổi, Nguyễn Văn Bảy rời quê hương tham gia quân đội. Từ một thanh niên chỉ học hết bậc tiểu học, ông đã nỗ lực học tập không ngừng để đủ điều kiện trở thành phi công quân sự. Sau thời gian đào tạo tại Liên Xô, ông trở về nước trong bối cảnh cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của Mỹ ngày càng khốc liệt. Được giao điều khiển tiêm kích MiG-17 – loại máy bay cận âm không trang bị radar và tên lửa hiện đại – ông cùng đồng đội phải đối đầu với những chiến đấu cơ tối tân bậc nhất thế giới như F-4 Phantom II và F-105 Thunderchief.
Bằng bản lĩnh, sự mưu trí và lối đánh áp sát táo bạo, Nguyễn Văn Bảy đã biến những hạn chế về trang bị thành ưu thế chiến đấu. Ông thường bí mật tiếp cận đối phương ở cự ly rất gần rồi bất ngờ khai hỏa bằng pháo, khiến nhiều phi công Mỹ không kịp trở tay. Trong giai đoạn từ năm 1965 đến năm 1968, ông đã lập nên thành tích đặc biệt xuất sắc khi bắn rơi 7 máy bay Mỹ, gồm 5 chiếc F-4 và 2 chiếc F-105. Với chiến công đó, ông trở thành một trong 16 phi công Việt Nam đạt đẳng cấp “Át chủ bài” (Ace) và là một trong số rất ít phi công trên thế giới lập được thành tích này khi điều khiển MiG-17.
Không chỉ là phi công chiến đấu xuất sắc, Nguyễn Văn Bảy còn là người chỉ huy giàu kinh nghiệm. Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng trong Quân chủng Phòng không - Không quân, tham gia tiếp quản các sân bay ở miền Nam, góp phần xây dựng lực lượng không quân chính quy, hiện đại. Với những cống hiến to lớn cho sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và nhiều phần thưởng cao quý khác của Đảng, Nhà nước.
Điều khiến đồng đội và nhân dân càng thêm kính trọng Nguyễn Văn Bảy chính là nhân cách giản dị, khiêm nhường của ông. Sau khi nghỉ hưu với quân hàm Đại tá, người anh hùng từng làm nên những trận không chiến lẫy lừng lại trở về quê hương Đồng Tháp, sống cuộc đời của một người nông dân chân chất. Ông tự tay làm ruộng, nuôi cá, chăm sóc vườn tược và luôn giữ nếp sống thanh bạch, gần gũi với bà con lối xóm.
Ngày 22/9/2019, Đại tá Nguyễn Văn Bảy từ trần, hưởng thọ 83 tuổi. Sự ra đi của ông để lại niềm tiếc thương sâu sắc đối với đồng đội, nhân dân và các thế hệ phi công Việt Nam. Tuy nhiên, những chiến công hiển hách cùng phẩm chất cao đẹp của ông vẫn còn mãi với thời gian. Tên tuổi Nguyễn Văn Bảy không chỉ là niềm tự hào của quê hương Đồng Tháp mà còn là biểu tượng bất tử của ý chí Việt Nam trên bầu trời Tổ quốc – một người lính anh hùng khi chiến đấu và một người nông dân bình dị khi trở về với nhân dân.
Tuấn Kiệt (tổng hợp)
