Đại tướng Hoàng Văn Thái – Tổng Tham mưu trưởng đầu tiên của Quân đội Nhân dân Việt Nam giai đoạn 1945-1953
Đại tướng Hoàng Văn Thái (1915 – 1986) là một trong những vị tướng tài ba, đức độ và kiệt xuất của Quân đội Nhân dân Việt Nam. Ông là Tổng Tham mưu trưởng đầu tiên, người có công lao to lớn trong việc xây dựng, tổ chức và điều hành Bộ Tổng Tham mưu – cơ quan tham mưu chiến lược nòng cốt qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.

A. Thân thế và bước đầu hoạt động cách mạng
Ông tên thật là Hoàng Văn Xiêm, sinh ngày 1/5/1915 tại xã Tây An, huyện Tiền Hải, tỉnh
Thái Bình trong một gia đình nông dân có truyền thống yêu nước. Ông tham gia phong trào cách mạng từ năm 1936, gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1938 và từng được cử đi học quân sự tại Liễu Châu (Trung Quốc). Tháng 12/1944, ông là một trong 34 chiến sĩ đầu tiên tham gia thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân do đồng chí Võ Nguyên
Giáp chỉ huy và được phân công phụ trách công tác kế hoạch, tình báo.
B. Tổng Tham mưu trưởng đầu tiên và Kháng chiến chống Pháp (1945 – 1954)
Ngày 7/9/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh giao nhiệm vụ cho ông thành lập Bộ Tổng Tham mưu và chỉ định ông làm Tổng Tham mưu trưởng đầu tiên của Quân đội Nhân dân Việt Nam khi mới 30 tuổi. Ông đã đặt nền móng toàn diện cho tổ chức, phương pháp làm việc và nghệ thuật tham mưu tác chiến của Quân đội ta từ những ngày đầu thiếu thốn, sơ khai.
Chiến dịch Điện Biên Phủ (1954): Với cương vị Tham mưu trưởng Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông đã sát cánh cùng Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp trực tiếp chỉ đạo, lập kế hoạch tác chiến và điều hành chiến dịch đến thắng lợi hoàn toàn.
C. Trực tiếp chỉ đạo chiến trường miền Nam và Kháng chiến chống Mỹ (1954 – 1975)
Sau năm 1954, ông tiếp tục giữ các chức vụ quan trọng như Phó Tổng Tham mưu trưởng, Chủ nhiệm Tổng cục Cung cấp (sau là Tổng cục Hậu cần), Tư lệnh Quân khu 5. Năm 1966, ông được điều động vào miền Nam làm Tư lệnh Quân phóng miền Nam (bí danh Mười Khang), Phó Bí thư Trung ương Cục miền Nam, trực tiếp chỉ đạo các chiến dịch lớn trên chiến trường gian khổ. Năm 1974: Ông được phong quân hàm Tướng/Thượng tướng và triệu tập ra Bắc giữ chức Thứ trưởng Bộ Quốc phòng kiêm Phó Tổng Tham mưu trưởng Thứ nhất. Ông đã tham gia chỉ đạo cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Mùa Xuân 1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam. Năm 1980, ông được phong quân hàm Đại tướng.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
D. Cống hiến thời bình và Di sản lịch sử
Sau năm 1975, ông tiếp tục đảm nhiệm chức vụ Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng và có nhiều đóng góp quan trọng trong việc tổng kết lịch sử chiến tranh, củng cố quốc phòng và xây dựng Quân đội chính quy, hiện đại. Ông đột ngột qua đời ngày 2/7/1986 tại Hà Nội, hưởng thọ 71 tuổi.
Tầm vóc: Đại tướng Hoàng Văn Thái được vinh danh là một người anh hùng, một tấm gương sáng về tinh thần trách nhiệm, đức tính khiêm tốn, gần gũi và là "người thầy" vĩ đại của ngành Tham mưu tác chiến Việt Nam.



