Đại tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Văn Dũng - Từ Phó Chủ nhiệm Chính trị đến Phó Chính ủy Trung đoàn 1

Tháng 5 năm 1971, sau quá trình rèn luyện từ chiến sĩ, cán bộ chỉ huy cấp phân đội đến Chính trị viên Tiểu đoàn 2, Lê Văn Dũng được giao nhiệm vụ Phó Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 1, Sư đoàn 9. Đây là bước phát triển mới trong quá trình công tác của ông, khi phạm vi trách nhiệm chuyển từ cấp tiểu đoàn lên cấp trung đoàn. Theo tiểu sử chính thức của Bộ Quốc phòng, ông giữ cương vị này từ tháng 5 năm 1971 đến tháng 5 năm 1973.

Trung đoàn 1 là đơn vị ông đã gắn bó từ những năm đầu tham gia cách mạng. Vì vậy, việc tiếp tục công tác tại đây giúp ông phát huy những kinh nghiệm đã tích lũy qua nhiều vị trí. Tuy nhiên, ở cấp trung đoàn, yêu cầu về tổ chức và công tác chính trị rộng hơn. Nhiệm vụ không chỉ liên quan đến một tiểu đoàn mà gắn với nhiều bộ phận và toàn bộ hoạt động của trung đoàn.

Giai đoạn này cũng diễn ra trong những năm cuối của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Sau Hiệp định Paris năm 1973, tình hình chiến trường miền Nam bước sang một giai đoạn mới. Các lực lượng cách mạng vừa thực hiện những nhiệm vụ theo tình hình mới, vừa chuẩn bị về thế và lực cho những bước phát triển tiếp theo. Công tác chính trị ở các đơn vị vì thế có vai trò quan trọng trong việc quán triệt nhiệm vụ và củng cố tổ chức.

Tháng 6 năm 1973, Lê Văn Dũng được bổ nhiệm Phó Chính ủy kiêm Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 1, Sư đoàn 9. Chỉ sau khoảng hai năm từ cấp phó chủ nhiệm chính trị, ông đã đảm nhiệm một cương vị cao hơn trong cơ quan lãnh đạo chính trị của trung đoàn. Theo tư liệu Quân khu 7, đến tháng 3 năm 1973 ông đã được bổ nhiệm Phó Chính ủy kiêm Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 1; tiểu sử Bộ Quốc phòng ghi giai đoạn chức vụ này từ tháng 6 đến tháng 12 năm 1973. Khi có khác biệt về mốc thời gian giữa các nguồn, cần giữ cách trình bày thận trọng thay vì tự chọn một mốc chưa được đối chiếu đầy đủ.

Điểm đáng chú ý trong quá trình này là kinh nghiệm công tác của ông được tích lũy qua cả hai lĩnh vực quân sự và chính trị. Trước khi chuyển sang công tác chính trị, ông từng giữ các chức vụ chỉ huy ở trung đội và đại đội. Sau đó, ông trải qua các cấp chính trị viên đại đội, chính trị viên tiểu đoàn rồi lên cơ quan chính trị trung đoàn. Quá trình liên tục ấy tạo nền tảng để ông đảm nhiệm những nhiệm vụ ngày càng cao hơn.

Cuối năm 1973, ông kết thúc giai đoạn làm Phó Chính ủy kiêm Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 1. Từ tháng 1 năm 1974, ông được giao chức vụ Chính ủy Trung đoàn 1, Sư đoàn 9. Đây là cương vị gắn với một giai đoạn đặc biệt quan trọng của cuộc kháng chiến, khi Sư đoàn 9 trở thành một bộ phận của Quân đoàn 4 sau khi quân đoàn được thành lập vào tháng 7 năm 1974.

Như vậy, từ năm 1971 đến cuối năm 1973, Lê Văn Dũng đã hoàn thành một bước chuyển quan trọng từ cán bộ chính trị cấp tiểu đoàn sang cán bộ lãnh đạo chính trị cấp trung đoàn. Chặng đường tiếp theo sẽ đưa ông trực tiếp đảm nhiệm cương vị Chính ủy Trung đoàn 1 trong thời điểm cuộc kháng chiến chống Mỹ đi đến giai đoạn quyết định.