Đại tá Nguyễn Văn Bảy – người anh hùng từ lưng trâu bước thẳng vào buồng lái máy bay tiêm kích
Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Bảy (1936 – 2019) là một trong 19 phi công "Ace" (người bắn rơi từ 5 máy bay địch trở lên) của Không quân Nhân dân Việt Nam. Xuất thân là một nông dân chính hiệu tại Đồng Tháp, ông chỉ học hết lớp 3 trước khi đi bộ đội. Với chiếc MiG-17 lỗi thời hơn nhiều so với tiêm kích hiện đại của Mỹ, ông đã bắn rơi 7 máy bay đối phương mà không một lần phải nhảy dù.
Lịch sử quân sự thế giới từng kinh ngạc trước một người đàn ông miền Tây Nam Bộ, dáng người nhỏ nhắn, nụ cười rạng rỡ đặc trưng của lão nông tri điền, nhưng lại là "nỗi khiếp sợ" trên bầu trời miền Bắc Việt Nam những năm 1960. Đó là Nguyễn Văn Bảy.
Sinh ra tại vùng đất Lai Vung (Đồng Tháp), cậu bé Bảy lớn lên trên lưng trâu, quen với mùi bùn đất hơn là máy móc. Năm 17 tuổi, vì không muốn bị ép duyên, ông trốn nhà đi bộ đội. Khi được tuyển chọn sang Trung Quốc học lái máy bay vào năm 1960, ông vẫn còn "trắng" về kiến thức văn hóa.
Người ta kể rằng, để theo kịp chương trình đào tạo khắc nghiệt, ông đã phải học bổ túc văn hóa theo kiểu "đặc biệt": Học lớp 4 trong 1 tuần, và hoàn thành hết lớp 10 chỉ trong một thời gian ngắn. Với ông, việc điều khiển một cỗ máy thép trên bầu trời cũng giống như việc thuần phục một con trâu bướng bỉnh dưới ruộng – cần sự kiên nhẫn, khéo léo và một trái tim can trường.
Trong giai đoạn 1965 – 1967, Nguyễn Văn Bảy điều khiển chiếc MiG-17 – một loại máy bay cận âm, không có radar, không có tên lửa, chỉ có pháo. Đối thủ của ông là những phi công Mỹ dày dạn kinh nghiệm trên những chiếc F-4 Phantom hay F-105 Thunderchief tối tân, trang bị đầy đủ công nghệ.
Thế nhưng, bằng lối đánh "sát sườn", tận dụng sự cơ động của MiG-17 để tiếp cận gần đến mức đối phương không kịp trở tay, ông đã lần lượt bắn rơi 7 máy bay Mỹ.
"Cứ thấy nó to là mình đánh, thấy nó hiện đại thì mình đánh kiểu mưu mẹo của dân mình," ông từng tếu táo chia sẻ như vậy.
Điều khiến Nguyễn Văn Bảy trở thành một nhân chứng lịch sử đặc biệt không chỉ là những tấm huân chương, mà là cuộc sống sau khi rời khỏi bầu trời. Sau khi nghỉ hưu với quân hàm Đại tá, ông không chọn sự ồn ào của phố thị mà quyết định về lại quê nhà Lai Vung, dựng một căn chòi nhỏ bên ao cá, ngày ngày đào đất, trồng rau, nuôi cá như một lão nông thực thụ.
Hình ảnh một vị anh hùng lừng lẫy, từng tiếp đón các nguyên thủ quốc gia, lại thong dong lội bùn, quấn khăn rằn, uống rượu đế với bà con lối xóm đã trở thành một biểu tượng đẹp đẽ về tâm thế của người lính cụ Hồ: Lúc có giặc thì cầm súng, lúc thái bình thì cầm cuốc.
