Đại tướng Lê Đức Anh - Bước vào quân ngũ giữa những ngày đất nước giành độc lập

Năm 1945 là một bước ngoặt lớn trong lịch sử Việt Nam. Cách mạng Tháng Tám thành công, chính quyền cách mạng được thiết lập, nhưng nền độc lập của đất nước nhanh chóng phải đối mặt với những thử thách nghiêm trọng. Ở Nam Bộ, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bắt đầu từ tháng 9 năm 1945. Trong hoàn cảnh ấy, những người đã có quá trình hoạt động cách mạng từ trước phải chuyển sang đảm nhiệm những nhiệm vụ mới.

Tháng 8 năm 1945, Lê Đức Anh tham gia Quân đội nhân dân Việt Nam. Đây là dấu mốc mở đầu cuộc đời binh nghiệp kéo dài nhiều thập niên của ông. Từ một cán bộ hoạt động cách mạng, ông bước vào môi trường quân đội đúng vào thời điểm chiến tranh đặt ra những yêu cầu rất cao về tổ chức, chỉ huy và xây dựng lực lượng.

Những năm đầu kháng chiến chống Pháp cũng là thời kỳ quân đội cách mạng từng bước xây dựng lực lượng trong điều kiện thiếu thốn. Ở Nam Bộ, cuộc chiến diễn ra trên địa bàn rộng, lực lượng đối phương có ưu thế về trang bị và phương tiện, trong khi các đơn vị cách mạng phải dựa nhiều vào địa hình, căn cứ và sự che chở của nhân dân.

Trong quá trình hoạt động, Lê Đức Anh lần lượt đảm nhiệm những cương vị từ cấp đại đội, chi đội đến trung đoàn. Việc trưởng thành qua nhiều cấp tổ chức giúp ông tích lũy kinh nghiệm từ thực tiễn chiến đấu và công tác chỉ huy. Theo các tư liệu chính thống, ông luôn có mặt ở những địa bàn chiến trường khó khăn, từng bước được giao những trách nhiệm cao hơn.

Đến tháng 10 năm 1948, Lê Đức Anh được giao cương vị Tham mưu trưởng Khu 7. Sau đó, ông lần lượt đảm nhiệm chức vụ Tham mưu trưởng Khu 8 và Đặc khu Sài Gòn - Chợ Lớn trong giai đoạn 1948–1950. Đây là những địa bàn chiến đấu cam go của Nam Bộ trong cuộc kháng chiến chống Pháp.

Công tác tham mưu trong chiến tranh đòi hỏi người cán bộ không chỉ nắm tình hình chiến trường mà còn phải biết tổ chức lực lượng, đánh giá tương quan, dự kiến những khả năng có thể xảy ra và đề xuất phương án phù hợp. Với Lê Đức Anh, những năm đầu làm công tác chỉ huy và tham mưu đã trở thành quá trình rèn luyện quan trọng.

Điểm nổi bật của giai đoạn này là sự trưởng thành gắn chặt với thực tiễn. Ông không bước lên các cương vị cao hơn chỉ từ lý luận, mà qua quá trình hoạt động ở những địa bàn chiến đấu cụ thể. Mỗi nhiệm vụ mới lại mở rộng thêm kinh nghiệm về tổ chức và chỉ huy.

Từ một thanh niên tham gia phong trào dân chủ ở Phú Vang, Lê Đức Anh đã trở thành cán bộ quân đội trực tiếp hoạt động ở chiến trường Nam Bộ. Những kinh nghiệm tích lũy trong giai đoạn đầu kháng chiến sẽ tiếp tục được thử thách trong những năm sau đó, khi chiến trường Nam Bộ bước vào giai đoạn ngày càng quyết liệt.